Mga Epiko Sa Pilipinas

Ipinasa ni : Shiena Mae Cabague Ipinasa kay :

Nang isilang si Lam-ang. mga kasambahay nila ang tumulong sa pagsilang ni Namongan. Sa kaniyang paglalakbay. Naidlip siya at napangarap niyang ang pugot na ulo ng ama ay pinagpipistahan na ng mga Igorote. Galit na galit si Lam-ang s nabatid na sinapit ng ama kaya mabilis na nilakbay ang tirahan ng mga Igorote. Matapos na paliguan si Lam-ang. Siya rin ang pumili ng magiging ninong niya sa binyag. May dala siyang iba't. apat na hilot ang nagtulong-tulong. Pagkasilang. inabot siya ng pagkahapo kaya't namahinga sandali. Makaraan ang siyam na buwan. Talagang pinaghandaan niya ang lakad na ito. May isa silang anak na lalaki. Sinabi na ina ang kinaroroonan ng ama. na di pa niya nakikita simula pa sa kanyang pagkasilang. Pinagpupuksa niya ang mga ito sa pamamagitan ng dalang mga sandata at anting-anting. Ang isa sy kaniyang pinahirapan lamang saka inalpasan upang siyang magbalita sa iba pang Igorote ng kaniyang tapang.BIAG NI LAM . dahil ito'y naging ugali na noon. ngayon ay sakop ng La Union. Bago pa isilan si Lam-ang.ANG Sina Don Juan t Namongan ay taga Nalbuan. nagsalita agad ang sanggol at siya ang humiling na "Lamang" ang ipangalan sa kaniya. kung saan naroron ito. lakas at talino. na pagdating ng isang mandirigma. Ito'y si Lam-ang. Umuwi si Lam-ang nang nasisiyahan dahil sa nipaghiganti niya an pagkamatay ng ama niya. nanagmatay ang mga isda at iba pang bagay na may buhay na nakatira sa tubig dahil sa kapal ng libag at sama ng amoy na . Ugali na nga mga Ilokano noong una na tumulong sa mga hilot kung manganganak ang maybahy nila ngunit dahil nga wala si Don Juan. Nang siya'y magbalik sa Nalbuan. naliligo siya.ibang sandata at mga antng-anting na makapag-bibigay-lakas sa kamiya at maaaring gawin siyang hindi makikita. nainip na si Lam-ang sa di pagdating ng ama kaya't sinundan niya ito sa kabundukan. ang ama nito ay pumunta na sa bundok upang parusahan ang isang pangkat ng mga Igorota na kalaban nila. pinaliguan siya ng ilang babaing kaibigan sa ilog ng Amburayan. taglt ang tagumpay. Itinanong pa rin niya sa ina ang ama.

ang mag-asawa ay namuhay nang maligaya. Si Ines ay dumungaw. Ang aso naman ang pinatahol niya at sa isang igalp. Sumagot ang mga magulang ng dalaga na sila'y payag na maging manugang si Lam-ang kun ito'y makapagbibigay ng boteng may dobleng halaga ng sariling ari-arian ng magulang ng dalaga. Ang tandang ay tumilaok at isang bahay ang nabuwal sa tabi. Dala nila ang lahat ng kailangan para sa maringal na kasalan pati ang dote. sila Ines ay ikinasal. Nang magbalik si Lam-ang sa Kalanutian. Ito'y pinuntahan ng binatang si Lam-ang upang ligawan. ang lalaki ay kinakalilangang sumisid s ilog upang humuli ng rarang (isda). maluwalhati at matiwasay sa piling ng alagang putting tandang at abuhing aso.nahugasan sa katawan nito. na kumutya kay Lam-ang. tumindig uli ang bahay na natumba. kaya't sila'y nag-away at dito'y muling nagwagi si Lam-ang.. untiunting kumilos ang mga buto. . Isang masugid na manliligaw ni Ines ang nakasalubong nila. Napakaraming nanliligaw ang nasa bakuran nina Ines kaya't gumawa sila ng paraan upang sila ay makatawag ng pansin. Magandang Aral: Bawat tao ay nagmamahal at handang gawin lahat para sa pag ibig . Sinunod ni Lam-ang subalit siya ay sinamang palad na makagat t mapatay ng berkakan (isang urinng pating). kasama si Namongan at mga kababayan. ang aso ay kumahol at sa bisa ng engkanto. Sa kabutihan naman may isang dalagang balita sa kagandahan na nagngangalang Ines Kannoyan. Sa muling pagkabuhay ni Lam-ang. Isa parin s kaugalian sa Kailukuhan. kung saan nanirahan ang mag-asawa pagkatapos ng kasal nila. Ang masayang pagdiriwang ay sinimulan s Kalanutian at tinapos sa Nalbuan. na pagkatapos ng kasal. Ang pag-ibig ni Lam-an kay Ines ay ipinahayag ng tandang. kasama ang kaniyang putting tandang at abuhing aso. Ang mga buto ni Lam-ang na nasa pusod ng dagat ay ipinasisid at pinatapon ni Donya Ines sa isang kalansay at tinakpan ng tela. Si Sumarang. Ang tandang ay tumilaok. Nakita rin ng magulang ni Ines ang lahat ng iyon at siya'y ipinatawag niyon.

Hudhod Sa buhay ng tao di dapat tayo magtanim ng galit sa kapwa.pag uunawaan . Indarapatra at Sulayman Magtutulugan tayo lahat ng pagsubok o suliranin sa lipunan ay ating malalagpasan lalo na kung may tiwala . . Kaya kung ito¶y ating ipadama sa kapwa tao lahat tayo makakamtan ang kaligayahan .pag bibigayan upang mabuhay tayong matiwasay .Magagandang Aral Biag ni Lam-ang Dahil sa pagmamahal handing ibuwis ang kanilang buhay para masunod ang kaugalian at sa tindi ng kanilang pagmamahalan nalagpasan nila ang mga pag subok sa buhay . Bagkus pairalin natin ang pagmamahal .pagmamahal at paggalang sa kapwa lahat n gating minimithi ay ating makakamtan . Bidasari Walang imposible kung may pananalig tayo sa maykapal kahit gaano ito katagal kung may paniniwala ito¶y ating makakamtan . Ibalon Ang pag ibig ay ang pinaka magandang biyaya bigay sa ating Maykapal.

mabait at matapang. si Tarabusaw. Humingi ng tulong si Emperador Indarapatra kay Prinsipe Sulayman na iligtas nito ang Kaharian sa apat na salot: si Kurita. Tinanggap ni Sulayman ang tungkulin. May sibat siyang matapos ihagis sa kaaway ay bumabalik sa kanya. ngunit nang maligtas niya ang pakpak ng huling halimaw ay nadaganan siya nito at siya'y namatay. hayop na maraming paa at isang kainan lamang niya ang limang tao. ang ibong dahil sa kanyang laki'y nakapagpapadilim ng bundok at ang halimaw na si Kurayan.Indaratpatra and Sulayman Ito'y salaysay ukol kay emperador Indarapatra ng Kahariang Mantapuli. binuwis ni Prinsipe Sulayman ang kanyang buhay para lang maisakatuparan ang inatas na tungkulin ni Emperador Indarapatra . Isa-isang napatay ang mga halimaw. Magandang Aral: Matuto tayong gawin o sundin ang inatasang tungkulin sa atin . Isang magandang dalaga sa mga nailigtas ni Sulayman ang nakabihag ng kanyang puso. . Nang may nanalot na mga dambuhalang halimaw sa Mindanaw ay isa-isa niya itong napatay. Siya'y matalino. Nabuhay na muli ang bayani. isa ring ibong may Pitong ulo.Tulad sa kwento. Pinuntahan niya ito at dumalangin nang taimtim sa Bathala. Nalanta ang halaman at nabatid ni Indarapatra ang nangyari kay Prinsipe Sulayman. Naglagay si Indarapatra ng halaman sa durungawan at kapag nalanta ito ang ibig sabihin ay nasawi ang prinsipe. mukhang tao na nangangain ng tao. si Pha.

Tuwaang. na nagpapabatid ng simula ng pag-awit. Sa unang awit. ay may nakasagupa na naman siyang isang katunggali. . Ang bawat awit ng epiko ng Tuwaang ay ipinakikilala ng mang-aawit gamit ang isang tula na tinatawag ng mga Manobo na tabbayanon. napabuhay niyang muli ang mga taong pinatay ng higante. na mayroong dalawang bahagi: ang tabbayanon na nagdudulot ng interes at kadalasang naghahayag ng pag-ibig at pangarap ng mang-aawit. si Tuwaang ay dumalo sa isang kasalan. Ito ay ang Mangovayt Buhong na Langit (The Maiden of the Buhong Sky) at Midsakop Tabpopawoy (Tuwaang Attends a Wedding). si Tuwaang at ang kanyang mamamayan ay sumakay sa isang bangka patungo sa langit. o sa isang matagumpay na pangangaso. Dinala ni Tuwaang ang dilag sa kanyang bayan at doon. ngunit hanggang ngayon. at ang bantangon. Natalo ni Tuwaang ang lalaki at pagkatapos ay dinala niya ang babae sa Kuaman kung saan siya ay naghari magpakailanman Magandang Aral: Napaka imposible ng kwento pero bilib ako kay Tuwaang dahil matapang niyang hinarap ang kanyang mga kalaban. Pagkatapos. matapos na mabigong magbigay ang lalaki mula sa Sakadna ng kabayaran para sa kasal. dalawang kanta pa lamang ang nailalathala. kasal. Sa ikalawang awit. Siya ay magandang halimbawa. iniligtas ni Tuwaang ang isang dilag mula sa kanyang dambuhalang manliligaw. ritwal ng pagpapasalamat para sa saganing ani. ang bayani ng Kuaman Ang Tuwaang ay isang epiko ng mga Manobo na ginagawa ring libangan tuwing may libing. para lamang maging kabiyak ng babaeng ikakasal. isang lalaki mula sa Pangumanon. Gamit ang laway ni Tuwaang. Mayroong higit sa 50 na mga kanta ng Tuwaang.

Ang kinuha ng mga kawal ay si Bidasari na sumama sa pag-aakala na gagawin siyang dama ng sultana. Samantala. ngunit hindi ito orihinal na kanila Ito ay nagmula sa mga Malay Sa Kembayat. naiwan nila ang sanggol sa isang bangka. Kapag binalik naman ni Lila Sari ang isda sa tubig. at sa tuwing wala ang sultan ay pinahihirapan niya ito. Sa pagmamadali. Di naglaon ay napulot ni Diyuhara ang sanggol at ini-uwi niya ito sa Indarapura. sinabi na ni Bidasari kay Lila Sari na kung nais niyang mamatay na siya. masaya ang lahat sa balitang nagdadalantao ang sultana. Kapag suot ni Lila Sari ang isda. isuot ito bilang kuwintas sa umaga at ibalik sa tubig sa gabi. napahiwalay ang sultan at sultana sa mag tao at inabutan ng panganganak ang sultana sa tabing-ilog. Pinangalanan niya ang sanggol na Bidasari at lumaki siya bilang isang magandang dalaga sa pagmamahal nila. nabubuhay ulit si Bidasari. Dahil sa takot at pagkakagulo. Inutusan niya ang mga kawal niya na maghanap ng babaeng mas maganda sakanya. . Pinakulong ng sultana si Bidasari. isang higanteng ibon na salot sa kaharian. kunin niya ang gintong isda sa hardin ni Diyuhara. Sa sobrang paghihirap. Ginawa ito ni Lila Sari at hinayaan na niyang umuwi si Bidasari. ang selosang sultana ng Indarapura na si Lila Sari ay alalangalala na iwan siya ng asawa niyang si sultan Mongindra. namamatay si Bidasari at binuburol sa isang palasyong pinatayo ni Diyuhara para sakanya. nang biglang sumalakay si Garuda.Buod ng Bidasari Note: Ang Bidasari ay isang epiko na sikat sa mga Muslim.

Binalikan niya ito muli ng sumunod na araw at naabutan niya ang pagbangon ni Bidasari nang gumabi na. Tulad ni Bidasari . Magandang Aral: Matutong tumanggap sa katotohanan.hindi niya alam na tunay na prinsesa pala siya ng Kembayat. natuklasan ito ni sultan Mongindra nang mapadpad siya sa kinalalagyan ni Bidasari habang siya¶y nangangaso.Hindi nagtagal. ipinagtapat ni Diyuhara kung saan talaga niya nakuha si Bidasari at nakumpirma na nila na si Bidasari ay kapatid nga ni sinapati at isa siyang tunay na prinsesa sa Kembayat. Nakilala niya si Sinapati na napuna niyang kamukhang-kamuka ni Bidasari. Si Sinapati ay pinasama ng ama niya sa Indarapura para alamin kung si Bidasari na nga ang nawawala niyang kapatid. Doon. at pati na din sa labis na pagkabighani sa kagandahan ni Bidasari. pinakasalan siya ng sultan at siyang pinaupo sa tabi ng trono. pero tinanggap pa rin niya kung sino siyaª . Lumipas ang maraming taon at ang isang anak na lalaki ni Diyahara (na akala ni Bidasari ay tunay niyang kapatid) ay nagtungo sa Kembayat. Ipinagtapat ni Bidasari ang lahat ng nangyari at dahil dito.

Ito rin daw ang kwento nang pagkakatuklas sa Bikol.nagkakaisa at nagtutulungan. Si Baltog ay isang mandirigmang manlalakbay na binaybay ang Samar hanggang makarating siyang Ibalon. si Oriol ay nakisanib puwersa sa mag-ama at sinugpo lahat ng masasamang elemento..) Magandang Aral: Mas maganda kung sama-sama . Ito ay ang ahas na may mukha ng babae na nagngangalang Oriol. Katulad sa kwento . Doon nakasalamuha niya ang mga buwayang nagliliparan pati na rin ang mga higanteng baboy ramo. . Nang masiguro ni Baltog na ligtas ng lipatan ang Ibalon ay pinalipat niya ang kaniang kaharian.BUOD ng Ibalon (Epiko ng Bikol) Si Baltog ay anak ni Haring Handiong na pinamumunuan ang Samar. Subalit mayroong katangi-tanging halimaw doon na hindi niya masupil. Lahat sila ay agad niyang napatay. Sa kabutihang palad. Hindi niya ito mapasuko kung kaya¶t humingi siya ng tulong sa kanyang ama. Nagsilikas ang mga nasasakupan nila at namuno sa Bikol. (Ang epikong ito ay nasabing sinasalaysay ng isang manlalakbay na si Kadugnong. matapos ang Gunaw o ang malaking baha.nakipag sanib pwersa ang mag amang Baltog kay Oriol.. Mas nagapi nila lahat ng masamang elemento dahil nagkaisa sila . Siya ay isang malakas at makisig na mandirigma kung kaya¶t walang tumagal na nilalang sa kanya. Kahit na dalawa na silang lumaban dito hindi pa rin nila ito magawang matalo.