Sining ng Pagsasalaysay Pagsasalaysay Ito ay nagsasaad ng mga pangyayari o karanasang magkaugnay.

katulad ito ng pagkukwento ng mga kawil-kawil na pangyayari, pasulat man o pasalita. Itinuturing ito na pinakamasining, pinakatanyag at tampok na paraan ng pagpapahayag. Ito rin ang sinasabing pinakamatandang uri ng pagpapahayag sapagkat dito nagsimula ang alamat; epiko at mga kwentong bayan. Pagpili ng Paksa - Ito ang unang mahalagang hakbang sa pagsulat ng salaysay. Kailangan ito ay maganda at kawili-wili. Bukod dito, mahalaga rin ito ay napapanahon at may dalang pakinabang o kabutihan sa mga babasa. Ilan sa mga dapat isaalang-alang sa pagpili ng paksa ay ang mga sumusunod: 1. Kawilihan ng Paksa - Dapat ay likas na napapanahon; may mayamang damdaming pantao, may kapanapanabik na kasukdulan, naiibang tunggalian, at may malinaw at maayos na paglalara wan sa mga tauhan at tagpuan. 2. Sapat na Kagamitan - mga datos na pagkukunan ng impormasyon. 3. Kakayahang Pansarili - ang pagpili ng paksa ay naaayon din sa kahusayan at hilig ng manunulat. 4. Tiyak na Panahon o Pook - ang kagandahan ng isang kwento ay nakasalalay sa malinaw at masining na paglalarawan ng panahon at pook na pinangyarihan nito. kaya, mahalagang iwasan ang labis na paghaba sa panahong sakop ng salaysay at pagbangggit ng napakaraming pook na pinangyarihan ng salaysay. 5. Kilalanin ang mambabasa - sumusulat ang tao hindi para lamang sa kanya pansariling kasiyahan at kapakinabangan kundi para sa kanyang mga mambabasa. ANG MGA MAPAGKUKUNAN NG PAKSA 1. Sariling karanasan - pinakamadali at pinakadetalyadong praan ng pagsasalaysay ng isang tao sapagkat ito ay hango sa pangyayaring naranasan ng mismong nagsasalaysay. 2. Narinig o napakinggan sa iba - maaring usapan ng mga tao tungkol sa isang pinagtatalunang isyu, mga balita sa radyo at telibisyon at iba pa. Subalit, tandaan na hindi lahat ng narinig sa iba ay totoo at dapat paniwalaan. mahalagnag tiyakin muna ang katotohanan bago isulat. 3. Nabasa o Napanood - mga palabas sa sine, televisyon, dualng panteatro at ibp. 4. Likhang - isip - mula sa imahinasyon, katotohanan man o ilusyon ay makalikha ng isang salaysay. 5. Panaginip o Pangarap - Ang mga panaginip at hangarin ng tao ay maari ring maging batayan ng pagbuo ng salaysay. Katangiang Dapat Taglayin ng Salaysay 1. Ang pamagat ay maikli, orihinal, kapana-panabik at napapanahon 2. Mahalaga ang paksa o diwa 3. maayos at di - maligoy ang pagkakasunud-sunod ng mga pangyayari 4. kaakit-akit na simula«Kasiya-siyang wakas

sa pamamagitan ng paggamit ng tiyak na salitang naglalarwan. 8. .nagdudlot ng isang kakintal sa isip ng mga mambabasa sa pamamagitan ng paglalahad ng mahahalagang pangyayari sa buhay ng tauhan. ayos ng buhok at mga gagamiting mga kagamitan sa bawat tagpuan. 4. imahinasyon at nakatatawag ng paningin at pansin ng mga mambabasa. 7.puno ng mga masalimuot na pangyayari. ayon sa sariling palagay o damdamin ng naglalarawan bunga ng kanyang karanasan o ng karanasan ng ibang tao.pagsasalaysay ng isang pakikipagsapalaran. 4. Tunggalian a.patulong pasalaysay ng mga pangyayari na gumagamit ng pananalitang matalinhaga. Isinasaalang-alang ang pagpili ng sariling pananaw sa paglalarawan. gaya ng pang-uri at pang-abay. Wakas .Mga Bahagi ng Salaysay o Kwento 1. Maikling Kwento . distansya sa bagay na inilalarawan gaya ng agwat o layo nito b. Dulang Pandulaan . bagay. ang kanilang panlabas na kaanyuan kasama na rito ang kanilang pananamit. Tauhan laban sa kapaligiran o kalikasan 3. Ang kwentong ito ay isulat upang itanghal. kung nasa loob o labas c. 3. 3. pagbibiyahe o paglalakbay sa ibang lugar. Gumagamit ng wasto at angkop na pananalita. May tiyak at kawili-wiling paksa 2. Nobela .tungkol sa pinagmulan ng isang bagay o anuman sa paligid. naririnig o nadaramda. Anekdota .Ito'y isang anyo ng pagpapahayag na naglalayong bumuo ng isang malinaw na larawan sa isip ng mga mambabasa o nakikinig. Iba't Ibang pananaw na magagamit: a. malinaw na naipakikita ang katangian ng tao. 9. 5. 5. 2. lugar o pangyayari na ating nakikita. Tauhan laban sa ibang tauhan sa kwento b.pagsasalaysay ng mahalagang pangyayaring naganap sa isang tao. Dito rin ipinapahayag ang mahalagang kaisipan o mensahe sa kwento. Tala ng Paglalakbay (Travelogue) .kahihinatnan ng mga tunggalian sa kwento. pook o bansa. PAGLALARAWAN .pangyayaring naganap sa buhay ng isang tao mula simula hanggang kamatayan. dahan . MGA KATANGIAN NG ISANG MAHUSAY NA PAGLALARAWAN 1. MGA ANYO NG SALAYSAY 1. 4. punung .binibigyang diin dito ang bawat kilos ng mga tauhan. Simula 2.ito ang nagbibigay linayw sa mga tanong na nagpanabik sa mambabasa sa bahaging kasukdulan.dahang bumababa ang pananabik ng mambabasa.nahahati sa mga kabanata. Tulang Pasalaysay . Malinaw na pagbuo sa mga larawang nais ipakita. Tauhan laban sa sarili c. kakalasan . Kasukdulan .pagsasalaysay batay sa tunay na pangyayari 6. Talambuhay "Talaan ng Buhay" . Alamat . Kasaysayan . Napapagalaw at napakikislot din ng paglalarawan an gating mga guni-guni.ito ang kapanapanabik ng bahagi ng isang kwento.

Binibigyang . pang-amoy. Layunin ng Paglalarawan y Layunin nito na makapagpamalas sa isip ng tagapakinig o mambabasa ng isang malinaw at buong larawan. y Mga tiyak na impormasyon at pawang katotohanan lamang ang ginagamit na mga katangian. 3. MGA URI NG SALAYSAY 1. y Ang damdamin at opinyon ng tagapaglarawan ay hindi dapat isinasama. Kwento ng Banghay .ito ang uri ng paglalarawan na purong pangkaalaman ang mga detalyeng sinasabi. pandinig. Dalawang uri ng Paglalarawan y Karaniwang Paglalarawan. hayop. Layunin ng Paglalarawan y Layunin din nitong makapagbigay ng impormasyon. y Ginagamitan ito ng makulay. lugar at pangyayari. naririnig) pananalita. bagay. y At para makapanggising ng damdamin. mahuhugis at maaanyo at ibang mapapandamang (naamoy. 5.Binibigyang . ayon sa sariling palagay batay sa kanyang narinig o nabasa.diin ang lugar na pinangyarihan sa kwento. kwento ng Tauhan .d. y Maaring tungkol sa tao.Higit na pinahahalagahan sa kwento ang makabuluhang pangyayari at kalagayang ginagalawan ng mga tauhan. nalalasahan. Paglalarawan y Ang paglalarawan ay isang anyo o paraan ng pagpapahayag ng mga kaisipan o palapalagay. galaw. may kaisahan sa paglalahad ng mga kaisipang inilalarawan 7. 6. y Malimit gamitin ang Paglalarawan sa bahagi ng pagsasalaysay na mangangailangang tumukoy ng mga kongkreto o abstrak na bagay na binibigyang-hugis o anyo upang maliwanag na malikha sa isipan ang mga binubuong larawan. . 2. Pumupukaw ng higit sa isang pandamdam: Paningin.halaga sa kwento ang kilos. May tiyak na layunin sa paglalarawan. panlasa at panalat. Kwento ng Tagpuan . pananalita at kaisipan ng isang tauhan.

May agwat.sa paglalarawan dapat gamiting mga pananalita ay yaong nararamdaman ng limang pansama.naririnig. y Ito¶y maaring salita o pariralang hindi tuwiang tumutukoy. ay ang salita na magpapahiwatig sa bagay. . may amoy. gaya ng patambis at tautay.ang mga sawikain o kawikaan ay ang mga popular na idyomang bukambibig ng lahat sa pagsasalita. naaamoy. may hugis. y Ang mga detalyeng inihahayag nito ay katotohanan din. upang lubos na maintindihan ang isinasaad na kahulugan kailangang basahin o pakinggan sa pagitan ng mga linya. y Angkop na Salita.ang masining na paglalarawan ay pangdamdamin. pananaw at opinyong pansariling tagapagsalasay. Higit ang impak na mararamdaman kung kongkretong larawan ang naipahayag ng naglalarawan. sadyang lumilihis sa literal na kahulugan at sa tuntuning pambalirala. Kailangan ay ang tiyak na katangian ng bagay na inilalarawan o kung hindi man. may lasang nadarama. Mapapandamanakikita. y Katulad ng pagintindi sa isang tula o sawikain.pinipili ang paggamit ng mga salita.malaki ang naitutulong ng paghahambing o pagtutulad o pagwawangis sa paglilinaw ng mga bagay-bagay na inilalarawan. nalalasa at nahihipo. y Bukod sa iba pang mahalagang kasangkapang pampanlalarawan . nakikita. may bilang may kulay. kaya lamang. maaring ang salitang pinagsama at may kanikaniyang kahulugan ngunit madaling napapalitan ng iba pang bagong kahulugan. sa gayon ay higit na mauunawaan at kawiwilihan. y layuninkasi rito ng tagapagsalaysay na maantig ang kalooban ng tagapakinig o mambabasa upang mahikayat silang makiisa sa naguniguni o sadyang naranasan nitong damdamin sa inilalarawan. nakukulayan na ito ng imahinasyon. nahihipo.Masining na paglalarawan. y Pandama. y Pagtatambis. Ilang mahalagang kasangkapan ng Masining na Paglalarawan y Mas magiging madamdamin ang isang masining na paglalarawan kung maingat na isasaalang-alang ang paggamit ng mga sumusunod nitong mahahalagang kasangkapan. may anyo. Makukulay at mahuhgis o maanyo ang dapat kasangkapan ng mga salita. naririnig. nalalasa ang mga pananalitang ginagamit dito. y Paghahambing.

Mapanatili ang magandang relasyon sa kanayng kapwa Kasanayang Nalilinang sa Pangangatwiran 1. DAHILAN NG PANGANGATWIRAN: 1.Ang pangangatwiran ay maituturing ding agham sapagkat ito ay may prosesong dapatisaalang-alang o sundin upang ito ay maging mahusay at matagumpay.Ang pangangatwiran ay isang sining sapagkat ang paggamit ng wasto.Badayos) .nagsissimula sa mga halimbawa o partikular na kaisipan o katotohanan at nagtatapos sa pangkalahatang simulain o katotohanan. . tanggapin at paniniwalaan ng nakikinig ang nangangatwiran.tanggap o kapani-paniwala. Maingat na pagkilala at pagsusuri ng tama at maling katwiran 5.Arogante) . Lohikong paghahanay ng mga kaisipan 3.Pangangatwiran .Ang pangangatwiran ay isa ring kasanayan dahil ang kahusayan ay maaaring matamo n imo man subalit hindi sa paraang madali at sa maikling panahon lamang. maipagtanggaol ang sarili sa mali o masamang propaganda laban sa kanya. Pangangatwirang Pasaklaw o Pedaktivo . upang mabigyang . 2.linaw ang isang mahalagang usapin o isyu. 2. (.Sa pangangatwiran. Pangangatwirang Pabuod o Induktivo .Ito ay isang pahpapahayag na nagbibigay ng sapat na katibayan o patunay upang ang isang panukala ay maging katanggap . Makapagpahayag ng kanyang saloobin 5. ang katotohaanan ay pinagtitibay o pinatutunayan sa pamamagitan ng mga katwiran o rason. Maayos at mabisang pagsasalita 4. 4.sinisimulan ang pangangatwiran sa pamamagitan ng paglalahad ng pangkalahatan o masaklaw na pangyayari o katotohanan at mula rito ay iisaisahing ilalahad ang maliliit o mga tiyak na pangyayari o katotohanan. Makapagbahagi ng kanyang kaalaman sa ibang tao. Layunin nito na hikayatin ang mga tagapakinig na tanggapin ang kawastuhan ang kanilang pananalig o paniniwala sa pamamagitan ng makatwirang pagpapahayag. 3. . . lalo na sa formal na pangangatwiran gaya ng debate. (. URI NG PANGANGATWIRAN 1. angkop at magandang pananalita ay makatutulong upang mahikayat na pankinggan. Wasto at mabilis na pag-iisip 2. Pagpapahalaga sa kagandahang asal gaya ng pagtitimpi o pagpipigil ng sarili at pag-unawa sa mga karaniwang inilahad ng iba o pagtanggap sa nararapat na kapasyalan.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful