Ang iba't ibang mga pangkat-etniko sa Pilipinas ay kinikilala ang kanilang sarili sa isa o higit pa na mga salik

katulad ng lipi, wika,relihiyon o sa isang magkatulad na kasaysayan. Binubuo ng malaking mayorya ng populasyon ng pangkat na ninirahan sa kapatagan naAustranesyano, at naging Kristiyano mula sa pagiging Animismo, Hinduismo, Budismo o Islam sa loob ng tatlong daang taon ngpananakop ng mga Kastila. Mula hilaga hanggang timog, ang pinakamarami sa mga pangkat na ito ay mga Ilokano, mga Pangasinense,mga Tagalog, mga Kapampangan, mga Bikolano, at mga Bisaya. Sinasabi minsan na bahagi ang mga pangkat na ito sa lahing Austranesyano at/o lahing Malay; bagaman, kadalasang tinuturing ng marami na walang batayang pang-agham ang guhit-balangkas na nakabatay sa lahi, lalo na dahil sa tinuturing na Pilipino ang mga Negrito sa Pilipinas. Ang mga yamang tao ng bansang Pilipinas ay ang kanyang mamamayan. Pilipino ang tawag sa kanila. Ngunit iba't iba ang pangkat na kanilang kinabibilangan. Iba't iba rin ang tawag sa kanila. Isa sa mga ninuno ang mga Ita. Tinatawag din silang Negrito, Ayta o Baluga. Karaniwang nainirahan sila sa Luzon. Ito ay sa mga bundok ng Zambales, Quezon, Laguna atCagayan. May naninirahan din sa mga bundok ng Panay at Negros. Tulad ng mga Ita, ang mga Ifugao at Kalinga ay sa Luzon din naninirahan. Matatagpuan sila sa Mountain Province. Ang mga Ifugao ang nagtayo ng tanyag na hagdan-hagdang palayandalawang libong taon na ang nakakaraan. Ang isa pang pangkat ng Pilipino sa Luzon ay ang mga Ilokano. Karaniwang nakatira sila sa bandang hilaga ng Luzon. Ngunit may mga Ilokano rin sa ibang bahagi ng Visayas atMindanao. Naninirahan sila sa nga lugar na ito upang maghanapbuhay, mangalakal, o mag-asawa. Matitipid at masisipag sila. Matatagpuan naman sa kalagitnaan at katimugan ng Luzon ang mga Tagalog. Sila ang pangalawa sa pinakamalaking pangkat ng Kristiyano sa Pilipinas. Kilala rin ang mga Mangyan sa Luzon. Matatagpuan sila sa pulo ng Mindoro. Karamihan sa kanila ay may panlabas na anyo at paraan ng pamumuhay na payak at tulad pa rin ng ating mga ninuno. Iba-iba rin ang pangkat ng Pilipino sa mga pulo ng Visayas. Isa na rito ang mga Cebuano na may pinakamalaking pangkat na nasabing rehiyon. Kilala sila sa katutubong awit na "Matud Nila" at sayaw na Rosas Pandan. Taga-Visayas din ang mga Ilonggo. Kilala naman sila sa katutubong awit na Dandansoy at sayaw na Cariñosa. Mga Waray naman ang pangkat ng Pilipino sa Leyte at Samar. Ang ilan sa mga ito ay ang mga Badjao, Maranao, Tausug, T'boli, at Manobo. Nakatira sa baybay-dagat ang mga Badjao. Matatagpuan sila mula Zamboanga hanggang Sulu.Pangingisda ang pangunahing hanap-buhay nila. Ang pangkat ng mga T'boli ay naninirahan sa Cotabato. Pagsasaka ang pangunahing ikina-bubuhay nila. [Ang Pangkat ng Katutubong (etnikong) dumagat sa Rizal at Quezon]- Ang pangkat ng katutubong ito ay di gaanong nakilala sa dahilang sila ay ibinilang na katulad sa mga aeta at negrito sa Luzon.Ang pangkat na ito ay naninirahan sa bulubunduking bahagi ng Rizal,.Bulakan,Laguna at Quezon na pawang bahagi ng kabundukan ng SIERRA MADRE.Sila ay nahahati sa dalawang uri,ang una ay ang purong dumagat na nanatiling nakatira at nakabahag sa mga nabanggit na mga kabundukan at ang ikalawa ay tinatawag na redemtador o lahukang tagalog at dumagat na kilala sa katawagang katutubo,nakatira sa mataong lipunan sa rizal at bahagi ng Quezon.Ang katutubong dumagat ay isa sa natirang lahi ng tao sa pilipinas na nabibilang sa uri ng taong Indiya dahil sa pagkakaroon ng kaugnayan ng mga salita at paniniwala nito sa matandang kabihasnan ng Indiya.Ang katawagan sa kanila na DUMAGAT ay maaaring nagmula sa salitang RUMAKAT/LUMAKAT/LUMAKAD na isang maidadahilan na sila ang isa sa unang tao sa luson na nakarating sa pamamagitan ng pagtawid sa tulay na lupa na nakadugsong sa Asya.Kung susuriin ang isa sa sinaunang lahi ng tao dito sa kapuluang pilipinas ay nagmula sa indiya na pinatunayan ng kasulatan sa tanso (Laguna Copperplate inscriptions 822 A.D,),ang ibayong pag aaral ng kultura at wika ng pangkat na ito ay magpapatibay sa panunuring ito.Halimbawa ng pangungusap sa dumagat ay ang salin sa "magandang umaga sa inyong lahat" -Masampat tabi abi di kitam mapesan!Ayon sa kanilang pagkakaalam,ang salita nila ay nahahati sa dalawa-isang pangkaraniwan at isang pang matanda o pangpitagan.Sa kasalukuyan tinawag itong "baybay"o pangkaraniwan at "Mangni" o pampitagan.

Pangkat etniko sa Luzon
Aeta
Matatagpuan ang pangkat ng mga aeta sa halos lahat ng dako ng kapuluan. May iba't iba silang pangalan sa iba't ibang lugar. Higit silang marami sa Luzon. Aeta o Ayta ang tawag sa kanila sa hilagang Luzon. Ibuked naman ang tawag sa mga aetang nakatira nang malayo sa mga kapatagan. Sa Kofun, Diango, Paranan at Assao sa Cagayan, Ugsig at Aita ang tawag sa kanila. Sa Palawan, Batak ang tawag sa kanila. Sa Silangang Quezon, Rizal at Bulacan, Dumagat ang tawag sa mga Aeta.Nawala na ang orihinal na wika ng mga Aeta dahil inangkin na nila ang wika ng mga tagakapatagan na kanilang nakakasalamuha. Hindi pa rin naalis sa kanila ang kultura ng pangangaso at paghanap ng mga pagkain mula sa mga halaman sa kapaligiran. Bihasa rin ang mga babae at batang Aeta sa tradisyunal na paraan ng pangingisda gamit ang sima, bitag, lambat at sibat.Pulut-pukyutan ang espesyal na pagkain para sa mga Pinatubo Aeta at Ibuked Ayta. Kumakain din ang mga Pinatubo Aeta ng umok o maliliit na pukyutan at ng latak na nakukuha sa bahay ng pukyutan. Pamilya ang pangunahing yunit ng lipunang Aeta.Gayunpaman, tinutulungan din ng pamilya ang kapamilyang namatayan ng asawa. May pantay na karapatan ang kanilang mga anak at mahigpit ang pagkakaugnay ng magulang at anak. Isa lamang ang asawa ng bawat Aeta. Bawal sa kanila ang pag-aasawa sa malapit na kamag-anak. Ngunit pinapayagan ang ilan namagpakasal sa pinsang buo matapos ganapin ang ritwal na ³paghihiwalay ng dugo.´ Nakabatay sa paggalang sa matanda ang sistemang pulitika ng mga Aeta. Ang mga iginagalang na pangkat ng matatanda ang nagpapanatili ng katahimikan at kapayapaan sa pamayanan. Ang kinikilalang batas ay yaong nabuo mula sa tradisyon.Naniniwala ang mga Aeta na may mga ispiritu ang lahat ng mga nasa kapaligiran tulad ng ilog, dagat, bundok at iba pa. Ito ang dahilan kung bakit kanilang iginagalang ang kalikasan. Hindi sila pumuputol ng

tinatawag din silang Ilongotes o Ibilao. Ang ibinibigay na dote para sa ikakasal ay tinatawag na ballong o kalon. Nagtatanim sila ng palay sa mga kapatagan at sa mga bai-baitang na palayan. pangingisda. Buguias at sa mataas na bahagi ng Benguet. isang kasunduang pangkapayapaan.Sa mga kasukalan ng Mindoro sila nananahanan at kamote ang kanilang pangunahing pagkain. pangisdaan at kalakalan sa Mindoro.May kanya-kanyang gawaing ginagampanan ang bawat Ifugao. Karaniwang naninirahan ang mga Itawis sa isang pamayanan kasama ang mga Ibanag at may sarili din silang wika na ang tawag din ay Itawis. Naglalagay sila ng tatu at iniitiman ang ngipin upang akitin ang napupusuan.Ang tipikal na pamayanan ng mga Ifugao ay ang tumpok ng mga kwadradong kubo na natutukuran ng poste. itim ang buhok. Kumukuha sila ng ikinabubuhay sa mga kagubatan. masagana ang handaan. bulak paghahabi at pagsasaka. Itawi at Itaves. Gaddang Tinatawag ding Gadam. Kankana-ey Ang mga Kankana-ey ang pangatlo sa pinakamalaking pangkat sa bulubunduking lalawigan ng hilagang Luzon. Tawish. Kalinga Matatagpuan ang mga Kalinga sa pinakahilagang bahagi ng Luzon. paghahalaman at pangangaso. Naniniwala sila sa pagkakaroon ng iisang asawa. Masakampu ang kanilang tawag sa pinuno ng pangkat. Napakahalaga sa kanila ng mga pampalamuting alahas sa buong katawan. Mahilig sila sa makukulay na pananamit at pampaganda. Ang mga mayaman at mga may titulo ang nag-aari ng maraming hinagdang palayan.Bilang mga mandirigma at mamumugot. Ang Itawes ay nagmula sa mga salitang I at tawid na nangangahulugang "mga tao sa kabila ng ilog". damit at personal na palmuti. Itinuturing nilang krimen ang pagtataksil sa asawa at pinapatawan ng malaking multa ang sinumang muling nagtataksil. Galing sa salitang ipugo na ang ibig sabihin ay "mula sa mga burol" ang salitang Ifugao.Mayroon na ring pampulikang balangkas ang mga Tagbanwa. palay. Katulad ng ibang pangkat. Mahilig silang gumamit ng pana na kanilang . Halos walang ipinagkaiba ang dalawang pangkat na ito ng Kankana-ey.Ang ama ang puno rito. Hinuhuli nila ang usa at baboy damo sa pamamagitan ng aso at lambat. Bakun.Mga magsasaka ang mga Kankana-ey. Ifugao Sa gitnang bahagi ng hilagang Luzon ang tirahan ng mga Ifugao. Kapwa sila kayumanggi. Mahiyain silang tribo. Pangunahing pinagkukunan ng kanilang kabuhayan ang pangangaso at pangingisda.Pangunahing ikinabubuhay ng mga Itawes ang pag-aalaga ng hayop. may malalaking mata at mauumbok na pisngi. paggawa ng alak. Blusang mahahaba ang manggas at makukulay na paldang patadyong ang kasuotan ng mga babae samantalang nagsusuot lamang ng bahag ang mga lalaki. May bahid ng MalayoPolinesiya at Indyan ang mga Tagbanwa. Tuwing may pagdiriwang ang mayayaman tulad ng kasal o libing.Siya ang inaasahang magbibigay ng lahat ng kabuhayan ng pamilya. Tinguian Matatagpuan ang mga Tinguian sa Abra. pangangaso. Nagsasaka sila sa pamamagitan ng kaingin sa gilid ng mga bundok. Tagbanua Naninirahan ang mga Tagbanwa sa baybaying dagat sa gitnang Palawan. mayroon ding mga ari-arian ang mga Ifugao.Ang mga Alangan o Mangyan sa hilaga ang purong Mangyan. sili.puno kung hindi rin lamang kailangang-kailangan.May iba¶t ibang tribu ng Mangyan. Maaaring magkaroon ng higit sa isang asawa ang isang Kalinga. Nabubuhay sila sa pamamagitan ng pangingisda. Tinatawag na Hanunuo ang isang grupo ng Mangyan na ang ibig sabihin. Mangyan Naninirahan sa mga liblib na pook ng Mindoro ang mga Mangyan. sinauna pang alpabeto ang gamit sa pagsulat ng mga pagpapantig. Ang pamilya ang pangunahing yunit ng lipunan. Ang kadangyan o baknang na tradisyunal na aristokrasya ang may malaking impluwensya sa lipunan. Kung minsan.Pagsasaka ang pangunahing ikinabubuhay ng mga Gaddang. Tahimik at matulungin ang mga Gaddang bagaman handa silang makipaglaban kung kinakailangan. Walang multa kung kusa ang paghihiwalay ng mag-asawa. May dalawang pangkat ang Kankana-ey sa Mankayan. Ang ambahan ang kanilang natatanging panitikan na kanilang napanatili sa pamamagitan ng pagukit nito sa mga kutsilyo. Itawis Matatagpuan ang mga Itawis sa timog-kanlurang bahagi ng Cagayan. Gaddanes o Iraya ang mga pangkat-etnikong ito na matatagpuan sa Nueva Vizcaya at Isabela. sila ang tunay na Mangyan. pangangaso at pagtitinda.Naniniwala ang mga Tinguian sa pagkakaroon ng isang asawa lamang. upang maiwasan nila ang pakikidigma sa isa't isa. mga kagamitan at sa mga lukas o lalagyan ng nganga. Kilala rin sila sa tawag na Itawit.Sa kasalukuyan. tubo at iba pang gulay ang kanilang itinatanim. ang pangkat na matatagpuan sa kagubatan ng Isabela at Nueva Vizcaya. Ilongot Nangangahulugan na "mula sa gubat" ang pangalang Ilongot. bawang. Kubungan. Mayroon silang tipong Negrito. may maamong mata at katamtaman ang tangkad. ginagawa ng mga Kalinga ang budong. Tulad ng ibang lipunan. Kayumanggi ang kanilang kulay. Mahilig sila sa musika. mayroon ding diborsyo sa mga Ifugao.Pangalawang pinagkukunan ng kanilang ikinabubuhay ang pangingisda.Walang pormal na pamunuang pulitikal ang lipunang Kankana-ey. Iniuukol nila ang kanilang maghapon sa paggawa. kadalasang may mga tatu. Naniniwala silang iniinsulto ang ispiritu ng kalikasan kapag inaaksaya ito. Gabi. Naniniwala sila sa pagkakaroon ng iisang asawa.

Dati. Sablan. Gumagawa sila ng tela para sa damit mula sa t'nalak na hinabi mula sa hibla ng abaka. aktwal na paggamit at pagtira rito at kung ito ay namamana. Lutaos.Walang "pari" ang mga T'boli na gumaganap ng mga sagradong ritwal o nagsisilbing tagapamagitan sa tao at sa mga bathala.Buo pa rin at hindi naiimpluwensyahan ang kulturang Maranao. Kasama sa wika ng mga Ibaloy ang ilang salitang Ilokano at Pangasinense. Ibaloy Ang mga Ibaloy ay matatagpuan sa mga munisipalidad ng Kabayan. Kadalasang iniuukol ng mga kababaihan ang kanilang panahon sa pagpapaganda sa sarili. Isang pamilya na may myembrong 2-13 miyembro ang maaaring tumira sa bangkang-bahay. matitiyaga. Kadalasang makikita ang mga karaniwang Maranao na may dalang nakatiklop na banig pandanus. sinasamba rin nila ang araw. strawberry at mga prutas. sa mga bayan ng Maubu. diborsyo.Matatagpuan ang mga Isinay sa Aritao. Lugus. Parang. pagmamana at mga krimen. "Lawa" ang kahulugan ng salitang "ranao" kung saan hinango ang kanilang pangalan. Bokod. taro at tubo para sa paggawa ng basi. kutsilyo at asin ang mga produktong ito sa mga nasa kapatagan. Bus-bus. Maliban sa palay. usa at ibon sa gubat. Orang Laut.Mga halamang-ugat ang kanilang itinatanim at ito rin ang kanilang pangunahing ikinabubuhay. May haka-hakang sila at ang mga Samal ay isang pangkat na nagmula sa Johore sa dakong timog ng pinensulang Malaya. May mga batas sila na sumasakop sa mga kaugalian sa kasal. Kanilang ipinagpapalit ng tela. Gawa ito sa bato. Bayombong at Dupax sa Nueva Vizcaya.Ang Marawi ang tinaguriang lungsod ng mga dugong bughaw na Maranao. Tapul. mababa at may matipunong pangangatawan. Karaniwan na sa matatarik na dalisdis at mabababang burol na malapit sa mga ilog nagtatatag ng pamayanan ang mga Isneg. Relihiyoso. Gawa sa kogon o nipa ang karaniwang bahay ng mga Ibaloy. Sa malalaking bahay sila nakatira na may malalawak na pasilyo ngunit walang mga silid. Kinikilala rin nila ang kapangyarihan ng pambansang pamahalaan. nangingisda at nangunguha ng mga prutas sa kagubatan na kanilang ikinabubuhay. kogon at apog. May pintuan itong nakaharap sa hilaga o silangan at walang bintana. Itogon.[pananangguni'y hinabing dahon ng voyavoy.Naiiba ang anyo ng bahay ng mga Isneg sa mga bahay ng iba pang pangkat-etniko sa Cordillera. Nagpapahid sila ng pulot-pukyutan sa mukha.Mga lalaki ang naghahabi ng basket.Samal ang kanilang wika. Tanging ang mga dugong bughaw lamang ang pinapayagang manumit ng kulay ginto. marami na ring mga Ivatan ang nakatapos ng kursong tulad ng inhinyeriya.Ang mga Ibaloy ay kayumanggi. Tinatawag din silang Luaan. masisipag. Nagsasaka ng palay. nagtatanim sila ng mais.Kristiyano ang malaking bahagi ng populasyon ng mga Isinay. isa pa rin sa kanilang pangunahing ikinabubuhay ang paghabi ng tela. damit at banig at sa kanilang mga kagamitang gawa sa tanso. ang tungtong o konseho na binubuo ng baknang o mayayamang pangkat at matatalino ang nagpapasya sa pamayanan. Lungsod ng Marawi at Lungsod ng Iligan.Kahawig ng mga Samal ang kanilang kultura. Ayon sa kanilang batas. Bukod sa pagsasaka. maliliit na kampanilya at binurdahang damit. saging. Maimbung. Kanila itong ginagamit sa sahig ng tahanan at sa mga moske. nananatili pa rin ang kasal ng mga Ibaloy sa simbahang Katoliko ngunit sinusunod pa rin nila ang kasunduan ng anak na ipakakasal. La Trinidad. Samal Pal'u at Pala'u. Nangangaso sila. Katulad ng mga Ivatan. kwintas. Pangkat etniko sa Mindanao Maranao Ang mga Maranao ay nakatira sa paligid ng Lawa ng Lanao ± Lanao del Sur. Pata. Nabibilang ito sa mga diyalekto ng Ilokano. tabako. tradisyong Ibaloy pa rin ang nasusunod. kamote. Mayroon itong maliliit na bintana. Hugis-bangka ang bahay ng mga Isneg na kanilang tinatawag na binuron. Bangas.natutuhan sa mga Negrito. Tanjung. Tublay. Nakatira ang mga Ibaloy sa mga mabundok at mabatong lugar.Sa kasalukuyang panahon.Maaaring mag-asawa nang marami ang lalaking T'boli.Nakatira sila sa mga bangkang-bahay. Karungdung at Talipaw. Marami silang kasanayan para sa pag-aangkop sa kapaligiran tulad ng hagdang-hagdang taniman sa gilid ng bundok at pagpapatubig sa mga ito sa tulong ng mga tubong kawayan. Maraming pamilya ang maaaring tumira sa binuron na may isang silid lamang.Madalas na dinaraanan ng bagyo ang Batanes kaya mababang hugis-kahon ang mga bahay ng mga Ivatan. Kaingin ang sistema ng kanilang pagsasaka. medisina. Isneg Kilala rin sa tawag na Apayao o Ina-gang mga Isneg na matatagpuan sa Kalinga at Apayao. kaluluwa ng mga namatay at iba pang kaluluwa sa kalikasan. . ang pag-aari ng lupa ay batay sa pagiging una sa paggamit nito. Bukod dito. Benguet at Tuba sa timog-silangan ng Benguet. T'boli Sa Cotabato matatagpuan ang mga T'boli. Nananatili pa rin ang kanilang tunay na naiibang disenyo at kulay sa kanilang mga gawang ukit. edukasyon at iba pa. Nanghuhuli rin sila ng baboy-ramo. Bajau.Bigas ang pangunahing pagkain ng mga Isneg.Sa kasalukuyan. Lanao del Norte. kamote at gulay ang mga Ilongot. isang uri ng sombrero na gawa sa ang mga Ivatan. magagalang at mapagkakatiwalaan kailangan] Karaniwan sa kanila ang pagsusuot ng vakul. Badjao Ang pangkat na Badjao ay naninirahan sa Sulu. Nagtatanim sila ng lahat ng uri ng gulay. Ivatan Mga mamamayan ng Batanes ang mga Ivatan.Sumasamba sa maraming diyos ang mga Ilongot. Ginagawa nila ang pagtatanim matapos ang ilang ritwal o seremonya ayon na rin sa kanilang paniniwala na kaugnay ng lupa. gubat at ilog ang buhay. hawig ang kanilang anyo sa mga Ainu ng bansang Hapon at nahahawig ang kanilang wika sa Pangasinense.Nagpapalagay ng tatu o hakang ang mga babae. Masisipag na magsasaka ang mga Ibaloy. nagsusuot ng maraming hikaw. Sa handaan.

Kailangang ding tahimik sila habang nagaani ng palay sa pangambang makatawag n gang iangay at maaaring liparin palayo ang palay. niyog. mais. Yakan Nagtatanim sila ng palay.Pangalawang pinagkukunan ng kanilang ikinabubuhay ang pangingisda. Gumagawa rin sila ng mga vinta at mga gamit sa pangingisda tulad ng lambat at bitag. nagkakalakalan na ang iba't ibang tribu ng Bagobo. May paniniwala silang ang palay ay may sultan at mga pinuno kaya kinakausap nila ang ³haring´ palay upang mamuno sa iba pang mga binhing palay sa pagkakaroon ng masaganang ani. Gayunpaman. isa sa mga Español na nakarating sa Cuyo at Busuanga. at ube. ginaganap ang taga-blac upang paalisin sa katawan ng maysakit ang masamang ispiritu.Pangingisda ang pangunahin nilang hanapbuhay. Pagkakaingin ang kanilang paraan ng pagsasaka. Makapal ang kanilang labi at bilugan ang baba. Tausug Kinikilala sa katapangan at kahusayan sa pakikidigma ang mga Tausug. Madalas na nag-uugnayan ang magkakapitbahay at nag-iinuman ang mga kalalakihan matapos ang kanilang gawain. Ang mga kababaihan ay naghahabi ng mga banig na may iba't-ibang uri ng makukulay na disenyo. Pinapayagan din sa kanila ang diborsyo kung pumapayag dito ang lalaki. Ang patulod-sarot naman ang ritwal para mapigilan ang paglaganap ng epidemya. .Napapangkat sa tatlo ang tradisyunal na lipunan ng mga Bagobo. Mangingisda ang mga nakatira sa malapit sa dagat at magsasaka naman ang mga nasa loobang bahagi.Nagtatanim sila ng palay. Nagagawa sa maikling panahon ang pag-aararo dahil pinagtutulung-tulungan ng mga magkakamag-anak at magkakaibigan ito.May pagkakaiba ang mga Tausug na nasa mga burol na tinawag na tao giniba at nasa mga dalampasigan na tinawag na tao higad. Kayumanggi sila at may makapal at maitim na buhok. Maaaring magpakasal nang higit sa apat ang lalaking Yakan kung kaya niyang bigyan ang mga ito ng sapat na kabuhayan. laganap pa rin ang kanilang pagsamba sa kaluluwa ng mga yumao at mga ritwal ng mga babaylan. may matipunong pangangatawan at malapad na mukha. kamoteng kahoy. Noong panahong iyon. lansones at mais. Naniniwala silang sa iisang ninuno lamang sila nagmula. mag-ayos ng mga gulo at ipagtanggol ang tribu. Likas na mapagbigay at palakaibigan ang mga Tausug.Ang mga Yakan lamang ang tanging pangkat na kapwa nagsususot ng pantalon ang lalaki at babae. Agutaya at Cuyo sa gitna ng Dagat Sulu sa silangan ng Palawan at timog-kanluran ng Panay. Kulay-mais ang kanilang buhok na may natural na kulot. Bagobo Matatagpuan ang mga Bagobo sa mga baybayin ng gulpo ng Davao.Minamana ang pagiging datu. Ipinagbabawal sa kanila ang pagpapakasal sa magpinsang makalawa ngunit maaaring magpakasal ang magpinsang buo manatili ang yaman ng angkan. Pangunahing ikinabubuhay nila ang pagsasaka dahil na rin malapit ang kanilang panahanan sa pinagkukunan ng tubig.Maraming ipinagbabawal sa buhay ng mga Yakan.puno ng mga tradisyunal na paniniwala at kaugalian ang kanilang mga gawain sa pagsasaka. Sila ang matatandang babaing mahuhusay sa paghabi. tanso at bakal sa mga taga-Borneo at Sabah. Kapwa naghihimay ng hibla ng abaka ang babae at lalaki gayundin ang paghabi ng basket. Pinagsasalit-salit nilang itanim ang palay at mais.Patriarka ang uri ng lupaing Yakan kung saan ang amana o ama ang pinakapuno ng pamilya. Subanon Ang mga Subanon ay matatagpuan sa mga kabundukan ng Zamboanga del Norte at Zamboanga del Sur. Walang malinaw na pagkakaiba ang mga gawain ng babae at lalaking Bagobo. Ang bayani ang mandirigma at ang datu ang pinuno ng mga ito.Pangunahing tungkulin ng datu ang tumayong huwes. ang karuwagan ay batik sa karangalan ng pamilya. Napakalapit ng ugnayan ng magkakamag-anak kaya lapit-lapit ang kanilang mga bahay at habdang tumulong ang bawat isa sa sinuman sa kanila na magkaroon ng kasawian o kaya kapag may kasayahan. Maputi sila. Itim ang kanilang mga mata na may bahagyang pagkasingkit. Cuyunon Ang mga Cuyunon ay naninirahan sa mga pulo ng Busuanga. Isinusuot ng lalaking Yakan ang maong sa kanyang ulo samantalang ipinupulupot naman ito ng mga babae sa kanilang baywang. May sistema ng pagpapalitan sa pagsasaka ng Yakan. Hindi sila kailanman umuurong sa anumang labanan sapagkat para sa kanila. Ang mga nabalian o paring babae ang pangalawang uri sa lipunan. Ayon kay Padre Luis de Jesus. naniniwala pa rin sila sa umboh o kaluluwa ng kanilang mga ninuno.Dahil malapit sa Tausug. Sadyang inahit nang halos guhit na lamang ang kilay ng mga Bagobo. Sa kanila ng pagiging Kristiyano ng mga Cuyunon. Ang kalakalang ito ang nagdala ng Islam sa Sulu. Ang ritwal na kanilang tinatawag na palasag ay ginaganap bago mahinog ang mga palay. Nalinang ang ugaling ito sa kanilang pakikipag-ugnayan at pakikipagkalakalan sa mga tao sa Timog-silangang Asya.Ang mga Bagobo ang unang pangkat na nadatnan ng mga Español sa Mindanao. ang mga Cuyunon ay may dugong Tsino kaya masisipag sila at matatalino sa kalakalan. Magaling din silang sumisid ng perlas. mangisda at kahit sa maliliit na gawaing tulad ng paglilinis ng bahay. Kanila ring ipinagpapalit ang mga ito ng pagkain sa mga magsasaka. Naninisid ng perlas ang nasa may dalampasigan na kanilang ipinagpapalit ng seda. Punong. Para naman sa pagpapagaling sa mga maysakit. ito ay pawang katotohanan. kamote. karamihan sa kanila ay Muslim.Pangkat-pangkat ang mga Cuyunon kung magsaka.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful