ISANG GABAY SA ORTOGRAPIYA NG WIKANG PAMBANSA1 Ricardo Ma. Nolasco, Ph.D.

Komisyon sa Wikang Filipino
_________________________________________________________________ Mga simbolong ginamit: = katinig P = patinig = hati ng pantig ù = haba = ponetikong simbolo È = ponetikong simbolo ng diin ng letrang “ng” ́ = grapemikong simbolo ng diin / = ponetikong [ ] = ponetikong transkripsiyon simbolo ng impit “ “ = grapemikong representasyon ` = grapema para sa ˆ = grapema para sa impit sa dulong pantig pinagsamang impit at diin = grapema para sa impit ~ = alternasyon na nasa gitna ng K at P -------------------------------------------------------------------------------------------------K . ŋ

0. PANIMULA: Ang ortograpiya ng wikang Filipino ay binubuo ng mga kalakaran kung paano sumusulat ang mga Pilipino sa kanilang wikang pambansa. Inilalahad dito ang istandardisadong mga grapema (o pasulat na simbolo) at ang mga tuntunin sa paggamit at pagbigkas ng mga ito. I. MGA GRAPEMA Ang mga grapema sa praktikal na ortograpiya ng wikang pambansa ay binubuo ng: A. Letra. Ang serye ng mga letra ay tinatawag na alpabeto. Ito ay binubuo ng dalawampu’t walong (28ng) simbolo: Aa “ey” Kk “key” Bb “bi” Ll “el” Cc “si” Dd “di” Ee “i” Ff “ef” Gg “ji” Hh “eych” Pp ”pi” Zz “zi” Ii “ay” Qq ”kyu” Jj “jey” Rr “ar”

Mm Nn “em” “en”

Ññ Ng ng Oo “enye” “en ji” ”ow”

Ss Tt Uu Vv Ww Xx Yy “es” “ti” “yu” “vi” “dobolyu” “eks” “way” B. Di-Letra, na maaaring buuin ng:
1

Ito ay iyong tunog na nakagawian at nakasanayan nang katawanin ng nasabing letra.). 2. kasama ang digrapong “ng”.1. gamitin lamang ang mga letra ng dating ABAKADA: Aa Bb Kk Dd Ee Gg Hh Ii Ll Mm Nn Ngng Oo Pp Rr Ss Tt Uu Ww Yy. tuldok-kuwit (. gaya ng tuldok (. 3. sa halip ng “hagdan-hagdang palayan” (mga palayang inukit sa mga bundok sa Kordilyera) “tnalák” o ”t’nalák” sa halip ng “tinalák” (habing abaka ng mga Tboli) C. panatilihin ang orihinal na anyo ng mga ito batay sa palabaybayan ng pinagkunang wika. may dalawang paraang ginagamit: panatilihin ang orihinal nitong anyo o baybayin ito ayon sa ABAKADA. iyon din ang sulat. Sa pagbabaybay ng mga salitang buhat sa ibang katutubong wika sa Pilipinas. na sumisimbolo sa impit na tunog ().). B. markang pahilis ( ΄ ) na sumisimbolo sa diin at/o haba. at kudlit ( ’ ). “hádji” sa halip ng ‘hádyi” (isang Muslim na nakarating na sa Mecca) “cañáo” sa halip ng “kanyáw” (isang katutubong piyesta sa Baguio. Kung ano ang bigkas sa mga salitang ito sa pinagkunang wika. MGA PANLAHATANG TUNTUNIN SA PAGBABAYBAY AT PAGBIGKAS Ang mga panlahatang tuntunin sa pagbabaybay at pagbigkas ay ang sumusunod: A.). Kung ano ang bigkas sa mga salitang ito. pandamdam (!). bantas. kuwit (. Ang bawat letra. pananong (?). Sa pagsusulat ng karaniwang salita. gitling (-) at markang paiwa (`). II.) “payéw”. tutuldok (:). Sa pagbabaybay ng mga hiram na salita buhat sa banyagang wika. Hindi tatalakayin ang mga bantas sa papel na ito. 2 . iyon din ang bigkas at sulat batay sa palabigkasan at palabaybayan ng parehong wika. Kung aling paraan ang gagamitin ay matutunghayan sa ikapitong bahagi ng patnubay na ito. maliban sa ilang halimbawa gaya ng “ng” at “mga”. ay kumakatawan sa isang tunog lamang.

u. maaaring iba ang sulat.ley] Sa maikling salita.bi] D. Sa mga salitang maragsa (mga salitang parehong may diin at impit sa ultima). ang impit ay hindi isinusulat. “likô” [li.in] ito ay kinakatawan ng B. gitling. E.ba] . Kapag nasa unahan ng salita o nasa pagitan ng mga patinig.ko] 3 “tabâ” [ta. ANG IMPIT NA TUNOG Ang impit ay kinakatawan ng gitling (-) at ng paiwa ( ` ). “bátà” [ba. Sa panimulang pagbasa at pagsulat. Sa mga salitang malumi (mga salitang may diin sa penultima at may impit sa ultima).ta] “lábì” [la. maaaring hindi magkaroon ng isa-sa-isang tumbasan ang letra at ang tunog.mi] “table” [tey. “áso” [a . Kapag ang salitang hiram ay binaybay batay sa orihinal nitong anyo sa pinagkunang wika.a.sa] “tag-ulán” [tag. iminumungkahing ituro muna ang mga tunog. bago ang mga letra. Kapag nasa pagitan ng katinig at patinig.D. so] “káin” [ka. “mommy” [ma. pinagsasama ang simbolong pahilis (΄) at simbolong paiwa (`) upang bumuo ng pakupya ( ˆ ). ito ay kinakatawan ng simbolong paiwa (`). maliban sa ilang espesyal na kaso.lan] C. kung ano ang bigkas sa mga salitang ito. III. A. “pag-ása” [pag.bol] “school” [skul] “ballet” [ba.

Ang magkakaibang bigkas ay itinuturing na bahagi ng lehitimong Filipino. tan. sya] G.tan. Para sa ilang tagapagsalita. “sakít” = [sa. ang impit ay hindi nabibigkas sa dulo man o hindi ng pangungusap. na . IV. da] pero “matandá na siyá” [ma. Kapag ang salitang nagtatapos sa impit ay nasundan ng ibang mga salita. nananatili ang impit kahit ang salita ay nasundan ng ibang salita.la. Gayunman.rot] ~ [ku. hindi puwedeng pagpalitin sa pagsulat ng karaniwang salita ang “i” sa “e” at “o” sa “u”. hindi “babái” “búhos”.bi] > [la. na. ANG MGA PATINIG NA “I” AT “E”. “matandâ na siya” [ma. at ang “o” na parang “u” sa karaniwang salita nang hindi nagbabago ang kahulugan. “babáe”. ko] “lábì” [la. Dapat pa ring gamitin ang baybay na matagal na o lagi nang ginagamit.ke] B. hindi “búhus” 4 .ket] “kurót” = [ku.bi] H. Maaaring bigkasin ang “i” na parang “e”. da.da. ang impit ay napapalitan ng haba. “matandâ” [ma. “O” AT “U” A.E. ko] > [li.rut] “laláki” = [la. subalit kailangang matutuhan ang istandard na barayti.ki] ~ [la.kit] ~ [sa. “likô” [li. Para sa ilang tagapagsalita. sya] F.tan.la.

Ang pangalawang diin ay matatagpuan sa iba pang pantig. “táo” [ta.dok] 5 .e.ma] “úso” : “óso” B.C. Nagiging makabuluhan lamang ang letra at tunog na “e” at “o” kapag ikinukumpara ang mga hiram na salita sa mga katutubo o kapwa hiram na salita. Sa mga halimbawang nasa ibaba. Isinusulat ang diin kahit sa salitang malumay at malumi (i.2 A. maliban sa ilang espesyal na kaso. mas malakas ang pagbigkas at mas mataas ang tono ng “sa” at “may”. pero hindi lahat ng salita ay may pangalawang diin. mahaba ang may diing “ta at “bu”. binibigkas ang pantig na mahaba (). maliban sa ultima at penultima. Sa mga katutubong salita. Sa mga halimbawang nasa ibaba. “isá” [i. mga salitang may diin sa penultima.tay] “sandók” [san.ti] C. Ang pangunahing diin ay matatagpuan sa ultima (dulo) o penultimang (pangalawa sa dulo) pantig ng salita.) “táo” [ta. ANG DIIN AT/O HABA Ang diin at/o haba ay kinakatawan ng simbolong pahilis ( ΄ ).o] “lúmà” [lu.may] D. Kapag ang diin ay nasa pinal na pantig. lumalakas ang bigkas sa pantig at tumataas din ang tono dito. isang pantig na nagtatapos sa patinig).sa] “kamay” [ka. Maaari itong maging pangunahin o pangalawa. Ang lahat ng salita ay may pangunahing diin.o] “búti” [bu. kapag ang katutubong salita ay may saradong penultima: “bantáy” [ban.e. subalit walang haba ang mga ito. kapag ang diin ay nasa isang di-pinal at bukas na pantig (i. “mésa”: “mísa” V. Nasa panghuling pantig ang diin.

no.” [a. Kapag ang isang salita ay may dalawa o mahigit pang mahabang pantig. “úod” F.yak] “iyák” [i.da. nananatiling mahaba ang bukas na pantig na may diin. Nasa panghuling pantig ang diin kapag may “uw” o “iy” sa pagitan ng huling dalawang pantig ng salita.biù. ka] na may diin at haba sa saradong penultima. higit na prominente sa kadalasan ang huling pantig na mahaba.gan.as] May ilang kataliwasan dito: “óo”. 6 . nawawala ang pinal na diin ng salita maliban kung ito ay nasa dulo ng pangungusap.” [ma.wid] “puwáng” [pu.loŋ] H.wang] “tiyák” [ti.gan. to] J.ot] “taas” [ta.sya] I. Sa tuluy-tuloy na pagsasalita.yak] G.so i. Sa tuluy-tuloy na pagsasalita. Sa pagtuturo ng panimulang pagbasa at pagsulat ay palaging markahan ang diin at/o haba. “tuwíd” [tu.san].o] “suót” [su. E. Nasa panghuling pantig ang diin kapag magkatabi ang dalawang magkaparehong patinig sa huling dalawang pantig ng nakasulat na salita.da] Pero: “Maganda siyá. “biík” [bi.ik] “ginoó” [gi. “mínsan” [miùn. “Áso itó. “magandá” [ma.kad] “tútúlong” [tutu. Maaari huwag nang markahan ang mga ito kapag sanáy na sa wikang Filipino ang partikular na mambabasa.May ilang kataliwasan dito: “pínsan” [piùn. “lálákad” [la.san] at “bibíngka” [bi.la.

KKP.KP) “transportasyón” [trans.sa] “aklat” [ak.KPKK) “eksklusibo” [eks. B. Walang pantig ng karaniwang salita na nagtatapos sa tunog na “h”. “isá” [i.KP.it] 4.tas. “báhay” [ba. ANG PANTIG A.syon] (KKPKK-KPK-KPK-KKPK) “ispórts” [is. Ang Hiram na Palapantigan 1. nadagdagan ang kayarian ng pantig sa wikang pambansa.VI.port] (KPK. “táo” [ta.ports] (KPK-KPKKK) 7 . Walang di-pinal na pantig ng karaniwang salita ang nagtatapos sa impit na tunog []. Ang Katutubong Palapantigan 1.ta] (KKPK-KP) ”ímport” [im. Ang mga hiram na pantig ay: KKP.ta] KPK-KP 2. KPKK at KPKKK.bo] (KPKK. KKPKK. “trápo” [tra. 5.po] (KKP-KP) “plánta” [plan.si. Ang mga nakasulat na salitang may magkatabing patinig ay may impit na tunog sa gitna nito.lat] 3. Dalawa lamang ang kayarian ng pantig sa katutubong palapantigan: KP (katinig-patinig) at KPK (katinig-patinig-katinig).por. klu. Ang mga nakasulat na salitang nagsisimula sa patinig ay may impit na tunog sa unahan nito. KKPK. Dahil sa panghihiram.hay] KP-KPK “puntá” [pun.o] “bait’ [ba.

3. Sa baybay na “probínsya”. “byolín”. “tók-wa” at “pin-yá”. Samakatwid. at “solusyón” kaysa “probínsya”.kwa] at [pi n . “kwénto”. [tok. sundin ang sumusunod na tuntunin: a) Iayon ang pagbabaybay sa katutubong kayarian na KP at KPK.Pansinin na kahit sa hiram na palapantigan ay wala pa ring pantig na nagsisimula sa patinig. “impyérno”. Samakatwid.lus. Hindi kayang ipakita sa grapemikong anyo ang bahagyang pagdodobleng ito sa aktuwal na bigkas. Sa baybay na “byolín”. at “solusyón” ay hindi naiiwasan ang tatlong magkakasunod na katinig. Sa kaso ng “solusyón”. “gwápo” at “kwénto”. c) Gayunpaman. Sa pagpapantig at pagbigkas ng mga hiram na salitang may kambalkatinig gaya ng “sóbre”. b) Sa aktuwal na pagbibigkas. 2. “kwénto” at “solusyon”. violin. “impyérno”. 8 . gaya ng makikita sa “probínsya”. “biyolín”.syon] kung saan tumatawid ang “s” sa sumusunod na pantig. “tó-kwa” at “pi-nyá”. sundin ang sumusunod na tuntunin: a) Piliin ang pagpapantig na mas malapit sa kayariang KP at KPK. Sa pagbabaybay at pagbigkas ng mga salitang hango sa Espanyol na may kambal patinig gaya ng provincia. “gwápo”. “kuwénto”. infierno. cuento at solucion. “byolín”. ang bigkas dito ay [so. kaysa “só-bra”. “gwápo”.n ya]. ”tok” at ”pin” sa sumusunod na pantig.bra]. ang pagbigkas at pasalitang pagpapantig ay mas malapit sa anyong walang “i” at “u”. at “aksyón”. kung kayat ang naririnig ay malapit sa [sob. b) Iwasan hanggat maaari ang dalawa o tatlong magkakasunod na katinig sa nakasulat na salita. higit na pinapaboran ang pasulat na anyo na “probínsiyá”. “tókwa” at “pinyá”. hindi naiiwasan ang dalawang magkasunod na katinig sa parehong pantig. tumatawid ang huling katinig ng ”sob”. guapo. “impyérno”. higit na pinapaboran ang “sób-ra”. “impiyérno”. “guwápo”.

“cebollas” > “sibúyas” “componer” > “kumpuní” “socorro” > “saklólo” “psicología” > “sikolohíya” 2. ayon sa ABAKADA. “málmag” (Bol-anon) “whale shark” = “butandíng” (Bikol) C. hiramin ang salita batay sa baybayin ang salita 1. panatilihin ang orihinal na anyo. ANG PANGHIHIRAM Ang mga tuntunin sa panghihiram at pagbabaybay ng mga hiram na salita ay ang sumusunod: A. “tarsier” = “máomag”. “Manuel Luis Quezon” “chlorophyll” “Ilocos Norte” “sodium chloride” 9 . Panatilihin ang orihinal na baybay ng mga salitang pantangi. Hanapan ng katumbas sa wikang pambansa ang konsepto. “rule” = “tuntúnin” hindi “rúl” “narrative” = “salaysáy” hindi “náratív” B. panteknikal at pang-agham. Huwag manghiram. Gamitin ang lokal na termino o ihanap ng katumbas sa mga lokal na wika ang konsepto.VII. Kung wikang Espanyol ang pinanghiraman. Huwag pa ring manghiram. sumusunod na kalakaran. Kapag walang eksaktong katumbas. “daddy” “sir” “boyfriend” “psychology” > “psychology” hindi “saykólojí” 3. Kung wikang Ingles at iba pang wikang dayuhan ang pinanghiraman.

Gamitin ang baybay ng salitang hiram na matagal na o lagi nang ginagamit. Maaaring pagkamalan itong maling ispeling: “palatunúgan” o “ponolohíya” hindi “fonólojí” “úri ng wíkà” o “baráyti ng wíkà” hindi “varáyti ng wíkà” “pasalaysáy” o “naratìbo” hindi “náratív” F. Ang istriktong ponetikong baybay ng mga hiram na salita. titulo ng akda 10 . buwan at piyesta opisyal (Martés. kasapi ng relihiyon (Híndu. “teléponó” hindi “teléfonó” “pamílya” hindi “família” o “famílya” “epektíbo” hindi “efektíbo” o “efektívo” “kongréso” hindi “konggréso” pero ang bigkas ay [koŋ. “stand by” > “istámbay” “hole in” > “hólen” “up here” > “apír” “caltex” > “káltek” (tábò) D. ginagamit ang malaking letra upang simulan ang isang pangungusap at baybayin ang mga pangngalang pantangi. Bantáy). at organisasyon (Unibersidád ng Pilipínas.4. Pebréro. Kleenex tissue). Gaya ng nakagawian na. Lilubuágen). gaya ng tao o hayop (Juán. Ramadán). araw. departamento at ahensya ng gobyerno (Komisyón sa Wíkang Filipíno). Múslim (o Muslím)).greù. Linguistic Society of the Philippines). Iwasan ang paggamit ng mga letrang wala sa ABAKADA sa pagbaybay ng mga hiram na salita. Sumunod sa opisyal na pagtutumbas. GAMIT NG MALAKING LETRA.so] E. daglat (DOTC. gusali (Wátson Building). nasyonalidad at wika (Manuvǔ. eskuwelahan. Senadór Angára). marka ng produkto (Scotch tape. Baybayin alinsunod sa ABAKADA ang mga hiram na salita na naiba na ang bigkas at/o kahulugan sa orihinal. lugar (Maynílà. titulo ng tao (Pangúlong Arróyo. DEPED). ay nakikipagkumpetensiya sa orihinal na baybay. Kalínga). unibersidad. “Repúbliká ng Pilipínas” hindi “Repúbliká ng Filipínas” “aghám panlipúnan” hindi “sósyal-sáyans” VIII. laluna sa wikang Ingles.

Ikalawáng Digmáang Pandaigdíg).(Diksiyúnáryo ng Wíkang Filipíno. kailangang linawin na walang ganap na bagong kalakaran at kumbensyon sa patnubay na ito. subalit sa di malamang dahilan ay naiwaksi at nakalimutan. MGA REPERENSIYA: Alcantara. Sa puntong ito. 2 Ang diskusyon tungkol sa pangunahin at pangalawang diin ay nasa unang mga borador ngunit hindi naisama sa naaprubahang dokumento. 1999. ang mas maraming Pilipino na ang unang wika ay di-Tagalog. PANGWAKAS. Mga Hispanismo sa Filipino: Batay sa Komunikasyong Pangmadla ng Filipinas: Pag-aaral Linggwistiko. at ang mga Pilipinong gustong gawing tulay ang kanilang wikang sarili upang matuto ng wikang dayuhan. 2008 ng Lupon ng mga Komisyoner ng Komisyon sa Wikang Filipino (KWF). Teresita. mga Pilipinong ang unang wika ay Tagalog. Ang ortograpiyang ito ay ginawa alinsunod sa prinsipyo ng makabagong lingguwistika. mga dayuhang gustong matuto ng Filipino bilang wikang dayuhan. Lungsod Quezon: Sentro ng Wikang Filipino. Subalit ginawa din ito upang tugunan ang praktikal na pangangailangan ng mga gumagamit ng wikang pambansa — mga nagsisimulang sumulat at bumasa. Hindi sapat na maging siyentipiko ang isang ortograpiya. Ang karamihan ng pagbabago dito ay binubuo ng dagdag na mga halimbawa at paglilinaw sa napagkasunduang mga tuntunin. ang muling pagpapahayag ng mga subok na at nakagawian nang tuntunin ay hindi masama kundi mabuting bagay. Unibersidad ng Pilipinas. at mga tampok na pangyayari sa kasaysayan (Áraw ng Kagitíngan. _______ MGA TALA: 1 Ang gabay na ito ay bahagyang inedit na bersiyon ng ortograpiya ng wikang pambansa na inaprubahan noong Mayo 20. Kailangan din itong matanggap ng publiko. mga bihasa nang sumusulat at nagbabasa sa wikang pambansa. 11 . Minarapat naming ilagay itong muli upang maging kumpleto ang pagsusuri. Sa ganang amin. Baláríla ng Wíkang Pambansâ). naimungkahi o naiharap na sa nakaraan. IX. Ang marami dito ay dati nang mga kaalaman at tuntunin na naipahayag.

“Orthography Development for Belize Creole. Cubar. Berkeley: University of California Press.htm. Diskyunaryo ng Wikang Filipino. Maynila: Komisyon sa Wikang Filipino. Donald. Writing Filipino Grammar: Traditions and Trends.org. “Some Sociolinguistic Considerations in Ortography Design. Ernesto A. 1917. Gralow. Komisyon sa Wikang Filipino. Leonard. Quezon City: Kalayaan Press.” Nasa Notes on Literacy. Ulat Hinggil sa mga Forum sa Ispeling.bz/LanguagePages/Language_Ortography. [Komite sa Wika at Salin. Constantino. Quezon City: 1994. Texas: Summer Institute of Linguistics. 2007. Beginning Tagalog. 1998. 1994.kriol. Maynila: Komisyon sa Wikang Filipino. Tagalog Texts with Grammatical Analysis. 2006. Himmelman and Ulrike Mosel.Bloomfield. Cubar. Decker. [Lungsod Quezon]: CSSP Publications at Departamento ng Linggwistiks. 1981. 1965. and Ernesto H. Ang Ortografi ng Wikang Filipino. Leo James. Gippert. 2001. Tagalog-English Dictionary. Quezon City: Merylvin Publishing House. 2001 Revisyon ng Alfabeto at Patnubay sa Ispeling ng Wikang Filipino. at Ilang Talang Pangkasaysayan ng Wikang Pambansa ng Pilipinas. Urbana: University of Illinois. National Commission for Culture and the Arts]. Naka-mimeograph. 12 . Berlin/New York: Mouton de Gruyter. Ang Wikang Filipino.” Nasa http://www. Unibersidad ng Pilipinas-Diliman. 33: 8-1981. 2000. Kolehyo ng Sosyal Sayans at Pilosopiya. English. Dallas. Mga Tanong at Sagot Tungkol sa Alpabeto at Patnubay sa Ispeling ng Wikang Filipino. 1986. Bowen. eds. Nickolaus P. 1996. Komisyon sa Wikang Filipino. Essentials of Language Documentation. Jost. Nelly I. Komisyon sa Wikang Filipino. Ken. Frances.

” Nasa Philippine Journal of Linguistics. Essentials of Language Documentation. Manila: McFarland. 2006. Seifart. 88-98. Manila: Linguistic Societry of the Philippines. Orthography and the National Language. Sibayan and Andrew B.” Nasa Bambi B. Kathryn A. Language Planning and the Building of a National Language: Essays in Honor of Santiago A. 275-299. 1998. Tiangco. and Rachelle Charlier Doucet. Kroskrity. “English Enrichment of Filipino. Bambi B. 2003. Lungsod Quezon: Manlapaz Publishing Co. Linguistic Society of the Philippines. Curtis. Language Ideologies: Practice and Theory. Metalinguistics and Orthographic Choice. McFarland. 1977. Lungsod Quezon: Rex Bookstore. FSC. Manila: Linguistic Society of the Philippines and Language Study Center.” Nasa Jost Gippert. Tagalog Reference Grammar. 1998. Cecilio. Pilipino-English Dictionary. Santiago. eds.Lopez. Philippine Graphic Arts. Alfonso O. New York/Oxford: Oxfor University Press. Schieffelin. 1940.. “Notes on Phonemics. Gonzales. Schieffelin. Philippine Normal College. Inc. 1972. Makabagong Caloocan City: Schachter. Himmelman and Ulrike Mosel. Diksyunaryo Tesauro Pilipino-Ingles. 1978. A Frequency Count of Filipino. Jose V. Fonacier on his Ninety-Second Birthday. eds. Howard P. 285-316. Woolard and Paul V. Santos. Balarilang Filipino. and Norma G. Paul and Fe Otanes. “Orthography Development. Manila: Bureau of Printing. Berkeley/Los Angeles/London: University of California Press. Nickolaus P. 1972.” Nasa Bonifacio P. McKaughan. Berlin/New York: Mouton de Gruyter. A Manual on the National Language. Panganiban. “The “Real” Haitian Creole: Ideology. 1989. Curtis. 29: 1 and 2. 13 . eds. Vito C. Frank.

Jan and Paul Geraghty.. 1940. and Andrew B. Mga Tuntunin ng Ortograpiyang Pilipino/Patnubay sa Pagwawasto ng mga Aklat Babasahin. Bambi B. Kathryn A. eds. Bonifacio P. Australian National University. 2004. New York/Oxford: Oxford University Presss. Manila: Bureau of Printing. Balarila ng Wikang Pambansa. Canberra: Pacific Linguistics Research School of Pacific and Asian Studies. Sibayan. Language Planning and the Building of a National Language: Essays in Honor of Santiago A. Manila: Linguistic Society of the Philippines and Language Study Center. [1985]. FSC. Language Ideologies: Practice and Theory. Manila: Government Printing Office. Kroskrity. Borrowing: A Pacific Perspective. Fonacier on his Ninety-Second Birthday. Ortograpiko. Philippine Normal College. 1977. Simposyum sa Repormang Tent.Schieffelin. Surian ng Wikang Pambansa. eds. Woolard and Paul V. Surian ng Wikang Pambansa. 1998. Gonzales. Surian ng Wikang Pambansa.. 14 . eds.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful