Sining ng Pagsasalaysay Pagsasalaysay Ito ay nagsasaad ng mga pangyayari o karanasang magkaugnay.

katulad ito ng pagkukwento ng mga kawil-kawil na pangyayari, pasulat man o pasalita. Itinuturing ito na pinakamasining, pinakatanyag at tampok na paraan ng pagpapahayag. Ito rin ang sinasabing pinakamatandang uri ng pagpapahayag sapagkat dito nagsimula ang alamat; epiko at mga kwentong bayan. Pagpili ng Paksa - Ito ang unang mahalagang hakbang sa pagsulat ng salaysay. Kailangan ito ay maganda at kawili-wili. Bukod dito, mahalaga rin ito ay napapanahon at may dalang pakinabang o kabutihan sa mga babasa. Ilan sa mga dapat isaalang-alang sa pagpili ng paksa ay ang mga sumusunod: 1. Kawilihan ng Paksa - Dapat ay likas na napapanahon; may mayamang damdaming pantao, may kapanapanabik na kasukdulan, naiibang tunggalian, at may malinaw at maayos na paglalara wan sa mga tauhan at tagpuan. 2. Sapat na Kagamitan - mga datos na pagkukunan ng impormasyon. 3. Kakayahang Pansarili - ang pagpili ng paksa ay naaayon din sa kahusayan at hilig ng manunulat. 4. Tiyak na Panahon o Pook - ang kagandahan ng isang kwento ay nakasalalay sa malinaw at masining na paglalarawan ng panahon at pook na pinangyarihan nito. kaya, mahalagang iwasan ang labis na paghaba sa panahong sakop ng salaysay at pagbangggit ng napakaraming pook na pinangyarihan ng salaysay. 5. Kilalanin ang mambabasa - sumusulat ang tao hindi para lamang sa kanya pansariling kasiyahan at kapakinabangan kundi para sa kanyang mga mambabasa. ANG MGA MAPAGKUKUNAN NG PAKSA 1. Sariling karanasan - pinakamadali at pinakadetalyadong praan ng pagsasalaysay ng isang tao sapagkat ito ay hango sa pangyayaring naranasan ng mismong nagsasalaysay. 2. Narinig o napakinggan sa iba - maaring usapan ng mga tao tungkol sa isang pinagtatalunang isyu, mga balita sa radyo at telibisyon at iba pa. Subalit, tandaan na hindi lahat ng narinig sa iba ay totoo at dapat paniwalaan. mahalagnag tiyakin muna ang katotohanan bago isulat. 3. Nabasa o Napanood - mga palabas sa sine, televisyon, dualng panteatro at ibp. 4. Likhang - isip - mula sa imahinasyon, katotohanan man o ilusyon ay makalikha ng isang salaysay. 5. Panaginip o Pangarap - Ang mga panaginip at hangarin ng tao ay maari ring maging batayan ng pagbuo ng salaysay. Katangiang Dapat Taglayin ng Salaysay 1. Ang pamagat ay maikli, orihinal, kapana-panabik at napapanahon 2. Mahalaga ang paksa o diwa 3. maayos at di - maligoy ang pagkakasunud-sunod ng mga pangyayari 4. kaakit-akit na simula«Kasiya-siyang wakas

malinaw na naipakikita ang katangian ng tao. distansya sa bagay na inilalarawan gaya ng agwat o layo nito b. kakalasan .pagsasalaysay ng isang pakikipagsapalaran. Napapagalaw at napakikislot din ng paglalarawan an gating mga guni-guni. Talambuhay "Talaan ng Buhay" . May tiyak at kawili-wiling paksa 2. 5.pagsasalaysay batay sa tunay na pangyayari 6. PAGLALARAWAN . 8. 2. pook o bansa. Alamat . lugar o pangyayari na ating nakikita. Dulang Pandulaan . Tala ng Paglalakbay (Travelogue) . . 3. kung nasa loob o labas c. Kasaysayan . Tulang Pasalaysay .kahihinatnan ng mga tunggalian sa kwento. Ang kwentong ito ay isulat upang itanghal.dahang bumababa ang pananabik ng mambabasa. Tauhan laban sa ibang tauhan sa kwento b. Gumagamit ng wasto at angkop na pananalita. Isinasaalang-alang ang pagpili ng sariling pananaw sa paglalarawan. 4. pagbibiyahe o paglalakbay sa ibang lugar. punung . ayon sa sariling palagay o damdamin ng naglalarawan bunga ng kanyang karanasan o ng karanasan ng ibang tao. Dito rin ipinapahayag ang mahalagang kaisipan o mensahe sa kwento. Simula 2. Wakas .binibigyang diin dito ang bawat kilos ng mga tauhan. 7. 4. 9. MGA KATANGIAN NG ISANG MAHUSAY NA PAGLALARAWAN 1. naririnig o nadaramda. imahinasyon at nakatatawag ng paningin at pansin ng mga mambabasa. MGA ANYO NG SALAYSAY 1. 4. Kasukdulan . Anekdota . sa pamamagitan ng paggamit ng tiyak na salitang naglalarwan. Maikling Kwento .patulong pasalaysay ng mga pangyayari na gumagamit ng pananalitang matalinhaga.ito ang nagbibigay linayw sa mga tanong na nagpanabik sa mambabasa sa bahaging kasukdulan. 3.Ito'y isang anyo ng pagpapahayag na naglalayong bumuo ng isang malinaw na larawan sa isip ng mga mambabasa o nakikinig.nagdudlot ng isang kakintal sa isip ng mga mambabasa sa pamamagitan ng paglalahad ng mahahalagang pangyayari sa buhay ng tauhan. dahan . Tauhan laban sa sarili c.pagsasalaysay ng mahalagang pangyayaring naganap sa isang tao. Tunggalian a. gaya ng pang-uri at pang-abay. Tauhan laban sa kapaligiran o kalikasan 3. 5. ang kanilang panlabas na kaanyuan kasama na rito ang kanilang pananamit.puno ng mga masalimuot na pangyayari.tungkol sa pinagmulan ng isang bagay o anuman sa paligid. Iba't Ibang pananaw na magagamit: a. Nobela .Mga Bahagi ng Salaysay o Kwento 1.ito ang kapanapanabik ng bahagi ng isang kwento. ayos ng buhok at mga gagamiting mga kagamitan sa bawat tagpuan.nahahati sa mga kabanata.pangyayaring naganap sa buhay ng isang tao mula simula hanggang kamatayan. Malinaw na pagbuo sa mga larawang nais ipakita. bagay.

ayon sa sariling palagay batay sa kanyang narinig o nabasa.Binibigyang .d.diin ang lugar na pinangyarihan sa kwento. y Malimit gamitin ang Paglalarawan sa bahagi ng pagsasalaysay na mangangailangang tumukoy ng mga kongkreto o abstrak na bagay na binibigyang-hugis o anyo upang maliwanag na malikha sa isipan ang mga binubuong larawan. hayop. Pumupukaw ng higit sa isang pandamdam: Paningin.Higit na pinahahalagahan sa kwento ang makabuluhang pangyayari at kalagayang ginagalawan ng mga tauhan. 2. pang-amoy. May tiyak na layunin sa paglalarawan. y Ang damdamin at opinyon ng tagapaglarawan ay hindi dapat isinasama. pananalita at kaisipan ng isang tauhan. panlasa at panalat. Layunin ng Paglalarawan y Layunin din nitong makapagbigay ng impormasyon. . MGA URI NG SALAYSAY 1.halaga sa kwento ang kilos.ito ang uri ng paglalarawan na purong pangkaalaman ang mga detalyeng sinasabi. lugar at pangyayari. Kwento ng Banghay . pandinig. y At para makapanggising ng damdamin. Dalawang uri ng Paglalarawan y Karaniwang Paglalarawan. Paglalarawan y Ang paglalarawan ay isang anyo o paraan ng pagpapahayag ng mga kaisipan o palapalagay. naririnig) pananalita.Binibigyang . Kwento ng Tagpuan . y Maaring tungkol sa tao. nalalasahan. 3. 6. Layunin ng Paglalarawan y Layunin nito na makapagpamalas sa isip ng tagapakinig o mambabasa ng isang malinaw at buong larawan. y Mga tiyak na impormasyon at pawang katotohanan lamang ang ginagamit na mga katangian. galaw. 5. mahuhugis at maaanyo at ibang mapapandamang (naamoy. kwento ng Tauhan . bagay. may kaisahan sa paglalahad ng mga kaisipang inilalarawan 7. y Ginagamitan ito ng makulay.

may anyo. ay ang salita na magpapahiwatig sa bagay. nalalasa at nahihipo. may hugis. Makukulay at mahuhgis o maanyo ang dapat kasangkapan ng mga salita. sa gayon ay higit na mauunawaan at kawiwilihan. Kailangan ay ang tiyak na katangian ng bagay na inilalarawan o kung hindi man.ang masining na paglalarawan ay pangdamdamin. gaya ng patambis at tautay.Masining na paglalarawan. y Pandama. y Ang mga detalyeng inihahayag nito ay katotohanan din. upang lubos na maintindihan ang isinasaad na kahulugan kailangang basahin o pakinggan sa pagitan ng mga linya. y Katulad ng pagintindi sa isang tula o sawikain. kaya lamang. may lasang nadarama. y layuninkasi rito ng tagapagsalaysay na maantig ang kalooban ng tagapakinig o mambabasa upang mahikayat silang makiisa sa naguniguni o sadyang naranasan nitong damdamin sa inilalarawan. y Ito¶y maaring salita o pariralang hindi tuwiang tumutukoy. Mapapandamanakikita. naririnig. nakukulayan na ito ng imahinasyon. nalalasa ang mga pananalitang ginagamit dito.malaki ang naitutulong ng paghahambing o pagtutulad o pagwawangis sa paglilinaw ng mga bagay-bagay na inilalarawan. naaamoy. nahihipo. y Paghahambing. y Angkop na Salita. nakikita. May agwat. maaring ang salitang pinagsama at may kanikaniyang kahulugan ngunit madaling napapalitan ng iba pang bagong kahulugan. . y Bukod sa iba pang mahalagang kasangkapang pampanlalarawan .naririnig. sadyang lumilihis sa literal na kahulugan at sa tuntuning pambalirala.sa paglalarawan dapat gamiting mga pananalita ay yaong nararamdaman ng limang pansama.ang mga sawikain o kawikaan ay ang mga popular na idyomang bukambibig ng lahat sa pagsasalita. may amoy. may bilang may kulay. Higit ang impak na mararamdaman kung kongkretong larawan ang naipahayag ng naglalarawan.pinipili ang paggamit ng mga salita. pananaw at opinyong pansariling tagapagsalasay. y Pagtatambis. Ilang mahalagang kasangkapan ng Masining na Paglalarawan y Mas magiging madamdamin ang isang masining na paglalarawan kung maingat na isasaalang-alang ang paggamit ng mga sumusunod nitong mahahalagang kasangkapan.

Pangangatwirang Pabuod o Induktivo . Layunin nito na hikayatin ang mga tagapakinig na tanggapin ang kawastuhan ang kanilang pananalig o paniniwala sa pamamagitan ng makatwirang pagpapahayag. Pangangatwirang Pasaklaw o Pedaktivo . Mapanatili ang magandang relasyon sa kanayng kapwa Kasanayang Nalilinang sa Pangangatwiran 1. 2.tanggap o kapani-paniwala.Ang pangangatwiran ay maituturing ding agham sapagkat ito ay may prosesong dapatisaalang-alang o sundin upang ito ay maging mahusay at matagumpay.Ito ay isang pahpapahayag na nagbibigay ng sapat na katibayan o patunay upang ang isang panukala ay maging katanggap . Makapagbahagi ng kanyang kaalaman sa ibang tao.Pangangatwiran . Wasto at mabilis na pag-iisip 2. ang katotohaanan ay pinagtitibay o pinatutunayan sa pamamagitan ng mga katwiran o rason. (. .linaw ang isang mahalagang usapin o isyu. . . 2. Pagpapahalaga sa kagandahang asal gaya ng pagtitimpi o pagpipigil ng sarili at pag-unawa sa mga karaniwang inilahad ng iba o pagtanggap sa nararapat na kapasyalan. URI NG PANGANGATWIRAN 1. upang mabigyang .nagsissimula sa mga halimbawa o partikular na kaisipan o katotohanan at nagtatapos sa pangkalahatang simulain o katotohanan. 4. 3. lalo na sa formal na pangangatwiran gaya ng debate. Makapagpahayag ng kanyang saloobin 5. angkop at magandang pananalita ay makatutulong upang mahikayat na pankinggan. tanggapin at paniniwalaan ng nakikinig ang nangangatwiran. maipagtanggaol ang sarili sa mali o masamang propaganda laban sa kanya. Maayos at mabisang pagsasalita 4.sinisimulan ang pangangatwiran sa pamamagitan ng paglalahad ng pangkalahatan o masaklaw na pangyayari o katotohanan at mula rito ay iisaisahing ilalahad ang maliliit o mga tiyak na pangyayari o katotohanan.Badayos) .Sa pangangatwiran.Ang pangangatwiran ay isang sining sapagkat ang paggamit ng wasto. Lohikong paghahanay ng mga kaisipan 3. Maingat na pagkilala at pagsusuri ng tama at maling katwiran 5.Arogante) .Ang pangangatwiran ay isa ring kasanayan dahil ang kahusayan ay maaaring matamo n imo man subalit hindi sa paraang madali at sa maikling panahon lamang. (. DAHILAN NG PANGANGATWIRAN: 1.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful