Si Lualhati Torres Bautista ay isa sa pinakabantog na babaeng nobelista sa kasays ayan ng kontemporaryong panitikan ng Pilipinas.

Kabilang sa mga nobela niya ang Dekada '70, Bata, Bata, Pa'no Ka Ginawa?, at Gapô. Bilang karagdagan sa pagiging isang nobelista, si Lualhati Bautista ay isa ring manunulat ng mga maiikling kuwento, at maging sa larangan ng pelikula at telebis yon. Ang pinakaunang akdang-pampelikulang isinulat niya ay ang Sakada (mga magsa saka ng tubo), isang kuwentong naisatitik ni Bautista noong 1972 na naglantad ng katayuan at pamumuhay ng mga mahihirap ng Pilipino. Nakatanggap ng pagkilala at parangal na Gantimpalang Don Carlos Palanca para sa Panitikan ng Pilipinas, mag ing mula sa Surian ng Wikang Pambansa noong 1987. Ilan sa mga ginantimpalaang su lating-pampelikula niya ang Bulaklak sa City Jail (1984), Kung Mahawi Man ang Ul ap (1984), Sex Object (1985). Para sa pagsusulat para sa pelikula, nakatanggap s iya ng pagkilala mula sa Metro Manila Film Festival (best story-best screenplay) , Film Academy Awards (best story-best screenplay), Star Awards (finalist para s a best screenplay), FAMAS (finalist para sa best screenplay), at mga gantimapala ng URIAN. Dalawa sa kaniyang mga maiikling kuwento ay nagwagi rin mga gantimpala ng Carlos Palanca para sa Panitikan: ang Tatlong Kuwento ng Buhay ni Juan Candel abra, unang gantimpala, 1982, at Buwan, Buwan, Hulugan mo Ako ng Sundang, pangat long gantimpala, 1983. Sumulat rin si Bautista ng mga dramang pang-telebisyon: a ng Daga sa Timba ng Tubig (1975) at Isang Kabanata sa Libro ng Buhay ni Leilani Cruzaldo (1987). Nanalo ang huling akda ng pinakamagaling na kuwentong pandrama para sa telebisyon mula sa Catholic Mass Media Awards. Pinarangalan si Bautista ng Ateneo Library of Women’s Writings (Aklatan ng mga Sul atin ng mga Kababaihan ng Ateneo) noong Marso 10, 2004 habang idinaraos ang ika8 Taunang Panayam sa Panitikang Isinulat ng mga Kababaihan sa Katutubong Wika. Amg mga maiikling kuwento na isinulat ng mga kababaihang Pilipino ay inilimbag s a Finland ng The Finnish-Philippine Society (Ang Samahang Pinlandes-Pilipino, o FPS), isang hindi-pampahalaang organisasyon na itinatag noong 1988. Pinatnugutan at isinalin ni Riitta Vartti, at iba pa, ang Tulikärpänen. Sa Firefly: Writings by Various Authors (Alitaptap: Mga Sulatin ng Iba t Ibang May-akda), ang bersiyong Ingles ng kalipunang Pinlandes, ang sipi mula sa nobelang Pilipinong Gapô (daglat ng Olongapo) ay pinamagatang The Night in Olongapo (Ang Gabi sa Olongapo) samant alang ang sipi mula sa Bata, Bata, Pa no Ka Ginawa? ay pinamagatan namang Childr en s Party (Handaang Pambata). Ang buong salinwika ng mga pinakamahahalagang akda ni Bautista ay maaaring makab uwag sa hadlang sa palimbagang pansandaigdigan, bagaman may mga nagsasabi na ang dahilan kung bakit walang nasasagawang pagsasalinwika ay ang paggamit ni Bautis ta ng payak ngunit makabuluhang wika para maisalarawan ang ang mga masasalimuot na katayuang panlipunan at pangkaluluwa sa Pilipinas, isang katangian palagiang ipinagsasawalang-bahala ng mga samahang pampanitikan.

Si Amado Vera Hernández (Setyembre 13, 1903—Marso 24, 1970) ay isang makata at manun ulat sa wikang Tagalog. Kilala rin siya bilang "Manunulat ng mga Manggagawa", sa pagkat isa siyang pinuno ng mga Pilipinong manggagawa at sa kaniyang mga pagpuna at pagsusuri sa mga kawalan ng katarungang naganap sa Pilipinas noong kaniyang kapanahunan. Nakulong siya dahil sa pakikipagugnayan niya sa mga kilusang makako munista. Siya ang punong tauhan sa isang bukod-tanging kasong panghukuman na tum agal ng 13 taon bago nagwakas. Ipinanganak siya sa Hagonoy, Bulacan, ngunit lumaki sa Tondo, Maynila kung saan

 

 

 

Noong kaniyang kabinataan. Ang ilan sa kanyang maikling kuwento ay natipon sa isang tomo na pinamagatang "Langaw sa Isang Basong Tubig at Ibang Kuwento". Siya a y isa ring guro at awtor ng aklat sa Balarilang Tagalog. Maraming ulit siyang nagkamit ng Gantimpalang Palanca. na isa sa pinakamalak i. Noong 1973. nagsimula na siyang magsulat sa wikang Tagalog para s a pahayagang Watawat (Flag). Mabisa at madaling unawai n ang kanyang pananagalog. at habang nasa loob ng kulungan. pinakamilitante at pinakamakabayan sa lahat ng unyon noong kapanahunan ni Her nandez. samantala ng si de la Rama para sa Tanghalan. Ang mag-asawa ay kapwa kinilala bilang mga Pambansang Alagad ng Sining si Hernandez para sa Panitikan. lalo na ang mga salita ng tulang "Kung Tuyo na ang Luha Mo. Bagama’t matagal-tagal na rin mul a nang pumanaw ang manunulat. mang-aawit at mga may-akda ng mga likhang-biswal na gumagawa ng mga sulating tumatalakay sa mga karanasan ng liping manggagawa. at nagretiro bilang Dekana ng Pagtuturo sa Philippine Normal College (ngayon ay Ph ilippine Normal University) noong 1980. napangasawa niy a ang Pilipinong aktres na si Atang de la Rama. naisulat niya ang "Isang Dipang Langit"." Bawat taon ay ginugunita at ipinagkakaloob ang Gawad Ka Amado sa mga makata. Minsan siyang napiit dahil sa salang sedisyon. katulad ng Parolang Ginto ni Clodualdo del Mundo at ng Talaang Bughaw ni Alejandro Abadilla. haiskul at kolehiyo. man unulat. tatlong taon mula nang sumakabilang buhay si Hernandez. naging ka bahagi si Hernandez ng samahan pampanitikan na Aklatang Bayan na kinabibilang ng mga kilalang manunulat sa Tagalog na sina Lope K. ang isa sa mga mahahalaga niyang tula. patuloy na umaalingawngaw sa mga paaralan at sa mg a rali sa lansangan ang kanyang matulaing pagkamakabayan. Nakilala rin si Hernandez sa kanyang mga nobelang gaya ng "Ang Ibong Mandaragit" . Subalit ang tunay na dahilan ay naipakulong si Hernandez dahil sa pagiging pinuno ng Kongreso ng mga Samahang Manggagawa (Congress of Labor Organizations). Napukaw ng kaniyang mga sulatin ang pansin ng mga dalubhasa sa wikang Tagalog at ilan sa kaniyang mga salaysayin at tula ay n apabilang sa mga antolohiya. Noong 1932. Sayaw at Tugtugin. Siya ay nagturo ng apatnapu’t anim na taon sa elementarya.nakapag-aral siya sa Mataas na Paaralan ng Maynila at sa Amerikanong Paaralan ng Pakikipag-ugnayan (American Correspondence School). Ang ilan sa kanyang mga kuwentong nagkamit ng gantimp . Nang lumaon ay nagsulat siya ng para sa mga Pagkaka isa at naging patnugot ng Mabuhay. Si Genoveva Edroza-Matute ay hindi lamang sikat at premyadong kuwentista. ginawaran si “Ka Amado” ng titulong Pambansang Alagad ng Sining. sa gulang na 19. Aking Bayan. Nagturo ng mga asignatu rang Filipino at mga asignaturang pang-edukasyon. Santos at Jose Corazon de Jes us. Noong 1922. Nagturo di n siya sa Pamantasan ng Pilipinas. at "Luha ng Buwaya". Naipakulong siya n i Elpidio Quirino dahil sa bintang na pagiging mapanghimagsik. mandudula. Pinarangalan siya ng Cultural Center of the Philippines ng Gawad CCP Para sa Sining (Panitikan) noong Pebrero. Kakikitaan ng diwang makabayan ang marami niy ang tula at nobela: lantad sa mga ito ang makatarungang poot sa pagiging tila is ang kolonya ng Estados Unidos ang kaniyang bansang Pilipinas. 1992. Sinalaysay ni Hernandez sa kanyang mga akda ang pakikipagsapalaran at pakikibaka ng mga manggagawang Pilipino.

maiikling kuwentong sin ulat niya bilang National Fellow for Fiction. Press. Nagturo rin siya sa Baguio Vocational Normal School. Ang ilan sa kanyang mga tula na mababanggit ay Tatlong Inakay. Hindi lamang siya gu ro. Jr. Ilan sa mga naging aklat niya ay ang Mga Piling Maiikling Kuwento ng Ateneo Univ ersity Press. lider obrero. Santos. matapos na makapag-aral sa Escuela Normal Superior de Maestros (Mataa s na Paaralang Normal para sa mga Guro) at sa Escuela de Derecho (Paaralan ng Ba tas).bilang Lope C. upang maipakita ang pagiging makabayan. at ang Sa Anino ng EDSA. Nang simulang ipaturo ang Pamb ansang Wika. Kaisa-isang anak siya nina Andres Sant os at Atanacia Santiago. katipunan ng kanyang mga piling sanaysay. Ulap at Mangingisda. Ang kanyang mga tula ay simple at karaniwan. Paglalayag sa Puso ng Isang Bata. na kapwa mga katutubo sa Rizal. ang Tinig ng Damdamin. Si Dianzon ang nakatuklas kay Ildefonso nang mabasa niya ang tula ng pag-ibig na sinulat ni Ildefonso. 1963) ay isang tanyag na manunulat sa wikang Tagalog noong kaniyang kapanahunan. Namatay siya noong 21 Marso 2009 sa edad na 94. 1897.sa mag-a sawang Ladislao Santos at Victoria Canseco. Kabibi at Tag-init. sa nayo n ng Baritan noong ika-23 ng Enero. Santos (Setyembre 25. ngunit puna ng diwa at damdamin. Nahilig si Ildefonso sa pagsusulat ng mga tula dahil sa kanyang pinsang si Leona rdo Dianzon na isang makata na naglalathala sa babasahing Ang Mithi. Nakamit niy a ang pagkakaroon ng kadalubhasaan sa sining mula sa Colegio Filipino (Kolehiyo Pilipino). Maganda Ang Ninang Ko at Pagbabalik. at iti nuturing na "Ama ng Pambansang Wika at Balarila" ng Pilipinas. Santos ay isang makata na isinilang sa bayan ng Malabon. isa rin siyang abogado.ala ay Kuwento ni Mabuti. Santos sa Pasig. sa simula ng ika-1900 dantaon. ng U. n g De La Salle University Press. Ang Guryon. Santos . Si Iñigo Ed Regalado ay humanga rin kay Ildefonso. Si Ildefonso P. Natapos si Ildefonso Santos ng kursong edukasyon. siya ay mahusay na tagapagsaling-wika at makata. isang paligsahan ng mga man   . Si Lope K. Sa Tabi ng Dagat. May mga tanaga rin siyang naisulat tulad ng Palay. 1879 – Mayo 1. Parusa. kritiko. Naging dalubhasa siya sa larangan ng dupluhan. Doon na nagsimula a ng kanyang pagsulat ng mga tula. Si Ildefonso Santos ay isa sa mga kinikilalang manunulat sa Tagalog noong panaho n ng Amerikano. Kahanga-hanga ang kariktan ng kanyang mga tula dahil sa pananali tang ginamit niya. Bu kod sa pagiging manunulat. siya ang kauna-unahang nagturo ng Pilipino sa National Teacher s Co llege. na Pambansang Alagad ng Sining ng Pilipi nas para sa Arkitektura noong taong 2000. Siya ay ama ni Ildefonso P. Ngun it mas inibig na gamitin ni Santos ang titik na K bilang kapalit ng C para sa ka niyang panggitnang pangalan. Gab i. Ipinanganak si Lope K. Rizal . Isa raw siya sa mahusay at maingat magsulat ng mga tula avon sa mga kritiko. 1991-1992. Ginamit niyang sagisag-panulat ang Ilaw Silanga n.P.

mamamahayag. musikero. Nagkaroon siya ng karamdaman sa atay. Griyego. Naging District Attorney siya ng San Isidro. Noong 1902 nahalal siyang Gobernador ng Nueva Ecija at na ulit ng 1904 . Si Epifanio de los Santos ay isang manananggol. Italya at iba pang mga bansa sa Europa u pang bumisita sa mga aklatan at museo at mamili ng mga aklat para sa kanyang kol eksyon sa sariling aklatan. ay nag-aral din siya ng musika at pagpipinta na nanguna sa mga ga ntimpala. nagkaroon siya ng malaking koleksiyon ng mga aklat sa Sini ng at Panitikan. nagsimula siyang ma glingkod bilang patnugot para sa mga lathalaing nasa wikang Tagalog.     . ngunit h anggang sa huling sandali ng buhay ay hinangad ni Santos na maging Wikang Pamban sa ang Wikang Tagalog. isang kol ehiyala na mahusay tumugtog ng piyano at alpa. isang manunulat na Kastila at may-akda ng isang nobela ng pag-ibig na kanyang kinalugdan. Nanguna siya sa pagsusulit ng Ktt. naging punong-tagapangasiwa si Santos ng Sur ian ng Wikang Pambansa. at nagkaroon sila ng limang anak. Jaime de Veyra at Clemente Zulueta. Intramuros ay nagmistulang laybrari at museo na naging tagpuan ng kanyang mga kaibigan na may hilig din sa Sining at pagsusulat tulad nina Cecilio Apostol. Sa pagsusulat sa pahayagang ito ay ginamit niya ang sagisag n a G. Espanya. Kaisa-isang anak ng maya mang hasyendero na si Escolastico de los Santos at Antonina Cristobal. ang unang palapag ng kanyang tirahan sa Magallane s. katulad ng Muling Pagsilang at Sampaguita. Solon. Maliban sa mga araling akadem iko sa Ateneo. Pagkatapos tapusin ang kanyang mg a unang taon ng pagaaral sa ilalim ng isang pribadong guro na si Jose A. mananalaysay (histo rian). Inglatera. Siya ang naging unang Pilipinong naging kasapi ng Spanish Ro yal Academia sa Madrid at nakilalang unang Academician ng bansa. kritiko. Ama ng Balarilang Pilipino. subalit mas kilala rin siya sa karaniwang palayaw na Mang Openg. Itinatag ni Don Panyong (tawag sa kanya) at ng kanyang kaibigang si Clemente Zul ueta ang pahayagang La Libertad sa Malabon. Matapos maging gobernador ng lalawigan ng Rizal mula 1910 hanggang 1913. pintor. Sa pamamagitan ni Manuel L. nagpatuloy siya ng pag-aaral sa Ateneo de Manila. Isa rin siyang dalubwika natutuhan niya ang mga wikang dayuhan tulad ng Latin. Nueva Ecija at doon din siya naging Kalihim Panlalawigan. Sa katunayan. Siya ang tagapagtatag ng babasahing Sampaguita.unula na maihahambing sa larangan ng balagtasan. Louis Exposition. naging gobernador naman si Santos ng Nueva Vizcaya mula 1918 hanggang 1920. Isinilang siya sa bayan ng Malabon noong Abril 7. Naglingkod din siya bilang senador para sa ika-labindalawang distrito ng bayan. Kabilang sa mga katawagang nagbibigay parangal kay Sant os ang pagiging Paham ng Wika. Rafael Palma. Masugid siyang mambabasa ng iba t ibang babasahing pampanitikan lalung-lalo na n g mga nobelang sinulat ni Juan Valera. Tinapos niya sa Ateneo ang Bachiller en Artes ng may pinakamataas na p arangal na summa cum laude at pagkatapos ay kumuha ng Law sa Unibersidad ng Sant o Tomas. Naging editor din siya ng pahayagang La Independencia. Quezon. Kastila at Pranses. Dahil sa ma hilig siyang magbasa. Naglakbay siya sa iba t ibang bans a tulad ng Pransya. pilosopo ("philosopher") at masugid na kolektor ng mga antique. F ernando Ma. Flores. Haligi ng Panitikang Pilipino. ang Pepita Jimenez. Napangasawa ni Lope K. 1871. Hukuman. manunulat. Santos si Simeona Salazar noong ika-10 ng Pebrero. Noong 1900. Guerrero. Pagkatapos ng dalawang taon ay hinirang siyang miyembro ng Philip pine Commission para sa St. 1900.

Nuestra Literatura (1913). Mahusay din siya sa pagpipinta. El Proceso del Dr. Pangalawa siya sa anim na anak nina Jose Calderon at Manuela Ro ca.Bulakan at at Bataan. Jose Rizal (1914). Ilan pa sa kanyang mga sinulat ay Literatur a Tagala (1911). Ang unang nalathalang sinulat ni Don Panyong ay ang Algo de Prosa (1909) isang koleksiyon ng mga sanaysay at maikling kuwento. tala mbuhay at kolektor tulad ni Don Panyong. Emilio Jacinto. Ang kanyang salin sa Kastila mula sa Tagalog ng Florante at Laura ni Balagtas ay itinuring n a isang klasiko sa panitikang Pilipino. At noong Mayo 16. Marcelo H . Maynila. Sinulat din niya ang mga talambuhay nina Dr. Si Felipe Calderon ay isang abogado at edukador na nagkaroon ng mahalagang papel sa kasaysayan ng bansa. Andres Bonifacio. Noong 1918. Ang isa niyang anak sa kanyang unang asawa ang nagmana sa kanya ng mahilig sa kasaysaya n at pananaliksik. Siya ay isinilang sa Santa Cruz de Malabon (ngayon ay Tanza. 1928 sa Maynila sa eded na 57 d ahil sa atake sa utak (cerebral attack). Kung si Don Panyong ay di nakilalang tagapagsalita (speaker) siya naman ay nakak itaan ng kagalingan sa panunulat na umani pa ng papuri sa ibang bansa. Sa kanyang panahon ay tatlo lamang ang kinikilalang mahusay sa pagtugt og ng gitara sa buong Pilipinas -isa si Don Panyong at ang dalawa niyang kasama ay si Hen. Trinidad Pardo de Tavera. 1925 itinalaga siya ni Go bernador Heneral Leonard Wood bilang Direktor ng Kawanihan ng Biblioteka at Muse o bilang kapalit ni Dr. hinirang siya ni Gobernador Heneral Francis Burton Harrison na Tech nical Director ng Philippine Census. naging Direktor ng Ph ilippine General Hospital at naging Dekano pa rin ng Kolehiyo ng Medisina sa Uni bersidad ng Pilipinas. Nagtapos si Felipe ng elementarya sa isang pribadong paaralan. Trinidad Parde de Tavera na binawian ng buhay. Binawian ng buhay si Don Panyong noong Abril 28. Kipkip niya ang kanyang tsinelas at saka lamang . lamang ay hindi niya ito nabigyan ng panahon upa ng ang kanyang kakayahan ay lalo pang pagyamanin at paunlarin. at Folklore Musical de Filipinas (1920). del Pilar. Mahusay siyang tumugtog ng piyano a t gitara. Naglalakad siya sa p agpasok araw-araw nang nakapaa. Nakilala siya bilang mahusay na manunulat ng kasaysayan. isang mestisang Kastila-Filipina na taga-Santa Ana. El Teatro Tagalo (1911). kila lang iskultor. Siya ang awtor ng Konstitusyon ng Unang Republika ng Pi lipinas lalong kilala sa tawag na Konstitusyon ng Malolos. Isa ring mahusay na musikero si Don Panyong. at si Guillermo Tolentino. Cavite) noong ika-4 ng Abril. Inihambing siya ng musikong editor na si Griffith kay Segovia ng Espanya sa natatanging talento niya sa paggitara. Ang kanyang unang asawa ay si Donya Urs ula Paez ng Malabon at ang pangalawa ay si Margarita Toralba ng Malolos. Bilang paggalang sa kanyang kontribusyo n sa sining at kultura. ang Highway 54 na nagdudugtog sa Lungsod ng Caloocan han ggang Lungsod ng Pasay ay ipinangalang Abenida Epifanio de los Santos o kilala b ilang EDSA. nahirang siyang piscal ng dalawang lalawigan . 1868. Ang pinakamatan da niyang kapatid ay si Fernando Calderon na isang doctor. Fernando Canon. Dalawang beses nag-asawa si Don Panyong. Sa kabila ng kani lang kahirapan ay ipinagpatuloy niya ang kanyang pag-aaral.Noong 1906. isang rebolusyonaryo. at Ignacio Villamor.

Ito ang dahilan kung bakit ibinigay sa kanya ang karangalan bilang Ama ng Malolo s Constitution. Singapore at India. at kung hindi siy a ay magkakasakit ng tuberculosis. Sum ulat din siya ng mga sanaysay pangkasaysayan tulad ng kinilalang El Mas de Agost o en la Historia Patria (1896-1906). sa isang pagkakataon nang siya a y isa sa bumubuo ng pamunuan ng pahayagang La Opinion. Documentos para Historia Fillpinas. Natapos niya ang kursong Bachiller en Artes sa Ateneo de Manila. Para sa kanya higit na mabuti na mawalan ng trabaho kaysa m akasama sa trabaho ang isang kaaway ng mamamayang Pilipino. Pinuntahan niya ito at inalok ang kanyang tulong. Nang siya ay magbalik sa Pilipinas. 1898 nang mabalitaan niyang nagballk na si Emilio Aguinaldo sa Cavite mula sa Hong Kong. Ipinagpatuloy niya ang kanyang pag-aaral ng abogasya sa Unibersidad ng Santo Tomas. Sa kabila ng pagiging abala niya bilang isang abogado. Pumaso k siya sa Unibersidad ng Santo Tomas para mag-aral ng abogasya. Los Ult imos Dia del Regimen Español en Filipinas. nanirahan siya sa Bauan. isang anti-Filipino ay darating upang siyang maging editor ng pa hayagan. Nang magpating in siya sa doctor. nagbitiw siya sa kanyang tungkulin kahit alam niyang kailangang-kailang an niya ang trabaho. 1899. Upang may pagkakitaan. Madali siyang itinalaga ni Aguinaldo bilang delegado ng Palawan sa Kongreso sa Malolos na ginanap sa simbahan ng Barasoain. Batangas kung saan ay napangasawa niya si Josefa Amurao. Sa kanyang paglaya ay bumalik siya sa Maynila at namuhay nang tahimik kasama ng kanyang pamHya. Hindi niya natapos ang kanyang pag-aaral dahil sa pagsiklab ng Himagsikan. Taong 1893 nang tanggapin niya ang katibayan ng pagtatapos sa Licentiate Jurispundencia. Nagtrabaho siya sa iba t ibang pahayagan subalit hindi siya nagtatagal sa kanyang gawain dahil s a kanyang damdaming makabayan. Agad namang tin anggap ito ni Aguinaldo. L iteratura at mga likas na Agham (Chemistry. Ang pinakarnahusay niyang sinulat pangk asaysayan ay ang Mis Memorias Sabre la Revolucion na nalimbag at nalathala sa an yong aklat. nang malaman niyang si We nceslao Retana. Pinagtibay naman ito sapagkat nakahihigit daw ito sa Constitutional Program of the Philippine Republic na ginawa ni Apolinario Mabini. Nais ng kanyang ina na siya ay maging pari subalit ang nais niya ay maging abogado siya. anak ng isang mayaman. Mathematics at Physics). Dahil sa kanyang angking talino ay mal ugod sa kanya ang mga·paring Hesuita kava siya ay binigyan ng iskolarsyip na pati ang tirahan at pagkain ay libre. Basa at Lorenzo Guerrero. nagsulat din siya ng tala mbuhay ng kanyang mga kaibigan tulad nina Jose Ma. Isa si Calderon sa mga inaresto at nakulong sa Fort Santiago pagkatapos ng Unang Sigaw sa Balintawak bagama t madali rin siyang nakalaya. Mayo.niya ito isinusuot pagdating sa paaralan. Sinulat ni Calderon ang burador (draft) ng Konstitusyon at isinumite sa Kongreso . Sobrang hirap ng t rabaho at kakulangan sa pagkain ang nagpahina sa kanyang katawan. sinabi sa kanya na dapat siyang magpahinga. Tulad halimbawa.     . Muli siyang nag-aral sa Unibersidad ng Santo Tomas ng mga kurso sa Pilosopiya. Ang pagpapatibay sa "Constitutional Draft" na ginawa ni Calderon ay nilagdaan ni Aguinaldo noong Enero 21. Tatlumpung taong gulang pa lamang siya noon suhalit kinilala na ang kahusayan niya sa siyen siya na pamamahala at Batas. Naglin gkod siya sa tanggapan ni Cayetano Arellano at nang sumunod na taon ay nagpraktis ng Batas sa Cavite. Nabigyan siya ng pagkakataong mangibang bansa nang bigyan siya ng isang mayamang mangangalakal ng pera na ginamit niya sa pag punta sa Hong Kong. nagturo siya ng mga anak ng mayayaman.

Kalaw at Sergio Osmeña. Si Isabelo delos Reyes ay kabilang sa tatlong panahon ng Panitikang Tagalog sa P anahon ng Propaganda. nagkahilig si Tinio sa pagsasaayos at direksiyon sa mga kalaro para sa mga pagdiriwang nakaka suotan. ang tanging kontribusyon ni Calderon ay ang pagkakatatag ng Escuela de De recho (School of Law) sa Maynila na siyang unang kolehiyo sa Batas dito sa Pilip inas. Ang ilan pa sa kanyang mga naisulat ay Las Islas Bisayas en la Epoca de la Conqu ista. Noong bata pa lamang siya. direk tor. Matibay ang kanyang paniniwala na Tagalog at hindi Kastila o Ingles ang dapat na maging wikang pambansa ng mga Pilipino. Justice Florentino Torres. Panahon ng Himagsikan at Panahon ng mga Amerikano. Siya ay isang mamamahayag. nagbabasa pa rin siya. Nagtamo siya ng gantimpala s a Exposicion sa Madrid dahil sa kanyang El Folklore Filipino. sosyolohiya. manunulat ng sanaysay at guro. 1908 sa gula ng na 40 lamang. Nagkaroon siya ng dalawan g anak na babae na ang mga pangalan ay Concepcion at Cruzing. Siya ay isang masigasig sa paglalahok sa mga industriya ng mga pelikulan g Pilipino at nawiwili sa pagtatrabaho sa mga sikat na artistang Pilipino kung s   . ekonomiks. Dahil sa maagang namatay ang kanyang asawa. Isinilang si Tinio sa Gagalangin. Paul Hospital. Anak siya ni Elias delos Reyes at ni Leona Florentino.Si Calderon tulad ni Rizal ay mahilig sa pag-aaral ng kasaysayan ng Pilipinas. manunulat. Historia de Ilocos at La Il Sensacional Memoria Sobre La Revolucion Filipi na. Tundo. Pagkatapos ng dalawang taon. Maynila noong Marso 5. 1937 nguni t may pinag-ugat mula sa Nueva Ecija. Noong 1904 ay it inatag niya ang Sarnahan ng mga Mananagalog (Association of Tagalog Writers) sa tulong ng mga kilalang rnanunulat na Tagalog. ang unang makatang babae ng Ilocos Sur. Ang layunin ay palaganapin ang wik ang Tagalog. algebra at matematika. nagtatag nanaman siya ng sarnahan para sa proteksyo n ng mga sanggol na tinawag na La Proteccion de la Infancia. muli siyang ikinasal sa isang magand a at batang-batang istudyante niya sa Escuela Derecho. Hanggang sa mga hu ling sandali ng kanyang buhay. tagasalin. Teodoro M. Dito ay nagturo siya ng Batas. Si Rolando Santos Tinio ay isang Pilipinong makata. Binawian siya ng buhay sa St. kung saan nagmula ang kanyang mga magulang na s ina Dominador Tinio at Marciana Santos. Maynila noong Hulyo 6. nahanatili siyang mapagbasa at manunulat ng mga a rtikulong makabayan. Ang kanyang maagang pagpanaw ay ipinagluksa ng kanyang mga kaib igan na sina Rafael Palma. Nagturo din siya sa Liceo de Manila at Inst itute de Muheres ng kasaysayan. tagapuna. manananggol at pinuno ng mga manggagawa. Sa larangan ng eduk asyon. dramatista. N oong 1905 ay itinatag niya ang Asosacion Historia de Filipinas. Kahit na may karamdaman na at ipinagbawal ng doctor ang pag babasa. S iya ang nagtatag ng Iglesia Filipina Independencia.

nakilala si Tinio bilang magaling na manunulat na gumamit ng Inggles bi lang midyum ng Pilipinong manunulat. nagpasiya si Tinio na magsulat sa wikang Tagalog at ang produkto ng pagsubok na ito ay ang mga koleksiyon ng mga tula na kasalukuyang tinatawag na Bagay. Sina Leon George Guerrero at Clara Leogardo. at mataas na paaralan sa Mataas na Paaralang Letran noong 1951. Sa pamamagitan nito. at kursong sining pandulaan sa Pamantasang Ateneo de Manila. Langit at lupa. at sumunod ang Kagawaran ng Filipino. Maynila. Sa oras na ito. bagama t. K ung sa Poot at Ritwal (Rage and Ritual). Si Dr. sa isang panayam. kung saan ang mga nagtataglay na bahagi ng mga tulang Inggles na isinalin sa Tagalog.[5] Siya ay ikinasal kay Ella Luansing. Leon Ma. kung saan namuno siya ng Kagawaran ng Inggles. 195 8-1975. Palagi siyang inilarawan bilang madasalin. Nakamit niy a ang Batsilyer ng Pilosopiya na nakamit niya ang dangal na magna cum laude sa e dad ng 18 sa Pamantasan ng Santo Tomas noong 1955 at Pantas ng Pinong Sining sa Malikhaing Pagsusulat sa Pamantasang Estado ng Iowa noong 1958. Sumulat siya ng kanyang koleksiyong pangmak ata: Poot at Ritwal (Rage and Ritual) kung saan nanalo ng gawad mula sa Pamantas an ng Pilipinas. Ang layunin ng lathalain ay mapatunayan ang kakulangan ng Tagalog bilan g midyum ng manunulat ayon kay Lumbera. nagl athala si Tinio ng isang lathalain sa pahayagang pang-iskolar na Araling Pilipin o. Filipino. Siya ay nag-aral sa Ateneo de Manila at nagtapos naman ng kursong parmasyutika s a Unibersidad ng Santo Tomas noong 1876. isa ring aktor at direktor. ang awang sa pagitan ng mga likha ni Tinio sa Inggles at mga nasa sa Tagalog. naghatid ng isang manunulat ang kanyang pani niwala sa halaga ng wikang Tagalog sa Malikhaing Pagsusulat. Sa kanyang pag-aaral pawang matataaS na marka ang nakamit ni Guerrero. mga paglalarawan ng sining at ang artis ta na di-gaanong may ugnayan sa pamamaraan ng pamumuhay ng Pilipino. naniwala si Tinio na ang Inggles ay makakalagis ng mga tikha na ninais niyang magbatid para sa kanyang mga likha . Inilarawan ni Bienvenido Lumbera ang nalikom na ito bilang mabi kas at may tunay na walang-kamatayang hagkis kung nakuha mula sa Europeong mapam unang pagsusuring pampanitikan. ang Sitsit sa Kuliglig ay malinaw na naglalarawan ang mga pang-araw-araw karanasan ng lumak i sa Tondo na nakatira sa kasalukyan sa kataasan ng Loyola. Sa Iowa.aan hinangaan siya noong nasa kabataan niya. binigay niya ang tunay na hagkis sa tula ng likas na Pilipinong nasa kalagitnaang antas ng lipunan. Siya ay naging aktor ng pelikula at manunulat ng dulang pampelikula. Sa tugon nito. at may dalawang supling na isa sa kanila ay aktor na si Victoria. sumulat si Tinio ng isa pang koleksiyong panulaan: Sitsit sa Kuliglig at dito ipinakita ang mahusay na pagkakaiba ng kanyang luma at bagong adbokasiya. tah imik at may pambihirang talino. Nagturo siya ng Ing gles. Noong 1972. Siya ay ika-14 na anak ng isang prominente at relihiyosong mag-asawa. Guerrero ay ipinanganak noong Enero 21. 1853 sa Ermita. Nagtapos din ng maikling kurso sa sining pandulaan sa pamamagitan ng iskolarsyip na ipinagkaloob ng Sangguniang Britaniya sa Pamantasang Bristol noong 1968. Nagtapos ng mababang paaralan sa Mababang Paaralan ng Lakandula sa Tundo noong 1 948.[5] Sa kalagitnaan ng dekada 60. Sa pagkakataon.   . Si Rolando Tinio ay ang natatanging imbentor ng "Taglish" sa panulaang Pilipino.

Siya ay naging kinatawan ng ikalawang distrito ng Malolos para sa Pambansang Asembleya ng Pilipinas. Dito siya tumuklas ng iba t ibang halamang gamot na ang bisa ay maikukum para sa kahusayan ng gamot sa ibang bansa. Sumulat rin siya ng artikulo sa "La Independen cia". Siya rin ay naging editor nan g "La Republika Filipina". Siya rin ay naging pinuno ng "Bureau of Science" na s iyang nagdulot sa kanya ng lubos na kasiyahan at naging kuntento na sa buhay. sumapi si Leon Guerrero sa Kong reso ng Malolos at isa siya sa lumagda sa Konstitusyon ng Malolos noong ilunsad ang Unang Republika ng Pilipinas. si Guerrero ay nagtayo ng sarili niyang tindahan ng gamot sa B inondo. Ang pulitika ay naging bahagi rin ng buhay ni Guerrero. 1935. Bilang isang Pilipinong may pagmamahal sa bayan. Bukod dito siya ay nagturo ng "Natural History" sa Liceo de Manila na kung saan ay itinatag niya ang samahan ng mga guro sa parmasyutika (Faculty of Pharmacy). isang pahayagan noong panahon ng himagsikan.Noong taong 1883. Siya ay binawian ng buhay noong Abril 13. Siya ang kauna-unahang propesor sa Pilipinas na nagturo ng "Vegetable Histology" sa pamamaraang praktikal.   .

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful