ISANG GABAY SA ORTOGRAPIYA NG WIKANG PAMBANSA1 Ricardo Ma. Nolasco, Ph.D.

Komisyon sa Wikang Filipino
_________________________________________________________________ Mga simbolong ginamit: = katinig P = patinig = hati ng pantig ù = haba = ponetikong simbolo È = ponetikong simbolo ng diin ng letrang “ng” ́ = grapemikong simbolo ng diin / = ponetikong [ ] = ponetikong transkripsiyon simbolo ng impit “ “ = grapemikong representasyon ` = grapema para sa ˆ = grapema para sa impit sa dulong pantig pinagsamang impit at diin = grapema para sa impit ~ = alternasyon na nasa gitna ng K at P -------------------------------------------------------------------------------------------------K . ŋ

0. PANIMULA: Ang ortograpiya ng wikang Filipino ay binubuo ng mga kalakaran kung paano sumusulat ang mga Pilipino sa kanilang wikang pambansa. Inilalahad dito ang istandardisadong mga grapema (o pasulat na simbolo) at ang mga tuntunin sa paggamit at pagbigkas ng mga ito. I. MGA GRAPEMA Ang mga grapema sa praktikal na ortograpiya ng wikang pambansa ay binubuo ng: A. Letra. Ang serye ng mga letra ay tinatawag na alpabeto. Ito ay binubuo ng dalawampu’t walong (28ng) simbolo: Aa “ey” Kk “key” Bb “bi” Ll “el” Cc “si” Dd “di” Ee “i” Ff “ef” Gg “ji” Hh “eych” Pp ”pi” Zz “zi” Ii “ay” Qq ”kyu” Jj “jey” Rr “ar”

Mm Nn “em” “en”

Ññ Ng ng Oo “enye” “en ji” ”ow”

Ss Tt Uu Vv Ww Xx Yy “es” “ti” “yu” “vi” “dobolyu” “eks” “way” B. Di-Letra, na maaaring buuin ng:
1

Ang bawat letra. na sumisimbolo sa impit na tunog (). 2 . sa halip ng “hagdan-hagdang palayan” (mga palayang inukit sa mga bundok sa Kordilyera) “tnalák” o ”t’nalák” sa halip ng “tinalák” (habing abaka ng mga Tboli) C. Sa pagbabaybay ng mga hiram na salita buhat sa banyagang wika. Kung ano ang bigkas sa mga salitang ito. gamitin lamang ang mga letra ng dating ABAKADA: Aa Bb Kk Dd Ee Gg Hh Ii Ll Mm Nn Ngng Oo Pp Rr Ss Tt Uu Ww Yy.). markang pahilis ( ΄ ) na sumisimbolo sa diin at/o haba. II. gitling (-) at markang paiwa (`). at kudlit ( ’ ). pandamdam (!). Kung aling paraan ang gagamitin ay matutunghayan sa ikapitong bahagi ng patnubay na ito. Ito ay iyong tunog na nakagawian at nakasanayan nang katawanin ng nasabing letra. tutuldok (:). Kung ano ang bigkas sa mga salitang ito sa pinagkunang wika. 3.1. Sa pagsusulat ng karaniwang salita. may dalawang paraang ginagamit: panatilihin ang orihinal nitong anyo o baybayin ito ayon sa ABAKADA. bantas. iyon din ang bigkas at sulat batay sa palabigkasan at palabaybayan ng parehong wika.) “payéw”. “hádji” sa halip ng ‘hádyi” (isang Muslim na nakarating na sa Mecca) “cañáo” sa halip ng “kanyáw” (isang katutubong piyesta sa Baguio. gaya ng tuldok (. iyon din ang sulat. 2. tuldok-kuwit (. Sa pagbabaybay ng mga salitang buhat sa ibang katutubong wika sa Pilipinas. pananong (?). Hindi tatalakayin ang mga bantas sa papel na ito. panatilihin ang orihinal na anyo ng mga ito batay sa palabaybayan ng pinagkunang wika. kasama ang digrapong “ng”. ay kumakatawan sa isang tunog lamang.). kuwit (. B. maliban sa ilang halimbawa gaya ng “ng” at “mga”. MGA PANLAHATANG TUNTUNIN SA PAGBABAYBAY AT PAGBIGKAS Ang mga panlahatang tuntunin sa pagbabaybay at pagbigkas ay ang sumusunod: A.).

ANG IMPIT NA TUNOG Ang impit ay kinakatawan ng gitling (-) at ng paiwa ( ` ). Kapag nasa pagitan ng katinig at patinig.bi] D. “áso” [a . “pag-ása” [pag. E.sa] “tag-ulán” [tag. maaaring iba ang sulat. maaaring hindi magkaroon ng isa-sa-isang tumbasan ang letra at ang tunog.ta] “lábì” [la. Sa mga salitang maragsa (mga salitang parehong may diin at impit sa ultima).ley] Sa maikling salita.lan] C.mi] “table” [tey. u. Sa mga salitang malumi (mga salitang may diin sa penultima at may impit sa ultima). iminumungkahing ituro muna ang mga tunog. III.a. A. “bátà” [ba.ko] 3 “tabâ” [ta.ba] . Sa panimulang pagbasa at pagsulat.bol] “school” [skul] “ballet” [ba. pinagsasama ang simbolong pahilis (΄) at simbolong paiwa (`) upang bumuo ng pakupya ( ˆ ). kung ano ang bigkas sa mga salitang ito. Kapag nasa unahan ng salita o nasa pagitan ng mga patinig.D. ito ay kinakatawan ng simbolong paiwa (`). “likô” [li.in] ito ay kinakatawan ng B. maliban sa ilang espesyal na kaso. “mommy” [ma. bago ang mga letra. gitling. ang impit ay hindi isinusulat. so] “káin” [ka. Kapag ang salitang hiram ay binaybay batay sa orihinal nitong anyo sa pinagkunang wika.

na . sya] F. “O” AT “U” A. hindi “babái” “búhos”.kit] ~ [sa. “likô” [li.da. da] pero “matandá na siyá” [ma. Gayunman. da. ko] “lábì” [la. hindi “búhus” 4 .ki] ~ [la.bi] H.E. “sakít” = [sa. Para sa ilang tagapagsalita.la. “matandâ na siya” [ma.ket] “kurót” = [ku.bi] > [la.ke] B. nananatili ang impit kahit ang salita ay nasundan ng ibang salita. ko] > [li. subalit kailangang matutuhan ang istandard na barayti.tan.rut] “laláki” = [la. “babáe”. hindi puwedeng pagpalitin sa pagsulat ng karaniwang salita ang “i” sa “e” at “o” sa “u”. Para sa ilang tagapagsalita. ANG MGA PATINIG NA “I” AT “E”. IV. ang impit ay napapalitan ng haba. at ang “o” na parang “u” sa karaniwang salita nang hindi nagbabago ang kahulugan. “matandâ” [ma. Ang magkakaibang bigkas ay itinuturing na bahagi ng lehitimong Filipino. Kapag ang salitang nagtatapos sa impit ay nasundan ng ibang mga salita.rot] ~ [ku.tan. na. tan. Maaaring bigkasin ang “i” na parang “e”. Dapat pa ring gamitin ang baybay na matagal na o lagi nang ginagamit. sya] G. ang impit ay hindi nabibigkas sa dulo man o hindi ng pangungusap.la.

binibigkas ang pantig na mahaba (). Nagiging makabuluhan lamang ang letra at tunog na “e” at “o” kapag ikinukumpara ang mga hiram na salita sa mga katutubo o kapwa hiram na salita.) “táo” [ta. Sa mga halimbawang nasa ibaba.sa] “kamay” [ka.e.ma] “úso” : “óso” B. maliban sa ultima at penultima.ti] C.e. Ang pangalawang diin ay matatagpuan sa iba pang pantig.tay] “sandók” [san. isang pantig na nagtatapos sa patinig). Sa mga halimbawang nasa ibaba.C. Maaari itong maging pangunahin o pangalawa. ANG DIIN AT/O HABA Ang diin at/o haba ay kinakatawan ng simbolong pahilis ( ΄ ). mas malakas ang pagbigkas at mas mataas ang tono ng “sa” at “may”. “mésa”: “mísa” V. mahaba ang may diing “ta at “bu”.2 A. subalit walang haba ang mga ito. kapag ang diin ay nasa isang di-pinal at bukas na pantig (i.may] D. Kapag ang diin ay nasa pinal na pantig. Nasa panghuling pantig ang diin. lumalakas ang bigkas sa pantig at tumataas din ang tono dito. kapag ang katutubong salita ay may saradong penultima: “bantáy” [ban. maliban sa ilang espesyal na kaso. mga salitang may diin sa penultima. Ang pangunahing diin ay matatagpuan sa ultima (dulo) o penultimang (pangalawa sa dulo) pantig ng salita. Ang lahat ng salita ay may pangunahing diin.dok] 5 . Sa mga katutubong salita. pero hindi lahat ng salita ay may pangalawang diin.o] “lúmà” [lu. Isinusulat ang diin kahit sa salitang malumay at malumi (i. “táo” [ta.o] “búti” [bu. “isá” [i.

Sa pagtuturo ng panimulang pagbasa at pagsulat ay palaging markahan ang diin at/o haba. “mínsan” [miùn.kad] “tútúlong” [tutu.gan. Kapag ang isang salita ay may dalawa o mahigit pang mahabang pantig.yak] G. “lálákad” [la. “úod” F. Nasa panghuling pantig ang diin kapag magkatabi ang dalawang magkaparehong patinig sa huling dalawang pantig ng nakasulat na salita.yak] “iyák” [i. “Áso itó. E. “tuwíd” [tu. Sa tuluy-tuloy na pagsasalita.ik] “ginoó” [gi. Sa tuluy-tuloy na pagsasalita.san] at “bibíngka” [bi. 6 . to] J.” [a. higit na prominente sa kadalasan ang huling pantig na mahaba.so i.la.san].wang] “tiyák” [ti.sya] I. Nasa panghuling pantig ang diin kapag may “uw” o “iy” sa pagitan ng huling dalawang pantig ng salita. “biík” [bi.wid] “puwáng” [pu. nawawala ang pinal na diin ng salita maliban kung ito ay nasa dulo ng pangungusap.gan. nananatiling mahaba ang bukas na pantig na may diin.” [ma.ot] “taas” [ta. ka] na may diin at haba sa saradong penultima.biù.o] “suót” [su.da.May ilang kataliwasan dito: “pínsan” [piùn.da] Pero: “Maganda siyá.as] May ilang kataliwasan dito: “óo”. “magandá” [ma.loŋ] H. Maaari huwag nang markahan ang mga ito kapag sanáy na sa wikang Filipino ang partikular na mambabasa. no.

VI. KPKK at KPKKK. ANG PANTIG A.ta] KPK-KP 2.tas.ports] (KPK-KPKKK) 7 . KKPKK. Ang mga hiram na pantig ay: KKP. “báhay” [ba. B.po] (KKP-KP) “plánta” [plan. Walang di-pinal na pantig ng karaniwang salita ang nagtatapos sa impit na tunog []. “isá” [i. klu. “trápo” [tra.si.lat] 3. Ang Hiram na Palapantigan 1.bo] (KPKK. nadagdagan ang kayarian ng pantig sa wikang pambansa.sa] “aklat” [ak.port] (KPK.ta] (KKPK-KP) ”ímport” [im.o] “bait’ [ba.KP) “transportasyón” [trans. Ang mga nakasulat na salitang nagsisimula sa patinig ay may impit na tunog sa unahan nito.it] 4.KKP. Walang pantig ng karaniwang salita na nagtatapos sa tunog na “h”.hay] KP-KPK “puntá” [pun. KKPK. Ang Katutubong Palapantigan 1. 5.por. “táo” [ta. Ang mga nakasulat na salitang may magkatabing patinig ay may impit na tunog sa gitna nito.KPKK) “eksklusibo” [eks. Dahil sa panghihiram.syon] (KKPKK-KPK-KPK-KKPK) “ispórts” [is. Dalawa lamang ang kayarian ng pantig sa katutubong palapantigan: KP (katinig-patinig) at KPK (katinig-patinig-katinig).KP.

8 . Sa baybay na “byolín”. 2. “kwénto”. kaysa “só-bra”. “gwápo” at “kwénto”. b) Iwasan hanggat maaari ang dalawa o tatlong magkakasunod na katinig sa nakasulat na salita. ang bigkas dito ay [so. guapo. 3. b) Sa aktuwal na pagbibigkas. “kuwénto”. Sa kaso ng “solusyón”. kung kayat ang naririnig ay malapit sa [sob. sundin ang sumusunod na tuntunin: a) Iayon ang pagbabaybay sa katutubong kayarian na KP at KPK. at “solusyón” kaysa “probínsya”. Sa pagpapantig at pagbigkas ng mga hiram na salitang may kambalkatinig gaya ng “sóbre”. “tókwa” at “pinyá”. hindi naiiwasan ang dalawang magkasunod na katinig sa parehong pantig. cuento at solucion.n ya].Pansinin na kahit sa hiram na palapantigan ay wala pa ring pantig na nagsisimula sa patinig. Sa pagbabaybay at pagbigkas ng mga salitang hango sa Espanyol na may kambal patinig gaya ng provincia.syon] kung saan tumatawid ang “s” sa sumusunod na pantig. Hindi kayang ipakita sa grapemikong anyo ang bahagyang pagdodobleng ito sa aktuwal na bigkas. “byolín”. c) Gayunpaman.lus. gaya ng makikita sa “probínsya”. ”tok” at ”pin” sa sumusunod na pantig. “byolín”. violin. “guwápo”. tumatawid ang huling katinig ng ”sob”. Samakatwid. “impyérno”. Sa baybay na “probínsya”. higit na pinapaboran ang pasulat na anyo na “probínsiyá”. at “aksyón”. higit na pinapaboran ang “sób-ra”. sundin ang sumusunod na tuntunin: a) Piliin ang pagpapantig na mas malapit sa kayariang KP at KPK. ang pagbigkas at pasalitang pagpapantig ay mas malapit sa anyong walang “i” at “u”. “impiyérno”.bra]. “gwápo”. Samakatwid.kwa] at [pi n . “impyérno”. “biyolín”. [tok. at “solusyón” ay hindi naiiwasan ang tatlong magkakasunod na katinig. infierno. “kwénto” at “solusyon”. “impyérno”. “gwápo”. “tó-kwa” at “pi-nyá”. “tók-wa” at “pin-yá”.

Huwag pa ring manghiram. panatilihin ang orihinal na anyo. “rule” = “tuntúnin” hindi “rúl” “narrative” = “salaysáy” hindi “náratív” B. sumusunod na kalakaran. “cebollas” > “sibúyas” “componer” > “kumpuní” “socorro” > “saklólo” “psicología” > “sikolohíya” 2. Kapag walang eksaktong katumbas.VII. Gamitin ang lokal na termino o ihanap ng katumbas sa mga lokal na wika ang konsepto. ayon sa ABAKADA. Panatilihin ang orihinal na baybay ng mga salitang pantangi. Hanapan ng katumbas sa wikang pambansa ang konsepto. “tarsier” = “máomag”. hiramin ang salita batay sa baybayin ang salita 1. “Manuel Luis Quezon” “chlorophyll” “Ilocos Norte” “sodium chloride” 9 . Kung wikang Espanyol ang pinanghiraman. panteknikal at pang-agham. ANG PANGHIHIRAM Ang mga tuntunin sa panghihiram at pagbabaybay ng mga hiram na salita ay ang sumusunod: A. Kung wikang Ingles at iba pang wikang dayuhan ang pinanghiraman. Huwag manghiram. “málmag” (Bol-anon) “whale shark” = “butandíng” (Bikol) C. “daddy” “sir” “boyfriend” “psychology” > “psychology” hindi “saykólojí” 3.

Linguistic Society of the Philippines). laluna sa wikang Ingles. GAMIT NG MALAKING LETRA. titulo ng akda 10 . “teléponó” hindi “teléfonó” “pamílya” hindi “família” o “famílya” “epektíbo” hindi “efektíbo” o “efektívo” “kongréso” hindi “konggréso” pero ang bigkas ay [koŋ.so] E. Pebréro. “Repúbliká ng Pilipínas” hindi “Repúbliká ng Filipínas” “aghám panlipúnan” hindi “sósyal-sáyans” VIII. DEPED). Sumunod sa opisyal na pagtutumbas. Gamitin ang baybay ng salitang hiram na matagal na o lagi nang ginagamit. Baybayin alinsunod sa ABAKADA ang mga hiram na salita na naiba na ang bigkas at/o kahulugan sa orihinal. departamento at ahensya ng gobyerno (Komisyón sa Wíkang Filipíno).greù. Kleenex tissue). buwan at piyesta opisyal (Martés. Iwasan ang paggamit ng mga letrang wala sa ABAKADA sa pagbaybay ng mga hiram na salita. Bantáy). ay nakikipagkumpetensiya sa orihinal na baybay. nasyonalidad at wika (Manuvǔ. daglat (DOTC. gaya ng tao o hayop (Juán. eskuwelahan. gusali (Wátson Building). “stand by” > “istámbay” “hole in” > “hólen” “up here” > “apír” “caltex” > “káltek” (tábò) D. ginagamit ang malaking letra upang simulan ang isang pangungusap at baybayin ang mga pangngalang pantangi. kasapi ng relihiyon (Híndu. Gaya ng nakagawian na. Kalínga). Múslim (o Muslím)). lugar (Maynílà. Ang istriktong ponetikong baybay ng mga hiram na salita. marka ng produkto (Scotch tape. Maaaring pagkamalan itong maling ispeling: “palatunúgan” o “ponolohíya” hindi “fonólojí” “úri ng wíkà” o “baráyti ng wíkà” hindi “varáyti ng wíkà” “pasalaysáy” o “naratìbo” hindi “náratív” F. at organisasyon (Unibersidád ng Pilipínas.4. Senadór Angára). araw. unibersidad. titulo ng tao (Pangúlong Arróyo. Lilubuágen). Ramadán).

1999. Ikalawáng Digmáang Pandaigdíg). subalit sa di malamang dahilan ay naiwaksi at nakalimutan. mga dayuhang gustong matuto ng Filipino bilang wikang dayuhan. ang mas maraming Pilipino na ang unang wika ay di-Tagalog. Unibersidad ng Pilipinas. Baláríla ng Wíkang Pambansâ). mga bihasa nang sumusulat at nagbabasa sa wikang pambansa.(Diksiyúnáryo ng Wíkang Filipíno. PANGWAKAS. Sa ganang amin. mga Pilipinong ang unang wika ay Tagalog. ang muling pagpapahayag ng mga subok na at nakagawian nang tuntunin ay hindi masama kundi mabuting bagay. at mga tampok na pangyayari sa kasaysayan (Áraw ng Kagitíngan. Ang marami dito ay dati nang mga kaalaman at tuntunin na naipahayag. MGA REPERENSIYA: Alcantara. 11 . naimungkahi o naiharap na sa nakaraan. IX. at ang mga Pilipinong gustong gawing tulay ang kanilang wikang sarili upang matuto ng wikang dayuhan. Teresita. Kailangan din itong matanggap ng publiko. Hindi sapat na maging siyentipiko ang isang ortograpiya. 2008 ng Lupon ng mga Komisyoner ng Komisyon sa Wikang Filipino (KWF). Mga Hispanismo sa Filipino: Batay sa Komunikasyong Pangmadla ng Filipinas: Pag-aaral Linggwistiko. Subalit ginawa din ito upang tugunan ang praktikal na pangangailangan ng mga gumagamit ng wikang pambansa — mga nagsisimulang sumulat at bumasa. kailangang linawin na walang ganap na bagong kalakaran at kumbensyon sa patnubay na ito. Ang karamihan ng pagbabago dito ay binubuo ng dagdag na mga halimbawa at paglilinaw sa napagkasunduang mga tuntunin. Minarapat naming ilagay itong muli upang maging kumpleto ang pagsusuri. Lungsod Quezon: Sentro ng Wikang Filipino. _______ MGA TALA: 1 Ang gabay na ito ay bahagyang inedit na bersiyon ng ortograpiya ng wikang pambansa na inaprubahan noong Mayo 20. Sa puntong ito. Ang ortograpiyang ito ay ginawa alinsunod sa prinsipyo ng makabagong lingguwistika. 2 Ang diskusyon tungkol sa pangunahin at pangalawang diin ay nasa unang mga borador ngunit hindi naisama sa naaprubahang dokumento.

[Komite sa Wika at Salin. Decker. 1917. Urbana: University of Illinois. Dallas. Nickolaus P. 2000. Cubar. Quezon City: Merylvin Publishing House. eds. Mga Tanong at Sagot Tungkol sa Alpabeto at Patnubay sa Ispeling ng Wikang Filipino. Quezon City: Kalayaan Press. Unibersidad ng Pilipinas-Diliman. 1981.Bloomfield. Komisyon sa Wikang Filipino. “Orthography Development for Belize Creole. Tagalog Texts with Grammatical Analysis. 1998. Berkeley: University of California Press. 1996. Komisyon sa Wikang Filipino. “Some Sociolinguistic Considerations in Ortography Design. and Ernesto H.org. Naka-mimeograph. Komisyon sa Wikang Filipino. 1994. Ernesto A. 2001 Revisyon ng Alfabeto at Patnubay sa Ispeling ng Wikang Filipino. Gralow. Himmelman and Ulrike Mosel. Nelly I. Frances.htm.” Nasa http://www.” Nasa Notes on Literacy. at Ilang Talang Pangkasaysayan ng Wikang Pambansa ng Pilipinas. Leo James. English. 2001. Leonard. 2007. Ang Ortografi ng Wikang Filipino. Donald. Maynila: Komisyon sa Wikang Filipino. Texas: Summer Institute of Linguistics. Ken. Jost. Diskyunaryo ng Wikang Filipino. Quezon City: 1994. 12 . Writing Filipino Grammar: Traditions and Trends. Constantino.bz/LanguagePages/Language_Ortography. 33: 8-1981. Ulat Hinggil sa mga Forum sa Ispeling. Essentials of Language Documentation. Beginning Tagalog. National Commission for Culture and the Arts]. Tagalog-English Dictionary. Bowen. Gippert. Kolehyo ng Sosyal Sayans at Pilosopiya. 1965. [Lungsod Quezon]: CSSP Publications at Departamento ng Linggwistiks. Ang Wikang Filipino. 1986.kriol. Berlin/New York: Mouton de Gruyter. Cubar. Maynila: Komisyon sa Wikang Filipino. 2006.

Lungsod Quezon: Rex Bookstore. Language Ideologies: Practice and Theory. Seifart. Sibayan and Andrew B. “Notes on Phonemics. Tagalog Reference Grammar. Inc. “The “Real” Haitian Creole: Ideology. 2006. McKaughan. Santiago. Howard P. 1940. Schieffelin. Philippine Normal College. Alfonso O. and Rachelle Charlier Doucet. Manila: Linguistic Societry of the Philippines. Manila: Bureau of Printing. “English Enrichment of Filipino. Curtis. Pilipino-English Dictionary. Berkeley/Los Angeles/London: University of California Press. Tiangco. 1998. 13 . 1998. “Orthography Development. eds.” Nasa Philippine Journal of Linguistics.. Kroskrity. 1977. Manila: McFarland. Woolard and Paul V. Essentials of Language Documentation. 285-316. A Frequency Count of Filipino. 88-98. 275-299. Berlin/New York: Mouton de Gruyter. FSC. 1989.Lopez. 1978. Linguistic Society of the Philippines. Diksyunaryo Tesauro Pilipino-Ingles. Frank. Orthography and the National Language. Manila: Linguistic Society of the Philippines and Language Study Center. 1972.” Nasa Jost Gippert. Lungsod Quezon: Manlapaz Publishing Co. Schieffelin. Bambi B. eds. 29: 1 and 2. Jose V. Santos. Gonzales. Paul and Fe Otanes.” Nasa Bonifacio P. Language Planning and the Building of a National Language: Essays in Honor of Santiago A. Philippine Graphic Arts. Vito C. Balarilang Filipino. Cecilio. McFarland.” Nasa Bambi B. Fonacier on his Ninety-Second Birthday. 2003. Panganiban. New York/Oxford: Oxfor University Press. Makabagong Caloocan City: Schachter. eds. Kathryn A. 1972. Metalinguistics and Orthographic Choice. Himmelman and Ulrike Mosel. Curtis. and Norma G. Nickolaus P. A Manual on the National Language.

Fonacier on his Ninety-Second Birthday. Canberra: Pacific Linguistics Research School of Pacific and Asian Studies. 1977. eds. Jan and Paul Geraghty. Kathryn A. Sibayan. Philippine Normal College. eds. 14 . Simposyum sa Repormang Tent. Language Ideologies: Practice and Theory.Schieffelin. Surian ng Wikang Pambansa. New York/Oxford: Oxford University Presss. Manila: Linguistic Society of the Philippines and Language Study Center. Balarila ng Wikang Pambansa. Surian ng Wikang Pambansa. and Andrew B.. Language Planning and the Building of a National Language: Essays in Honor of Santiago A. Bonifacio P. Surian ng Wikang Pambansa. 1940. Borrowing: A Pacific Perspective. 1998. 2004. Woolard and Paul V. Mga Tuntunin ng Ortograpiyang Pilipino/Patnubay sa Pagwawasto ng mga Aklat Babasahin. Manila: Government Printing Office. Gonzales. Australian National University. [1985]. FSC. Kroskrity. Ortograpiko. eds. Bambi B. Manila: Bureau of Printing..

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful