P. 1
DIBORSYO SA PILIPINAS

DIBORSYO SA PILIPINAS

5.0

|Views: 6,650|Likes:
Published by girlyluz

More info:

Published by: girlyluz on Jul 24, 2011
Copyright:Attribution Non-commercial

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as DOCX, PDF, TXT or read online from Scribd
See more
See less

08/09/2015

pdf

text

original

DIBORSYO SA PILIPINAS

DAPAT ba o HINDI DAPAT na payagan ang diborsyo sa Pilipinas? ARIEL GARCINELA ² nagtanggol sa panig ng DAPAT NEBRES MEDEN JANE ² nagtanggol sa panig ng HINDI DAPAT JERICO MARCELINO ²namagitan bilang LAKANDIWA

LAKANDIWA (Pagbubukas) Marubdob na pagbati po ang nais kong iparating Sa lahat ng nakikinig dito sa Pag-usapan Natin Narito po kaming muli upang kayo ay aliwin Sa buwanang Balagtasang labanan ng magagaling. Jerico Marcelino po ang lingkod nyong nagpupugay Tubong Ranzo,Ilonggo na sadyang tunay Lakandiwa po ang aking papel ditong gagampanan Tagahatol, tagahusga, tagasaing din po minsan. Araw po ng mga puso sa tuwing buwan ng Pebrero Kaya tungkol sa pag-ibig ang paksa ng pagtatalo: Sa sariling bansa nating mas marami ang Kristyano, Ay dapat ba o di dapat magkaroon ng diborsyo? Batid ko pong kayo mismo'y may sariling panindigan Ngunit pakinggan po natin ang panig na ilalaban Ng Reyna po at ng Hari nitong ating Balagtasan Wag na nating patagalin, sila'y ating palakpakan!

HINDI DAPAT (Pagpapakilala) Inip akong naghihintay na sumapit itong gabi Upang ako'y magpatunay sa makatang katunggali Na di dapat ang diborsyo sa bansang itinatangi Pagkat hindi naayon sa Maykapal at sarili. Kababayang minamahal, tulutan po muna ako Ang sa inyo ay magpugay nang taos sa aking puso Advanced Happy Valentine's Day, diwa nito'y sumainyo Ang lingkod nyong dili't iba, si Meden Jane Nebres

DAPAT (Pagpapakilala) Tulad po ng nararapat, pagbati ko ay tanggapin Isang maligayang oras, pagpupugay kong taimtim Sa matapang na kahamok, ala-Teksas talisain Sa labanang magaganap, tari muna ay hasain. Salungat sa nababatid ng makatang paraluman Nararapat ang diborsyo sa ating bansang tinubuan Handa akong makibaka sa abot ng kakayahan Ariel Garcinela po, sa di pa nakakaalam.

LAKANDIWA Narinig po ninyo kapwa ang dalawang magbabangay Pareho pong nagbabanta; sino kaya'ng mas matibay? Umpisahan na po natin ang unang round ng bakbakan Si Miss Meden Jane nebres muli nating palakpakan!

HINDI DAPAT (Unang Tindig) Sa simula ay pagtibok sa mga puso't damdamin Ng dalisay na pag-ibig sa dalawang magsinggiliw Katugunan din sa utos bago lubos magkapiling Sa simbahan o sa huwes ang dalawa'y bubuklurin. Sa dambana kapwa sila mangangako't manunumpa Habang buhay walang maliw na sila ay magsasama Nagsidalo'y mga saksi, higit na nga ang Lumikha Hindi bagay na malabag sa hirap man o ginhawa. Pag-aasawa'y kasabihang hindi kaning isusubo Na iyong mailuluwa kapag ikaw ay napaso Bago ito ay suungin dapat nating mapagtanto Ang larangan na ganito ay di gawang biru-biro. Likas sa ating Pilipino ang paggalang sa Maykapal Sa aral Niya'y sumusunod, higit na sa kautusan Ang kasal ay itinakda sa banal na kasunduan Na di dapat na humantong sa malagim na hiwalay. Ang sa aki'y pagtatanong, huwag lamang ipagdaramdam Nitong aking katunggaling salungat ang kabatiran

. ay mentras pong pinipigil. parang asong nanggigil Kaya sila'y hahayaan ko na hanggang umagahin Kapag meron na pong tumba ay saka ko aawatin. sinasaktan na sakbibi. Sa musmos mang pang-unawa ay tukoy ang nagaganap Ang pintas sa pagsasama. di ko lahat idinadawit Kung ngayo'y nagkakasundo. Lalo lang daw nag-iinit. LAKANDIWA Ang tao. Sa batas ng ating bansa ay may separasyong legal Sa tuntuning kabanalan naaayon ang hiwalay Danga't ito'y itinutulot nang mayroong kasunduan Katunayan pa ring ako ang nasa tamang katwiran. diborsyo ba'y tututulan? Ang bukas na hinaharap ay di natin nababatid Panahon ay nagbabago. Kasalanan pang mas higit ang isang pagkukunwari Kung pagsasama'y di normal. I do´ ng dalawang ikakasal Di ba't ito'y kahulugang sumpang di dapat maparam? LAKANDIWA Ang dagundong ng katwiran ni Meden Jane po'y parang lindol Ngunit tila hindi yata nayayanig ang humamon Ngumingit-ngiti lamang si Ariel pong kutis-sanggol Palakpakan din po natin at dinggin ang itutugon! DAPAT (Unang Tindig) ³Yes. parang hanging umiihip Gayon din sa mag-asawa. pag nag-aaway. may sandaling nawawaglit. sumasapit na lang sukat Pagmamahal naglalaho sa puso ng magkapilas Ang magsama pa sa bubong ay hindi na nararapat. I do´ ang magbubuklod sa dalawang ikakasal Nang lubusang mapag-isa at sa buhay magkatuwang Ang bisa ng kasamyento'y hanggang mayrong unawaan At kung ito'y naglaho na.Kapag sinabing ³Yes. habang buhay ang lunggati Mainam pang maghiwalay pagkat dito ang sarili Ang tanging nilalamangan.

Hindi man inaasahang ang ganito'y sumasapit Dapat bang ang magkabiyak. hindi ako nangungutya. Paano rin sasabihing tapat ka nga kung suminta Samantalang sa asawa'y nilisan mo ang halaga Tiwala ng iyong kapwa mapapawing parang bula Tingin sa iyo ay maliit. patuloy magsamang pilit? Di ba dapat bigyang laya ang kanilang ninanais Na hanapin na sa iba ang pintuho nilang langit? . Sa ganang akin ay batik sa malinis na pangalan Ng sino mang mga anak na magulang ay hiwalay Paano niya masasabing sila'y mga mapagmahal Kung mismong ama at ina. sa diborsyo'y nagkawalay.HINDI DAPAT (Ikalawang Tindig) Marami ang kaalamang lihis sa katotohanan Katulad ng kahidwa kong di tapat yatang magmahal Katugon ba ay diborsyo kung mayroong sigalutan Ang dalawang magkapilas? Sa wari ko'y hindi bagay. nagtaksil at nadiskubre Ang patuloy na magsama ay mayroon pa bang buti? Kapag anak ay sumapit sa tama at wastong gulang Ang respeto'y magbabalik sa nagdiborsyong magulang Marapat din bang pansinin ang paglibak ng lipunan Kaysa maging isang hamak sa sarili pang tahanan? Katapatan sa simula sa mag-asawa'y mapupuna Sa di naglaong panahon tumatabang ang pagsinta Lalo't puso nila kapwa'y nahuhumaling sa iba Sa kanila'y tumatabang ang banal na pagsasama. Sa batas man ay mayroong hiwalay na pinagtibay Ngunit tayo'y may sariling damdamin at kaisipan Na sikaping mapagyaman ang sagradong pagmamahal Sa kabiyak ng iyong puso na tungkuling nakaatang. DAPAT (Ikalawang Tindig) Hindi lubos na matukoy ng dilag kong katunggali Ang lawak ng kapintasang matatamo ng sarili Halimbawang ang kapilas.

Dahil ang tao'y marupok. ngayo'y aking sasagutin Di ba't tao'y kakaiba ang paniwala't adhikain? Ipinagtatanggol ko'y di dapat na iyan ay pairalin Piling panig ko sa paksa. Tama nga't tayo'y marupok. ang dalawa'y pinag-isa At pirmihang magbubuklod nando'n man ang pagdurusa Ang pinabigkis ng langit sa utos na nakatala Ay hindi na makakalas ng kahit sinong nilikha. HINDI DAPAT (Ikatlong Tindig) Maganda po itong tanong. hindi ako tumututol Pagkat tayo ay nilikhang nasasangkot sa panahon Kapintasan nga ba kaya ang batas na tumutugon Sa hiwalay na nabanggit? Ang sa aki'y pagtatanong. ganito ang nilalaman: Kapag kasal ay naganap. kayhirap maunawaan Hahanguin ko'y talata sa Aklat ng kabanalan Taliwas sa kanyang batid. sa kautusan lumalabag. DAPAT (Ikatlong Tindig) Sa tugon ng kahidwa ko lumilitaw na malinaw Na sadya ngang karapatan ang gawang paghihiwalay Tama nga't pangangalunyang humanap ng ibang mahal Ngunit po ang aming paksa ay kung dapat ang hiwalay. sa Marcos diyes nahahayag.HINDI DAPAT (Ikalawang Tindig) Bawat pukol na matuwid nitong aking kahidwaan Ay pawa pong mga lisya. Iginigiit ang hiwalay ayon din sa nahahayag Ngunit hindi nararapat ang humanap ng ibang liyag Pagka't iya'y pangangalunya. di ba kayang unawain? Ang bansa pong Pilipinas na Perlas ng Silanganan . Kung atin pong susuriin sa palakad ng lipunan May batas na hindi hango sa banal na kasulatan Ang nais ko pong tukuyin ay ang annulment ng kasal At iyan ay hindi kaila sa ating mga kaisipan.

ang sagot po ang madilim Ng makatang paralumang lumilihis kung wariin Hindi pa ba nasasapat kaysa nandoon ang hilahil. Mainam pang tumalikod kaysa lugmok sa panimdim? HINDI DAPAT Sa buhay bang walang wakas ay sino ang tinatanggap? Di ba't iyong sinaktan na at nagpataw ng patawad? DAPAT Kautusan di po namang mahalin mo ang sarili Ang hiwalay ay dapat lang kung ito'y nakabubuti. . turing ba ay kasalanan? HINDI DAPAT Sa hangad yatang magwagi sa laban ng katagisan Naglulubid ng salitang wari ko'y mga paratang Dilat po yata ang mata ngunit tulog ang isipan O baka po kinakapos sa tunay na kaalaman? DAPAT Ang tanong ko'y maliwanag.Ay lupain ng Kristyanong may panalig sa Naglalang Ligaya nga ba ng anak kung sa ama ay susuway? O ama ay matutuwa kung siya'y nilapastangan? DAPAT Walang anak na naghangad na sa ama'y magsuwail Tayo lang ay nangingilag mga sarili'y dayain Mayroon pa bang katinuan kung pagsasama'y nagdilim Na nilambong halimbawa ng asawang talusaling? Dahil dito'y inuri kong ang hiwalay ay matimbang Kaysa sa habang panahong dangal ay mayuyurakan Kung sakali bang mangilag sa ganitong kapintasan Ang panig kong tinutugon.

Di raw kaning isusubo't iluluwa pag napaso Ang kasal ng magsinggiliw na di anya gawang biro Kapag dalwa'y pinagbuklod sa palitan ng ³Yes I do´ Kamatayan lang ang pwedeng kumalag sa tali nito. Ano'ng silbi raw ng kasal kung iba na'ng minamahal? Higit pa raw tatatanggapin ang pagkutya ng lipunan. Ang katwiran nila'y ganyan.HINDI DAPAT Ang hiwalay ay di dapat sa ating bansang tinubuan! DAPAT Lakandiwa ang huhusga nang ito'y mapag-alaman! LAKANDIWA (Paghatol) Lakandiwa ang huhusga kaya ako'y narito na Magpahinga muna kayo at ang bibig ay isara Kayo namang kababayang kanina pa nakanganga Ipabaon sa kanila'y palakpakang pampagana! Mahaba man ng prusisyon. Ginamit na halimbawa'y pag nagtaksil sa sumpaan. Ani Meden mag-asawa'y sumusumpa sa dambana Walang maliw na pagsinta ang alay sa isa't isa Saksi yaong nagsidalo at gayon din si Bathala Na sila ay magsasama sa hirap man at ginhawa. si Ariel ay Oo'ng tugon. ang respeto ay naglaho Kaysa anya magkunwari. may bisa ang kasam'yento Ngunit pag sa isa't isa. sa simbahan din ang tuloy. . ang sa akin nama'y ito: Ang kasal ay mula sa D'yos. mabuti pang magdibors'yo. Kaysa maging isang hamak sa sarili niyang bahay. ang nagwika ay si Kristo. ang lahat ay nagbabago Habang merong unawaan. Balagtasa'y may hangganan. at sa dulo ay may hatol: Diborsyo sa ating bansa'y angkop nga ba't naaayon? Ang sagot ni Meden hindi. ³Pinagbuklod ng D'yos ay wag pagh'walayin nga ng tao´. Ang katwiran po ni Ariel. ang diborsyo'y gawang tao Sa bibliya'y nasusulat.

kaibigan ni Ricardo Rudy at Ferdie. mga bodyguards ni Kapitan Martin TAGPO Kasalukuyan. Kumpare ni Ricardo MARTIN. Pulmano MGA TAUHAN RICARDO ARSENIA. mga alalay ni Ubaldo Boyet at Nenita. Sa ibabaw ng mesa ay may isang flower vase na may bulaklak na plastik. Isang metro mula sa kanang pinto ay may bintana. . mga anak nina Ricardo at Arsenia 3 armadong lalaki. Ang korona ng tagumpay. May isang mahaba at dalawang maliit na sofa. mga panauhin nina Ricardo at Arsenia ANONG. at isang maliit na lamesa. Sa sala ng tahanan ng mag-asawang Ricardo at Arsenia.Kung diborsyo'y hahayaang umiral sa ating bansa Ang pundasyon ng pamilya ay bubuway at hihina Walang saysay ang sumpaan at ³Yes I do´ sa dambana Kung sa huli'y p'wede palang mapawalan itong bisa. Kapitan ng Barangay CURING at TOMAS. Sa gawing kaliwa ay may pinto papasok sa silid. sa gawing kanan naman ay may pinto papalabas ng bahay. Pasado alas-singko nang hapon. Ang lahat nga'y nagbabago sa panahong lumilipas Ngunit ang salita ng D'yos kaylan ma'y di kumukupas Mahusay mang mangatwiran ang makatang taga-ranzo. kay Meden ko igagawad! ISANG DANGKAL NA GUNITA Isang-yugtong dula mula sa panulat ni Rafael A. asawa ni Ricardo UBALDO.

ARSENIA : Oho. kayo pala. Siguradong panalo ka na sa darating na halalan. (Papasok mula sa kanang pinto sina Ricardo. Magkano pa nga ho pala ang kulang ikan¶yo? CURING : Ang sabi sa ospital. CURING : Nasabi mo na ba kay Kapitan. CURING : At makaaasa ka sa boto naming mag-asawa. Kagabi naman ho ay mukhang pagud na pagod s'ya at halos madaling araw na nang umuwi kaya hindi ako nagkaroon ng tyempong makausap nang maayos. Senyang? ARSENIA : Hindi pa ho. Senyang. CURING at TOMAS : (Sabay tatayo) Magandang hapon. Huwag kayong mag-alala. Mangyari¶y napakaagang umalis ng bahay kanina at hanggang ngayon ay hindi pa bumabalik. TOMAS : Salamat.) ARSENIA : Aling Curing. Abala s¶ya sa paglilinis ng mesa at pag-aayos ng mga bulaklak na naroon. Gaya ng nabanggit namin sa iyo. kahit daw tres mil ay mailalabas na namin ang aming apo. si Ricardo¶y walang pinahihindian basta kaya niya. Mang Tomas. RICARDO : Thank you ho.(Sa pagbubukas ng tabing. Kapitan. makikita si Arsenia. Tuloy kayo. TOMAS : Pareho na rin yon. Mang Tomas.. papasok sina Tomas at Curing. Sandali lang ho at ikukuha ko kayo ng maiinom. Senyang. 32 taong gulang.) ARSENIA : O. wag ka nang mag-alala. Anong at Rudy.. Pero hindi pa naman ho ³Kapitan´. Bubuksan ni Arsenia ang pinto. eto na pala s'ya. nakasuot ng daster. pati na ng mga kamag-anakan namin sa buong Barangay Ipil-ipil. Hindi naman kami magtatagal. May maririnig na katok sa kanang pinto. Kapitan.. E. Kapitan.. TOMAS : S¶ya nga. CURING : µKu. ha. ano ho ba ang atin at napasyal kayo? . RICARDO : Magandang hapon din po. Aling Curing. Mang Tomas. TOMAS : Ang mga reseta ng gamot naman ay umabot ng.

Nga pala. Kapitan.) CURING : Aling Senyang. CURING : Talagang napakabait n¶yo.. (Papasok mula sa kanang pinto si Ricardo. (Lalabas sina Curing at Tomas sa kanang pinto. kaso e wala na kaming ibang p¶wedeng lapitan maliban sa inyo. RICARDO : Ah. Ang tahanan namin ay palaging bukas sa mga tulad n¶yong nangangailangan.. Medyo nagtagal kami kagabi sa pangangampanya sa kabilang ibayo dahil yung isang napuntahan namin ay nagkataong may lamayan.) . Kapitan. (Lalabas sa kanang pinto si Ric. ANONG : Tama kayo. Ang sabi ko¶y baka matagalan ka nang dating kaya pinabalik ko na lang ngayon. Sana¶y tuluy-tuloy na ang paggaling ng inyong apo. RICARDO : Salamat din po. Bos.. iaabot kay Arsenia ang isang sobre.. Aling Curing. Masagwang itsura kung basta na lang ako magpapaalam agad. hindi naman. (Mapuputol ang sinasabi nito nang makitang may ibinubulong si Arsenia sa asawa. ARSENIA : Okey lang ho. Kasama ko sa pangangampanya. Si Anong naman ay dati n¶yo nang kakilala.. Nakakahiya man sa iyo ay.) ARSENIA : Eto ho. Sayang din ang boto nung patay. TOMAS : Este. RICARDO : Ah. Mang Tomas.ARSENIA : Kagabi¶y galing na ang mga yan dito..) RICARDO : Excuse me ho. talagang nahihiya kami sa iyo at kay Kapitan. Asahan mo ang aming boto sa eleksyon. ANONG : (Sasaludo sa bisita) Dakilang alalay ni Bos Ric.with a smile. Tatango si Ricardo. ito ho si Rudy. CURING : Naku. TOMAS : Hindi na kami magtatagal. oho. Aling Curing. at your service (ididispley ang ngiping bungi) . Pagpasensyahan n¶yo na ang aming nakayanan. at may kukunin lang ako sandali sa labas. Kapitan. maraming salamat. na ibibigay naman ni Arsenia sa mga bisita.

Aba.) Hindi ka pa man nuuupo sa tungkulin ay hindi na maubusan ng hinihingi. RICARDO : Hindi mangyayari yan.. pagdidiskusyunan na naman ba natin iyan? Di ba bago ko pinasok ang pulitika ay matagal muna nating pinag-usapan ang bagay na ito? ARSENIA : (Parang wala pa ring naririnig. kung mananalo ka nga. Rights away. kinapos sa pambayad sa matrikula ang pamangkin. Paano pa kaya kapag talagang Kapitan ka na ng ating barangay? RICARDO : (Sa halip na sagutin ang tanong ay paiwas na tutugon. Mula nang iproklama mo sa ating mga kabarangay na tatakbo kang Chairman sa taong ito..) Yun eh. Tatalikuran si Ricardo at ibubulalas ang kanina pa pinipigil na damdamin. RICARDO : Senyang. Ang mahalaga ay nakatulong tayo sa kapwa natin. Pamasahe para sa anak na papagaaralin sa Maynila.) Isipin mo..) ARSENIA : (Parang walang narinig at mas interisadong mailabas ang nilalaman ng dibdib. mamumulubi tayo nang husto bago ka manalo. may naospital namang apo na hindi makalabas dahil kulang ang pambayad. ARSENIA : (Sasaluhin ang sinasabi ng asawa. Anong. (Lalabas ang dalawa ± si Anong sa kaliwang pinto. Kahit mga taong hindi natin dating kakilala sa mahigit na tatlumpung taon mula nang ako¶y maging tao dito sa Ipil-ipil.) Rudy.) Huwag mong isipin yon. (Uutusan ni Ricardo ang dalawang lalaking kasama. .Na nangakong wala raw tayong gagastusing kahit isang kusing dahil sagot niya lahat ang gastos. Kung hindi namatayan ng kamag-anak na walang pampapalibing. ay nag-uunahan para kumparihin ka.) .ARSENIA : (Sasapuhin ng kanang palad ang noo. binyag at kumpil. pagdidikit ay siguradong may kailangan. Tropeo at medalya para sa timpalak-pangkagandahan ng mga bakla.) Hay. Donasyon para sa pagpapakabit ng poso.. baka gusto mong magkanaw ng kape para may mahigop tayong mainit-init? ANONG : Yes Bos. Uniporme at bola para sa mga kabataang kasali sa liga ng basketbol. at si Rudy sa kanang pinto. Ano naman kaya ang ilalapit sa atin ng dalawang iyon sa susunod? Aba¶y halos linggu-linggo¶y narito sila at nanghihingi ng tulong.. Alam mong kaya ako napasubo sa kandidatura ay sa kahihimok na rin ni Kumpareng Baldo. (May halong panunuya ang tono ng pagsasalita. Buti nga kung bumibisita lang. nako. (Haharap sa asawa. bigla na lang dumami ang mga gustong kumuha sa iyong ninong sa kasal. aba e hindi na tayo maubus-ubusan ng bisita sa bahay.. Kaso. pakitawag mo nga yung dalawa sa labas.) Eh mabuti kung sila lang.

Chairman pa lang s¶ya ng barangay. At ang balita. Palala nang palala ang drug addiction dito sa ating lugar. Hirap na nga sa kabuhayan ang mga tagarito ay nakuha pa rin niyang makapagpatayo ng sabungan sa may kanto. RICARDO : Senyang.. Ang kondisyon na yan. May kutob akong ginagamit ka lamang ni Kumpare para sa kanyang sariling personal na interes. Sa muling pagsasalita ay mahinahon na ang kanyang tinig. Ibig ko na tuloy maniwalang mga tauhan din ni Kapitan ang supplier ng shabu gaya nang madalas napag-uusapan diyan sa tindahan ni Aling Epang. talagang kabado ako sa mga kundisyones na maaaring. At saka napansin mo bang nitong mga huling araw ay balik na naman ang huweteng sa ating lugar. kung may lakas ng loob ang mga tagarito na patalsikin nga s¶ya sa pamamagitan ng balota. pag may nahuhuling pusher o user ang pulisya ay si Kapitan Martin pa raw ang lumalakad sa munisipyo para aregluhin ang kaso. ARSENIA : Pero Ric. dahil mga taong bayan mismo ang magpapasya para patalsikin s'ya at paupuin naman sa p¶westo ang higit na karapat-dapat na mamuno sa barangay.. Iyon talaga ang kanyang motibo kaya pinagkakagastusan niya at pinagbubuhusan ng panahon ang aking kandidatura. at ang eleksyon ang pinakademokratikong paraan para isakatuparan ito. at pagkaraang ilabas ang naipong hangin sa dibdib ay waring maglulubag ang kalooban nito. at pagdating sa pera ay wala tayong iintindihin. (Hihinga ng malalim si Arsenia. pero daig pa ang kongresista dahil hindi mo makikitang lumalabas sa kalsada nang di napaliligiran ng mga armadong bodyguard. . Alam mo namang maraming takot kay Kapitan at sa kanyang mga galamay. Pero nitong papalapit nang papalapit ang eleksyon ay kung anu-anong masasamang bagay ang naiisip ko tungkol sa iba pang kundisyones na maaari niyang igiit kapag lalo na kapag napaupo ka na sa puwesto.) Iyan. (Magsisimulang mag-alab ang damdamin. iyan pa ang isang nagpapakaba sa dibdib ko. Madiin ang bawat salita. at salapi ang kanyang pinakikilos para makuha ang kanyang talagang gusto.) Noong una¶y sang-ayon ako dahil magandang pakinggan. RICARDO : Tama ka. Ikaw man ay hindi natutuwa sa kasalukuyang sitwasyon. Sabi nga ni Pareng Baldo. ARSENIA : Yun eh. at hindi iilang kalalakihan dito at sa mga kalapit-baryo ang nahuhumaling sa bisyong ito. gayon na rin ang sakla at iba pang sugal na mahigpit na ipinagbawal ng ating bagong luklok na gobernador? ARSENIA : Hindi lang yan. ARSENIA : (Habang ikinukumpas ang kanang kamay at nakatuon sa mukha ni Ricardo ang hintuturo. Basta raw s'ya ang gagawin kong campaign manager. aminado naman si Pareng Baldo na matagal na niyang gustong maalis sa puwesto si Kapitan Martin. RICARDO : Nakita mo na. kailangang maalis sa p¶westo si Kapitan Martin.) Sawang-sawa na ang mga tao sa mga pang-aabusong nagaganap dito sa ating barangay sa ilalim ng pamamalakad ni Kapitan Martin.RICARDO : Gano¶n nga.

Matalo ka naman. kundi pati ang buo mong pagkatao. pagtatawanan ka at hahamakin lalo na ng mga kontra sa paglahok mo sa pulitika. Asa¶n na ba si Anong? Teka¶t titingnan ko.. Just let me take care of everything. UBALDO : Pare.. pagbibintangan kang nandaya.. paano ba? Nakapagdesisyon ka na ba? RICARDO : Bigyan mo pa µko ng kaunting panahon para mag-isip. UBALDO : E. Pareng Carding. Magiliw ang ngiti. UBALDO : Kung inaalala mo¶y baka pumaltos ang aking plano. Kung babagal-bagal ka at magpapatumpik-tumpik sa iyong pasya. (Akmang aalis patungo sa kaliwang pinto.. mas mabuti pa siguro¶y lumabas ka muna at bumili ka kina Aling Epang ng tinapay para may mamiryenda sina Pare. ganon ba? (Tatapikin sa kaliwang balikat si Ricardo. ARSENIA : Mabuti pa nga. wala kang gaanong pagpipilian sa pulitika. hindi ka sumali para matalo.) RICARDO : Senyang. gamitin mo ang utak mo.. iwan ko muna kayo r¶yan. Ganyan din ang iniisip at ginagawa ng kalaban mo. RICARDO : Hindi yon. at ang pera ko! RICARDO : Pero Pare. RICARDO : Nahihirapan akong magdesisyon tungkol sa gusto mong mangyari.. P¶re. Pipigilin s'ya ni Ricardo. Kelangang kumilos tayo hangga¶t maaga. Alalahanin mong tatlong araw na lang ay halalan na. Matagal kong pinag-isipan hanggang sa kaliit-liitang detalye ang bagay na ito. Ang inaalala ko¶y.. Pare. Wala µto sa usapan natin nu¶ng una.. ano? Ayaw mong masabing mandaraya. Nung sumali ka sa pulitika. Pare.) Pareng Carding. Upo kayo at makapagkape muna.(Papasok mula sa kanang pinto sina Ubaldo. Ano¶ng gusto mo: Masabing nandaya ka. Pare. makinig kang mabuti. e. UBALDO : Wala nang panahon para mag-isip nang matagal.) UBALDO : O ano. at humanda kang marumihan hindi lamang ang kamay mo. magandang hapon sa inyo. Kahit kelan ay di pa nagkaroon ng malinis na halalan sa ating bansa. Pareng Baldo. Rudy at Ferdie) UBALDO : (Aalisin ang suot na sumbrero. pero panalo naman? . baka sunog na ang pinapainit na tubig. O s¶ya. (Lalabas sa kanang pinto si Arsenia. sinasayang mo lamang ang panahon nating dalawa. ARSENIA : Magandang hapon ho. Pag nanalo ka. Kaya kelangang siguruhin mo ang iyong pagkapanalo.) Mare.

siguradong sa iyo pa rin sila lalapit at maninikluhod sa oras na sila¶y magipit. Sa halip na managot sa ilalim ng batas. ang aming . kahit anong sakit ng mga salita pa ang bitiwan ng mga may galit sa iyo. UBALDO : (Malumanay pero nakahihikayat ang pagsasalita.) Pare. ikaw na ang magsabi. Napakaigsi ng memorya ng marami sa atin. ang utak ng tao¶y mahirap ispilengin. pag nakuha mo na ang gusto mo. tulungan n¶yo po ang misis kong manganganak na. Tutal. inihalal pa s¶ya ng tao para gumawa ng batas. Gaano kalaki ang pagkasuklam ng mga taong-bayan sa mga miyembro ng pamilyang nagpasasa sa ilalim ng pamahalaang diktatura matapos na sila¶y mapatalsik sa puwesto? RICARDO : Marami ang nagsasabi na napakalaking krimen ang kanilang nagawa laban sa bayan kaya dapat lamang na sila ay papanagutin sa ilalim na batas.. maniwala ka sa akin. Ang importante roo¶y nanalo ka at hindi ang usap-usapan ng mga tao. UBALDO : Basta gawin mo ang gusto mong gawin. nasunugan po kami ng bahay.) Kapitan. hu-hu-hu! Ang anak ko po¶y nasaksak.) Nando¶n sa Kongreso.) UBALDO : Ipagpalagay nang manalo ka dahil sa pandaraya.) RUDY : (May halong pang-uuyam ang tinig. RUDY : Tama si Bos Baldo. pero isang bagay ang sigurado ako. Ang kanilang memorya¶y napakaigsi.) µKapitan Carding. (Natataranta at hindi mankadatuto sa sasabihin.. Pare. UBALDO : Exactly. Itanong mo pa kay Ferdie. Wag mo na lang pansinin ang sasabihin ng tao. (Sisinghot at hihikbi) Kapitan Carding. Ric. (Hindi kikibo si Ricardo. importante rin ang kanilang sasabihin tungkol sa ¶kin. Ric. Kelangan po namin ng temporaring matitigilan. Nag-iisip na mabuti. Pasasaan ba¶t malilimutan din nila ang lahat? Sige nga. para ko nang nakini-kinita. Kapitan.O talo ka na nga. UBALDO : Kita mong kalokohan yan. pinagtatawanan pa? FERDIE : Tama si Bos Baldo. Pero ano ang nangyari? Nasaan ngayon ang dating Unang Ginang na sobra ang galit ng mga tao noon? (Hindi makakatiis si Rudy. (Bigay-todo ang arte sa pagsasadula ng iba¶t ibang karakter na pinatatamaan. RICARDO : Para sa akin. Kailangan ang dyip para madala sa ospital. at ito¶y maging usap-usapan ng lahat.. Pare? Hindi ko alam kung mapurol ang utak nating mga botanteng Pilipino.. Ferdie : Nakow. D¶yan na pumuti ang buhok n¶yan sa pulitika. biglang sisingit sa usapan.

aba. kahit magkabukuhan ay suportado tayo ni Meyor sa parteng ito kaya walang kaso. Pare. Yari na rin ang mga balotang may nakasulat na boto para sa iyo. Kapitan. Oras na makapuwesto na kayo at kayo na ang hari. Kapitan.¶ UBALDO : Tandaan mo µto. Pare: Sa pulitika. Lahat ng watcher na itotoka ko sa presinto ay panay may baril. Iyon e. Bull¶s eye! RICARDO : (May alinlangan pa rin. pahiwatig na napakaimportante ng susunod na sasabihin. manungkulan ka nang buong husay sa abot ng iyong makakaya. Una. FERDIE : Tingin ko¶y tama talaga si Bos Baldo.. pakaway-kaway. syempre. Ano ba talaga ang gusto mong mangyari? UBALDO : Simple lang. pakikipagkamayan at pakikihalubilo sa mga tao. Nakatago sa katawan nila. As newly-elected Barangay Chairman. e pwede na uli ninyong isuot ang inyong good boy image sa barangay. Saglit lang kayong mababansagang Bad Boy of Ipil-ipil. etsetera. Kailangang magpasa ka at ang Sangguniang Barangay ng ilang mga batas na makabubuti sa mamamayan. bayani ang inyong dating sa mamamayan pag nagkataon. walang permanenteng kaybigan at wala ring permanenteng kaaway. Hindi naman katakataka kapag nagkakaroon ng brown out sa panahon ng eleksyon. UBALDO : (Ikukumpas ang kanang kamay at tatango ng pagsang-ayon. Ferdie. Pero huwag kang mag-alala. Makikita ninyo. Ituloy mo lang ang pagngiti-ngiti.) Sigurado ba talagang mananalo ako sa plano mo? UBALDO : Walang paltos. Pare. Nakasobre na ang ibibigay natin sa mga gurong itatalaga ng Comelec sa mga presinto.) Nadale mo. di ba? RICARDO : At kapag ako na ang Chairman ng Barangay? UBALDO : Good question. ang mga fish pen sa lawa ay kailangang .) Pero Pareng Carding. At magpapakalat ako ng mga armadong tauhan sa paligid ng mga presinto para kung sakaling magkagulo o magkanakawan ng kahon ng balota ay nakasisiguro tayong hindi ka madedehado. Simula bukas hanggang sa araw ng eleksyon ay ipagagapang ko na ang mga botante ni Kapitan Martin na alam kong sa kaunting himas at tumpak na presyo ay maaari pa ring makumbinsing bumaligtad sa oras mismo ng pagboto. kung mahalata nating medyo tagilid ang laban. Lalong hindi ako bayani o martir na handang magsakripisyo alang-alang sa bayan. alalahanin mong hindi ako pulitikong tao. Negosyante ako. etsetera..kalabaw po ay ninakaw. Pare. ang plano mo¶y. Magtatrabaho kami sa likod mo. UBALDO : Simple at wala kang sabit. RICARDO : Diretsuhin mo na sa punto. Gamitin mo ang kapangyarihan ng iyong puwesto para matulungan ang ating mga kabarangay. RICARDO : Pero Pareng Baldo. (Magbabago ang tono ng salita. Meron lamang permanenteng nangangailangan. Gagamit lang kayo ng mga dirty tricks para mapabagsak ang kalaban.

RICARDO : Anong istratehiya? . RICARDO : Basta makakatulong sa mga mahihirap. Ipatupad ang batas na ito. isang tapat na lingkod at magiting na bayani. ipasara ang sabungan.ipagbawal dahil naaapektuhan nito ang kita ng mga maliliit na mangingisdang taga-baybay dagat na dito lamang umaasa ng ikabubuhay. halos isang dangkal ang igsi sa hinabahaba ng lubid ng mga magaganda at pangit na alaalang nagsasalimbayan sa loob ng kanyang isipan. Pangatlo. Malakas ako sa hepe ng pulisiya sa bayan. RICARDO : Ganyan talaga ang aking inaasahan. UBALDO : At oras na mangyari ang gaya ng iyong inaasahan. at lalong huwag kang padadaig sa mga patutsada at banta ng iyong mga magiging kaaway. at pag humupa na ang unos gaya ng malaking pagkagimbal at kaakibat na pagpupuyos ng damdamin nang barilin si Ninoy sa tarmac ng paliparan ± dalawang mahalagang pangyayaring gumising sa kamalayan ng maraming Pilipinong matagal nanahimik at nahimlay sa ilalim ng Batas Militar ± saka natin ilulunsad ang ikalawang yugto ng aking istratehiya. Ipakulong at parusahan ang mga mahuhuli na tatangging magbago at umiwas na sa mga ilegal na gawaing ito. kaya madali siyang makalimot. T¶yak na marami rin ang magagalit sa iyo. Pare. RICARDO : Lahat ng yan ay maganda at dapat lang. Wag kang masyadong high blood at darating din tayo sa parteng yan. Ito yung mga masasagasaan ng iyong mga kautusan at matatapakan ang paa bunga ng mga pagbabagong isasakatuparan mo para sa ikagagaling ng Barangay Ipil-ipil. kaya wala kang poproblemahin sa pagpapatupad nito. dakpin at ipakulong ang operator ng huweteng at iba pang ayaw sumunod sa ipinag-uutos ng batas. ipa-raid ang lahat ng bahay aliwan sa ating barangay at ipadakip ang mga dope pushers na bumibiktima sa ating mga kabataan.) Ang dami mong sinasabi. at sasabihin kong muli: maigsi ang gunita ng karaniwang tao. Huwag kang palalasing sa mga palakpak at papuring dulot ng pansamantalang tagumpay. kung saka-sakali? UBALDO : Oras na gawin mo ang mga nabanggit ko ay marami ang matutuwa sa iyo at tatanghalin kang isang tunay na lider. Kahit di mo hilingin ay handa kong gawin ang aking makakaya para matupad ito. Pero liwanagin mo nga ang sinasabi mong negosyo. Ano¶ng kinalaman nito sa pagiging Kapitan ko ng barangay. Pare. Magpapalipas tayo ng kaunting panahon. gagawin ko. Karamihan sa mga iyan ay pag-aari ng mga maimpluwensyang tao na panay kadikit ni Kapitan Martin. Pare. RICARDO : (Maiinip sa haba ng paliwanag ng kausap. Ano pa? UBALDO : Pangalawa: Ipagbawal ang lahat ng uri ng sugalan. ipademolis ang lahat ng ilegal na palaisdaan sa lawa na sakop ng ating hurisdiksyon. Kasasabi ko lang. pero hindi mo rin sinasagot ang tanong ko. Ano ba talaga ang gusto mo? UBALDO : Relaks ka lang. Pag tapos na ang pista gaya ng pagsasaya ng marami sa mga unang yugto ng Edsa. kelangang magpakatatag ka.

hindi mauubusan ng intrigang pag-uusapan ang mga tao. Pabayaan mo sila. Pare.(Papasok si Anong. Handa akong gumastos hanggang .) ANONG : Kape. Natural. RICARDO : (Hindi handa si Ricardo sa narinig. paglalako ng droga. dumarating na si Misis. RICARDO : Pero ano na lang ang sasabihin ng mga mamamayan? Ng mga taong naghalal at nagtitiwala sa akin? UBALDO : Ayan ka na naman. Balita tungkol sa isang kongresistang nang-rape ng onse anyos na babae. At huwag kang mag-alala. Kulung-kulo sa init. Sakit na ito ng mga Pilipino. maging ang prostitusyon. UBALDO : (Parang walang narinig. Pareng Carding. Basta siguraduhin mo lang na protektado ang mga interes ko at titiyakin ko naman sa iyo na walang gutom ang pamilya mo sa mahabang panahon. malinamnam na parang hulog ng langit. Malaki na ang nagagastos ko sa pangangampanya mo. Pare. Ang importante. Sinabi ko na sa iyong malilimutan din nila ang lahat. Maniwala ka sa akin. ay kumita tayo ng malaking halaga bago dumating ang susunod na eleksyon. ako na ang eksklusibong magmamay-ari ng prangkisa at mamamanihala sa mga nabanggit na negosyo.) UBALDO : Babalik tayo sa dati. Unti-unti nating luluwagan kung di man gagawing ligal uli ang operasyon ng mga fish pen. Pelikulang sa umpisa¶y ilang ulit na ipagbabawal ng mga taga-Censor na maipalabas sa sinehan pero sa bandang huli. Halos araw-araw ay may sumusulpot na mga bagong isyu na maaaring makaagaw ng kanilang atensiyon. Seksing istarlet na nabuntis ng kapwa artista. RUDY : (Sisilip sa bintana at makikitang pabalik na si Arsenia. Pare.) Ano? UBALDO : Malaking pera ito. Pare. Hindi makapaniwala. kaya magmumukha talagang inutil ang mga miyembro ng nasabing lupon. Kaya kung nagkataong ikaw ang paksa ng kanilang usapan ngayon at inaaakala mong makasisira ito sa iyong reputasyon. Mga unggoy na dinapuan ng sakit na nakamamatay na may peligrong makahawa sa tao. kapag sabik na sabik na ang mga tao ± salamat sa libreng publisidad na nalikha ng kontrobersya na lalo namang pinalaki ng mga taga-media ± ibibigay din ng Malakanyang ang basbas nito. malaki ang ³cut´ mo at ng mga kasamahan mong kagawad ng barangay sa kikitain ng negosyo. Kani-kanina lamang ay tatlong libo ang nadale ng mag-asawang Curing at Tomas. dala ang apat na tasa ng mainit na kape. Halos pabulong. Mabibili mo pa ang mga karangyaang nais mo para sa iyo at sa iyong pamilya. isipin mong pansamantala lamang ang lahat at iyon ay lilipas din. Pare. Business as usual.) Bosing. wika nga. kape kayo riyan. pasugalan.) Pero kailangan ko ang iyong buong suporta at kooperasyon. (Walang papansin sa dalang kape ni Anong. Pagbigyan sila sa kanilang hilig hanggang sa magsawa o mabaling ang pansin sa ibang intriga.

may dalang supot ng tinapay. Pare.! ARSENIA : (Maiintriga. RICARDO : O sige. ARSENIA : Ito talagang si Ka Anong. Rudy at Ferdie. UBALDO : Rudy.) Bosing. Pare.) UBALDO : Hindi ako papayag na mauwi sa wala ang mga pera at panahong pinuhunan ko sa kandidatura mo. Naabisuhan ko na ang mga taga-Purok Singko.. (Iaabot ang tinapay. Mare.. Bukas nang umaga. RUDY : (Alumpihit at hindi malaman ang gagawing pag-awat kay Ubaldo. Pareng Baldo. (Kakaway na lamang ng pamamaalam si Ferdie. tango at kaway ang magiging tugon ng magasawa. pasensya na kayo.. Pero kailangang tulungan mo akong makabawi sa mga gastos ko pag nasa puwesto ka na.) Anong. Senyang. Kahit magkano. (Papasok mula sa kanang pinto si Arsenia. (Magpapanting ang tainga at magtataas na ng boses si Ubaldo. Pare. Ferdie? RUDY : Yes Bos. Inaasahan nila ang ating pagdalo. medyo natagalan ako.sa huling oras. Magmiryenda na muna kayo.) UBALDO : (Tatanggihan ang alok ni Arsenia. May mga taong naghihintay sa akin sa opisina. Anong? ANONG : (Iiwas ng tingin kay Arsenia at mabilis na dadampot ng isang tasang kape. Kapitan.) Ang alin? Anong sinasabi ang ibig mong sabihin. Lalabas sa kanang pinto sina UBALDO. Kapitan.. hindi na naging seryoso kahit kaylan. ayan na.) ARSENIA : Naku. tuloy na kami. ANONG : Ang mahalaga¶y narito na ang tinapay at pwede nang pakanin ang mga bulateng alaga natin.... RICARDO : Pero Pare.) ANONG : Iyan na nga ba ang sinasabi ko noon pa. at kahit ano pa ang mangyari. At ngayon ko kelangan ang iyong pasya. para yatang. Ang negosyo ay negosyo. Ang tutoo¶y hindi na ako magtatagal dahil may aasikasuhin pa ako.) Itong . RICARDO : (Matalas ang ipupkol na tingin kay Anong sabay bulalas.) Salamat na lang. O sige na. maaga uli tayo bukas. Ang daming namimili sa tindahan.

Ang aking pagkapanalo sa eleksyon ay isa lamang baytang sa mataas na hagdan ng kaniyang pangarap. Pero nakakahiya.. at bukas ay maaga uli ang lakad mo. Kanina pa ako nakaluto ng hapunan. Maaga tayo bukas. kelangan ko talagang magpahinga. Iyiinit ko na lang. kaya bago magalas-sais ay dapat nandito ka na.) E. eh. . Araw-araw na lang. Para ka naman palaging iba kung magsalita. Talagang ayaw ko ng gulo. Aling Senyang.. Magkano ba? ANONG : Singkwenta pesos lang. ANONG : Naku salamat ho. Hindi pinansin ni Mr. Sige na. Anong. Ang nais ko¶y isang simple at matahimik na buhay. konting ulam at panggastos ni Maria sa bahay. Always at your funeral service. ARSENIA : Ikaw talaga. (Lalabas sa kanang pinto si Anong. Tatawagin kita kapag nakahanda na. RICARDO : Senyang. Dalhin mo na yan. Captain. Tama ang hinala mo. ARSENIA : Etong sandaan. labas ang ngiping bungi. ARSENIA : Babale ka? Ikaw talaga. ARSENIA : Hay.kape. Ginagamit lamang ako ni Pare. Ubaldo Carpio at ng kanyang mga kasama. Anong. baka namumuti na ang mga mata ni Maria sa kahihintay sa iyo. o. ang bilin ni Pareng Baldo. See you tomorrows. Alam kong pagod ka na. Hindi ito ang pangarap ko para sa ating kinabukasan. RICARDO : Narinig mo. Napatapang yata sa tubig ang kanaw ko. Pambili ng sankilong bigas. ARSENIA : Ako man.) Magpahinga ka na muna sa kuwarto. (Biglang babaguhin ang usapan. ANONG : Yes. Ngingiti. Talagang napakabait ninyo. May sasabihin sana ako sa inyo. Ric. Kapitana. ARSENIA : Tungkol ba kay Pareng Baldo? RICARDO : Oo. sir. nag-ingles na naman po. ARSENIA : Ano ngayon ang balak mo? RICARDO : Ewan ko. Makakaasa rin kayo sa boto ng aking pamilya. ganyan ang dayalog mo sa amin. Kapitan. pero importanteng mag-usap muna tayo.

dahil ang ating magandang pangalan at dignidad ay higit pa sa alin man yaman dito sa mundo. ARSENIA : Pero paano si Pareng Baldo? Sa palagay mo kaya ay papayag s¶ya na basta ka na lamang umurong sa iyong kandidatura at balewalain ang kanyang ginawa? RICARDO : Hindi nga. para mabago lang ang takbo ng ating lipunan. Ang kanyang donasyon sa mga pagawaing pangsimbahan ay laging malaking halaga at makikita mong sadyang bukal sa kanyang kalooban. Handa akong magsilbi sa aking kapwa. At kung dahil lamang sa pulitika ay makokompromiso ang ating katapatan sa Diyos at sa bayan.. kahit ngayon mismo ay handa kong iatras ang aking kandidatura at bumalik sa matahimik at simpleng pamumuhay na aking nakasanayan.RICARDO : Alam mong ang pagsali ko sa pulitika ay udyok ng isang malinis na hangaring magsilbi sa ating barangay sa pag-aakalang kung hindi ako kikilos ay para ko na ring inamin na ako ay kabahagi ng nagaganap na kabulukan sa ating lipunan. Senyang.) Hindi tayo mayaman. ARSENIA : Pero maraming paraan para. Tahasan niyang sinabi kanina na hindi s'ya papayag na mauwi sa wala ang kanyang puhunan at pagod. sapagkat ang pananahimik at di pagkibo ay kadalasang katumbas na rin ng pagsang-ayon. at lagi niyang pinasasalamatan ang Maykapal sa masaganang . kung kinakaylangan.. No¶ng una¶y nasabi kong nakahanda kong isugal ang katahimikan ng ating pribadong pamumuhay at makihalo sa magulong daigdig ng pulitika. Bukambibig niya ang kahalagahan ng pamumuhay nang ayon sa mga turo ng Bibliya. ARSENIA : Naiintidihan kita. Pero hindi naman tayo masasabing mahirap. at maging sa Adoracion Nocturna. RICARDO : Yan ang aking pagkakamali. Sa mga prayer meeting ay hindi niya nakakalimutang banggitin ang mga dukha at kapuspalad na sa Diyos lamang umaasa. RICARDO : (Hahawakan si Arsenia sa magkabilang balikat. Hindi ang salapi at kapangyarihang bunga ng panunungkulan sa pamahalaan ang habol ko sa aking pagkandidato. Pero hindi ko inaasahan na sa ganito hahantong ang aking mga pangarap. ARSENIA : Dangan kasi¶y nagtiwala ka nang husto sa taong yan. Wala akong kaalam-alam sa tunay na pagkatao ni Pareng Baldo. Kailangan niya ang aking kooperasyon at hinihintay niya ang aking pasya. Ang pagkakilala ko sa kanya¶y isang taong may kaya sa buhay at lubos na kagalang-galang. Ric. Hindi ito ang uri ng lipunang ibig kong magisnan at manahin ng ating lumalaking mga anak at ng mga magiging anak pa nila pagdating ng panahon. RICARDO : Alam ko. pero ayaw kong pagamit sa kanino man. Nadala ako sa kanyang mahusaay na paliwanag at magandang pakisama. ARSENIA : Akala ko ba¶y kasamahan mo s'ya sa Parish Council of the Laity? RICARDO : Oo.

Hindi kayo dapat masangkot dito. Mabuti pa kaya¶y puntahan mo na sa eskwelahan. MARTIN : Dalawang milyong piso. Ric. kayo pala! Tuloy kayo. Parang hindi ko na alam ngayon kung ano ang nararapat kong gawin. Ibibigay ito ni Kapitan Martin kay Ricardo. baka may mga armado rin s¶yang tauhan gaya ni Kapitan Martin? RICARDO : Meron nga..) RICARDO : Anong ibig sabihin nito? Sinong kelangan. (Aktong lalabas si Ricardo. Iatras mo ang iyong pagkandidato. Ang inaalala ko ay ikaw at ang ating mga anak. pero mapanganib na kaaway.Ano na nga ba ang pangalan ng kaklase niyang.. Anong oras na ba? RICARDO : Pasado alas-sais na.pagpapala na kanyang tinatamasa sa kanyang mga kabuhayan. Pero sa kanya ay hindi ako takot. kasunod si Kapitan Martin Basco. Sa kanyang bibig na rin nanggaling ang bagay na yan.) Ano bang paalam sa yo bago umalis? ARSENIA : Wala naman. ngunit matitigil dahil sa biglang pagpasok ng tatlong armadong lalaki.. Aalis muna ako. ARSENIA : Tingin ko¶y mabuting kaybigan si Kumpare. Ibubuka ang palad. kinakabahan ako. oo nga pala! Nawala sa loob ko ang dalawa. Nasaan na nga pala sina Boyet at Nenita? Nakauwi na ba sila galing sa eskwela? ARSENIA : Aba.. naguguluhan ako. at kung wala na roon ay ipagtanong mo kina... Pero maggagabi na. Nako. .. Kapitan? KAP.. Cash. Anong malay natin. Napakarami pa namang durugista ngayon at usung-usong ang pangre-rape sa mga batambatang gaya ng ating anak. ngayon ay gusto niya akong gawing kasosyo at kasangkapan para lalong mapalakas at mapalago ang mga ito. at isa sa mga kasamang lalaki ang magaabot ng makapal na enbelop. Kaya lang. (Mapapailing. Senyang.. RICARDO : Oo. alam ko na. At ngayon.? Kapitan Martin.) Yun pala¶y pawang ilegal at labag sa utos ng Diyos ang kanyang mga hanapbuhay at s'ya mismo ang bumibiktima sa mga kapuspalad nating mga kabarangay na nararahuyo sa masasamang bisyong pinalalaganap ng kanyang malawak na galamay.) Ano yan? Ano¶ng kahulugan nito. Biglaan yata ang inyong pagdalaw? (Hindi tutugon si Kapitan Martin. Hindi ba dapat ay kanina pa silang bago mag-alas-singko narito? ARSENIA : Malamang na natokahan na namang cleaner sa klase si Boyet. At bakit pati si Nenet ay wala pa rin hanggang ngayon? RICARDO : (Dudungaw sa bintana.

Magkano ba talaga ang presyo mo? (Ipapatong ni Kapitan Martin ang enbelop sa mesa. Ibubukas niya muli ang isang palad.RICARDO : Binibili n¶yo ba ako. MARTIN : Hindi kita tinatakot. Sinabi ko na sa iyo. (Muupo si Kapitan Martin. MARTIN : Hindi.) Si Carding pala¶y kasama ng maraming kakilala ko noong araw na may matatag na paninindigan at banal na prinsipyo. KAP. Pagod ako at kailangan kong magpahinga. (Lalapit kay Senyang.) Makakaalis na kayo. (Iiling.) Tsk-tsk. nanamnamin iyon nang maigi. Hindi pala.) Akala ko¶y madali tayong magkakaintindihan kapag pera ang hinayaan kong magsalita.. RICARDO : Kung naparito kayo para takutin ako. Ayaw ko nang masyadong mahabang usapan. naparito ako para magbigay ng tulong. KAP. magaganda ang kanilang mga ipinaglalabang prinsipyo. (Hihithitin ni Kapitan Martin ang tabako. Kapitan? Binabayaran n¶yo ba µko? KAP. Carding. Susulatan ni Kapitan Martin ang tseke. at isa sa mga tauhan niya ang mag-aabot ng tabako. Kapitan. pero ang mga prinsipyong iyon ay kasama na nilang napalibing sa kanilang hukay. ang lahat ay mananatiling nakatayo.) Pasensiya ka na sa akin.. RICARDO : Salamat nang marami. muling ibubuka ang isang palad.. at pagkatapos ay ibubuga ang usok na parang kaysarap-sarap ng pakiramdam. Senyang. Pero dinaramdam ko. Ang mabuti¶y maupo muna tayo. Tatayo at igagala ang paningin sa loob ng bahay. Hindi gawang biro ang mapasubo sa pulitika. Pero sige. alam n¶yo yan. Kapitan. Kapitan. at iaabot sa kanya ng isa sa mga kasama ang checkbook at ballpen. Itataktak ang abo ng tabako sa sahig.. isa naman ang dudukot ng layter para sindihan iyon. Carding.) RICARDO : Sorry ho. MARTIN : Pagod din ako sa mahabang biyahe. Gusto ko lang makatulong sa inyong mag-asawa para mabawasan ang inyong sakit ng ulo.Sayang. hindi ko kailangan ang . (Dadamputin ni Ricardo ang enbelop sa mesa at ibabalik kay Kapitan Martin.

) Bueno. Hindi na ako magtatagal. pinopondohan lamang niya ang lahat ng gastos mo. at kung kailangan mo ng trabaho bukod sa dalawang milyong pisong donasyon ko sa inyong mag-asawa ay pumasyal ka lamang sa aking tanggapan at pagusapan natin ang magiging parte mo sa aking negosyo.. May malabo ba sa sinasabi ko? RICARDO : May trabaho ako at hindi ko kailangan. sige na. MARTIN : Carding. Ang dalawang milyong pisong ibinibigay ko ay paunang bayad pa lamang. KAP. lalapit naman sa may pintuan ang mag-asawa para ihatid ito. marahil ang kailangan mo konting dagdag na paliwanag. KAP. ang pasya ng aking asawa ay hindi . Carding. Hindi iyan basta-basta bumibitiw ng salapi nang walang kapalit. Pero kailangan niya ang kapangyarihan at proteksyon ng pulitiko para sa paglago ng kanyang mga iligal na negosyo.) Kapitan Martin. Ubaldo Carpio. At siyanga pala. MARTIN : (Itataas nang bahagya ang kaliwang palad para pigilin sa pagsasalita ang kausap. ARSENIA : (Matigas ang pananalita. Pero matagal ko nang kilala iyang si Baldo. Titiyakin ko sa iyong mas malaki ang magiging parte mo. hindi katulad ng iniaalok sa iyo ng kumpare mo¶t campaign manager na si Mr.. Takot siyang humarap sa akin sa pulitika dahil ayaw niyang malantad ang kabulukan ng kanyang mabahong pagkatao. Yang putris na Baldong iyan ay matagal nang kumakalaban sa akin. MARTIN : Bueno. Mas malaki nga lang ako kung maglagay at mas galante ako kung magbigay ng kaparte. KAP.inyong tulong.. KAP.. Kaya sa halip na tumakbong kandidato. Ipaubaya ninyo sa akin ang pagpapasya tungkol sa aking. ipaubaya mo sa akin ang pamumuno sa Barangay Ipil-ipil. Pero hindi aalis sa kinatatayuan ang tatlong alalay ni Kapitan. Pareho lang kaming mangangalakal. RICARDO : Hindi ako tumatanggap ng bayad kay Pareng Baldo o sa kanino man para kumandidato. MARTIN : O sige.) Ah.. ayaw kong ako¶y pinararatangan na isang sinungaling. pumasyal ka minsan sa opisina at pag-usapan natin ang ilang mga negosyo na puwede nating pagkakitaan. binabayaran niya ang iba upang tumakbo para sa kanya. Alam kong gusto mo nang makapagpahinga. MARTIN : Sinasabi ko¶y umatras ka na hangga¶t maaga. Hindi ka nga tumatanggap ng bayad sa campaign manager mo.. RICARDO : Wala akong alam sa inyong sinasabi. Pagkatapos ng eleksyon. (Tatayo si Kapitan Martin. gusto ko lang makasiguro na nagkakaintindihan tayo.. RICARDO : Pero ang sinasabi ninyo¶y.. KAP.

aayusin ang buhok at damit.. Ric.) ALALAY : Hoy babae. Bibitiwan ni Kapitan Martin ang tabako at dudurugin iyon sa pamamagitan ng pagyapak. nakatutok kay Ricardo ang mga baril. Ric. kasunod ang tatlong alalay.ipinagbibili.! RICARDO : Walangh¶ya ka! Bitiwan mo¶ng asawa ko! (Susuntukin ni Ricardo ang alalay ni Kapitan Martin.. Ayusin mo ang dila mo kung di mo gustong.) ARSENIA : Ric! D¶yos ko po. at saka bubuksan ang pinto. May maririnig na katok sa kanang pinto. matuto kang rumespeto kay Kapitan. gumising ka! Utang na loob. MARTIN : Hihintayin ko bukas ang iyong pasabi tungkol sa pag-urong ng iyong kandidatura. Iiwan ni Arsenia ang asawa. magkasabay namang lalapit ang dalawa pang alalay. ARSENIA : D¶yos ko! Ang ating mga anak! Kaya pala hanggang ngayon ay wala pa ang ating mga anak! RICARDO : Talagang mga hayup kayo! Kapag may nangyari sa mga bata ay pagbabayarin ko kayo nang malaki! (Susugurin ni Ricardo si Kapitan Martin.) Henga pala. Sa isang hudyat ng kapitan ay pupukpukin ng baril sa ulo si Ricardo ng isa sa mga alalay. Matitigilan si Ricardo. Madali akong mainip. Tayo na. nakatutok ang baril sa mag-asawa.) KAP. Huwag mo nang patagalin ang pag-iisip. saglit na magkakatitigan sina Ricardo at Kapitan Martin. Ang dalawang bata ay nasa mabuting kalagayan. walang malay. Pagdating sa may pinto ay titigil. babagsak ito sa lakas ng suntok. Bumangon ka! Kailangang gumawa ka ng paraan para mabawi ang ating mga anak! Ric! Ric! (Hihilahin ni Arsenia si Ric at ihihiga sa mahabang sofa. (Aaktong papalabas ng bahay si Kapitan Martin. Kukunin ng isa sa mga alalay ang enbelop sa mesa. Adyos. Utang na loob. Babagsak si Ricardo. Carding. umalis na kayo bago ko kayo ipagtulakan at paringgan ng mga salitang hindi n¶yo kayang sikmurain! (Susunggaban ng isa sa mga alalay ni Kapitan Martin si Arsenia sa buhok. Papasok sina Tomas at Curing.) . Kung gusto n¶yong makita pa silang buhay ay magsabi lang kayo sa akin.. mga bata. Papahirin niya ang luha.. Lalabas sa kanang pinto ang apat. Hahagulgol ng iyak si Arsenia. Haharangan si Ricardo ng tatlong alalay ni Kapitan Martin.

(Sa dalawang bisita. Tuloy ho kayo. (Kukusut-kusutin ang mata.. wala ho.) Teka muna. Pareng Carding. s'ya nga pala.... May mahalaga sana kaming sadya ni Curing sa iyo. ididilat ang mga mata.Kayo pala... Bakit. Bakit ba kay layu-layo pa¶y eleksyon kaagad ang . Carding.) Napuwing lang ho ako. (May maririnig na katok sa kanang pinto. Senyang. Aba. e.. CURING : Oo nga. Aling Curing.sila? ARSENIA : Ano bang kagagaling lamang ang pinagsasasabi mo? Kararating lang ng mga iyan dito. Aling Curing. Mare.. Kahiya-hiya man.. Mang Tomas.. hindi ba. Pasensiya ka na. UBALDO : Salamat.kanina? Bakit nandito na naman. kasi pagud na pagod iyan. si Ric ay matagal nang inaawitan nitong si Pareng Baldo na kumandidato sa eleksyon ng barangay captain sa isang taon. Pareng Baldo. Mang Tomas. bubuksan ko lang ang pinto.kagagaling lang ng mga iyan dito. Nandito na sina Mang Tomas. sa isang taon pa pala yan e. TOMAS : O. Ric. Kumusta ba? Napag-isipan mo na bang maigi ang proposisyon ko? TOMAS : Ano bang proposisyon? Mapagkakakitaan ba yan? ARSENIA : Alam n¶yo Mang Tomas. (Tatapik-tapikin ang asawang nasa sofa. Aba. A. RICARDO : Se. Tuloy. papasok si Ubaldo. at marahang babangon na tila bagong gising.) TOMAS : Magandang gabi sa iyo. napasyal ka. maupo muna ho kayo.? (Uungol si Ric. Bangon na diyan..) Aba..) Pasens¶ya na ho kayo. (Bubuksan ang pinto. tuloy ka sa aming munting dampa. Ric.) Ric. naistorbo ka namin sa pagtulog mo.. bakit parang bagong iyak ka yata? TOMAS : Oo nga. kakapain ang batok. Hindi na nakapag-ayos ng sarili at dito na sa sofa nakatulog. may nangyari ba? ARSENIA : Naku. Kararating lang kanina.. CURING : Magandang gabi sa iyo.Senyang.

Alam mo namang kuntento na kami sa tahimik naming buhay. Bukas na lang. may masakit ba? RICARDO : (Biglang iaalis ang pagkahawak sa batok.. Pare..) A.. MARTIN : Bueno. Alam kong malayo pa ang eleksyon.. at papasok sina Anong at Kapitan Martin. P¶re.. sa isang taon pa naman ang eleksyon. Paalam na sa inyo. (Mapapahawak uli sa batok at hihimasin iyon.pinag-uusapan ninyo? UBALDO : Maigi na yung hangga¶t maaga ay kumikilos na. tingin ko¶y kelangan nga ni Pare ang magpahinga.) Oo nga naman.. Hindi na ako magpapaliguy-ligoy pa. Pare. Mang Tomas. Kapitan Martin. ARSENIA : Pasensya na ho kayo.e. tuloy ka.ang ating anak... (Mapapatigil dahil may mapupunang kakaiba sa itsura ni Ricardo.. MARTIN : Magandang gabi sa inyo. Carding? Bakit parang namumutla ka? May sakit ka ba? UBALDO : (Tititigang maigi si Ricardo.pasensiya na kayo sa akin.. oho.. (Makakarinig uli ng katok sa kanang pinto... Bubuksan ni Arsenia ang pinto. at siguradong pag-aawayan lang namin araw-araw ang bagay na yan oras na magpasya s¶yang pasukin ang pulitika. KAP. Daig raw ng maagap ang masipag. Pa.. Saka bakit lagi mong hawak ang batok mo. Kapitan. Balik na kayo sa ibang araw. kaya ako¶y sisibat na rin. Tutal. Tuloy kayo. itong. ano.. Tigilan mo na ang kakukumbinsi mo sa kumpare mo. KAP.) UBALDO : Well. May mahalaga raw na sadya kay Mang Carding. Ang mabuti pa siguro¶y sa ibang araw na lamang makabalik.. O.kwan. Parang kanina ka pa wala sa sarili mo. ANONG : Nagpasama sa akin si Chairman dito.) Nabanat yata ang ugat ko. ARSENIA : Hay naku.. kayo pala. napataas lang at medyo matigas ang nagamit kong unan..? Paano ang ating mga anak? ARSENIA : And¶yan sa labas. Di ba Ric? RICARDO : Oo. Anong. naglalaro.pero..) Teka. Isang malaking karangalan ang pagbisita ninyong ito sa amin. . Anong ± sasabay ka na ba sa akin? ANONG : Aba. pero gusto ko sanang.gilid ng sofa.) A.. (Lalabas sina Kapitan Martin at Anong sa kanang pinto. Kapitan.

Tumatakbong papasok sina Boyet at Nenita.. Aling Curing. (Ilalakas ang tinig. aalisin ang flower vase. Hindi ba¶t ikaw pa nga ang nagpalabas kanina sa kanila dahil gusto mong makapagpahinga? Nasigawan mo pa nga yung dalawa dahil maingay sila. Buo na ng aking pasya. aalis na rin kami. Mang Tomas.. Naglalaro. (Lalabas si Ubaldo sa kanang pinto. may bitbit na kaldero ng kanin at sandok. magpahinga ka na¶t sa ibang araw na lang uli kami papasyal. Sige na iho.) Kanina mo pa itinatanong ang mga bata..) Boyet. (Papasok si Arsenia mula sa kaliwang pinto. Sa sobrang pagod mo¶y diyan ka na sa sofa nakatulog. Luluhod sa harap ng mesa at doon maglalatag ng pagkain. pagkaraan ay muling papasok na may dalang pinggan at kutsara. .) RICARDO : Senyang. magmamano kay Ricardo) BOYET at NENITA : Mano po.. Bilis-bilisan ninyo. Senyang.. e. Lalabas si Arsenia sa kaliwang pinto. ang mga bata? ARSENIA : (Habang ipinapatong ang mga pinggan at kutsara sa mesa. ARSENIA : Sige ho.RICARDO : S-s-sige. Inay! (Lalabas uli sa kaliwang pinto si Arsenia..! Halina nga kayo¶t gabi na! BOYET at NENITA : (Sa labas ng tanghalan) Opo. Nasa labas lang sila. ¶Tay. tumuloy na kayo sa banyo at magsipaglinis ng katawan. Iuusod ni Arsenia ang maliit na mesa.... (Lalabas sina Tomas at Curing sa kanang pinto. nakapag-isip-isip na ako.) TOMAS : Aba.) ARSENIA : Hala sige.) RICARDO : Senyang.! Nenita. Maya-maya lang ay kakain na tayo. Pare. (Lalabas sa kaliwang pinto sina Boyet at Nenita..

Naisip kong. (Tatayo at lalabas sa kaliwang pinto. Panginoon. Amen.) .) Boyet. kumain ka na ng hapunan at pagkatapos ay pumasok ka sa kuwarto at doon mo ituloy ang naputol mong pagtulog kanina diyan sa sofa. Sa ngalan ng Ama.. at taimtim na mananalangin. at ng Anak. huwag ka na munang mag-isip. Senyang.) ARSENIA : Matagal pa ang eleksyon. at ng Espiritu Santo. Ang mabuti pa. kaya ang kailangan sa iyo¶y magrelaks. Amen. Luluhod sa harap ng mesa ang maganak. (Ilalakas ang tinig. (Papasok uli si Arsenia. at ng Anak.. at ng Espiritu Santo. bitbit ang mangkok na may ulam. ARSENIA : Ric.. nakatungo.) Andiyan na po. at itong iyong mga kaloob na ngayon ay aming tatanggapin mula sa yong kabutihan..) Tungkol na naman ba yan sa eleksyon? Sa iminumungkahi sa iyo ni Pareng Baldo? RICARDO : Oo.! Halina ng kayo¶t kakain na! BOYET at NENITA : (Sa labas ng tanghalan.) NENITA : Sa ngalan ng Ama... Inay! (Papasok sina Boyet at Nenita mula sa kaliwang pinto. maliban kay Ricardo. kaya kalimutan mo muna yan. (Uupo ang lahat at magsisimulang kumain. Basbasan mo po kami. Pagod ka sa trabaho.ARSENIA : (Habang nagsasandok ng kanin. sa pamamagitan ni Hesukristong aming Panginoon....) RICARDO : Pero Senyang. Ric.. Pamumunuan ni Nenita ng pagdarasal bago kumain.hanggang sa pagsasara ng tabing.! Nenita. na patuloy pa ring nakaluhod. Saka ka na magdesisyon. Amen.

You're Reading a Free Preview

Download
scribd
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->