Mga Gabay sa Wastong Nutrisyon Para sa Pilipino

)
Ang mga Gabay sa Wastong Nutrisyon Para sa Pilipino ay mga pangunahing rekomendasyon upang maitaguyod ang mabuting kalusugan at wastong nutrisyon ng mga Pilipino.

6. Kumain araw-araw ng mga 1. Kumain ng iba’t ibang uri ng pagkain pagkaing niluto sa mantika o edible oil. araw-araw.

7. Uminom ng gatas araw-araw at kumain ng mga produkto nito, mga pagkaing 2. Pasusuhin ang sanggol ng gatas ng ina mayaman sa kalsiyum gaya ng maliliit na isda lamang mula pagkasilang hanggang 6 na buwan (tulad ng dilis) at madahong berdeng gulay. at saka bigyan ng mga angkop na pagkain habang pinapasuso pa.

8. Gumamit ng iodized salt (asin na 3. Panatilihin ang tamang paglaki ng bata sa pamamagitan ng palagiang pagsubaybay may yodo) subali’t iwasan ang masyadong maalat na pagkain. sa kanyang timbang. 9. Kumain ng malinis at ligtas na pagkain.

4. Kumain ng isda, karne, manok, o tuyong butong-gulay.

10. Para sa malusog na pamumuhay at 5. Kumain ng maraming gulay, prutas at wastong nutrisyon, mag-ehersisyo nang lamang-ugat. palagian, huwag manigarilyo, at iwasan ang pag-inom ng alak.

MGA TIPS PARA SA ANAK NA PIHIKAN SA PAGKAIN Tuesday, 16 February 2010 05:34 Kalimitang maririnig sa mga bata ang “ayaw kong kumain”, o “ayaw ko ng pagkain”. Kung kaya kalimitang namang maririnig sa mga magulang ay; “paano mahihikayat ang mga bata

com o sa telepono bilang 8372934/837-3164.ph o mar_v_c@yahoo. • Maging artistic sa paghahanda ng pagkain upang mahikayat ang bata na kumain. Narito ang maaaring gawin upang mahikayat ang mga bata na kumain ng sapat: • Ang kaugalian sa pagkain o food habits ay kailangang mahubog habang bata pa. • Huwag pilitin ang bata na kumain. laki ng dulot at temperatura ng pagkain. texture.dost.na kumain ng ibat-ibang uri ng pagkain lalo na ng gulay at prutas”? Bilang magulang. Mario V. Magiging dahilan lang ito ng lalong pag-ayaw sa pagkain. Para sa karagdagang impormasyon at kaalaman sa pagkain at nutrisyon.dost.fnri. Tandaan natin na ang mga bata ay great imitator o magaling manggaya. Ang pagkain ay kailangan para sa malusog na pangangatawan at ito ang dapat nating ipaunawa sa kanila. dapat maintindihan na ang pagiging pihikan ng mga bata sa pagkain ay normal lang. Ang impormasyong ito ay hatid sa inyo ng FNRI-DOST. Bilang magulang dapat maging halimbawa o modelo ng kaugalian sa pagkain. Siguraduhin na malayo sa oras ng main meals ang merienda. Dapat matuto ang mga bata na kumain ng ibat-ibang uri ng pagkain habang bata pa sila. sumulat o tumawag kay Dr.gov. ang pangunahing ahensiya ng gobyerno sa pananaliksik sa pagkain at nutrisyon.ph < Prev Next > . Ang mga bata ay sensitibo sa kulay. lasa. • Limitahan ang pagbibigay ng merienda. • Huwag gamitin ang pagkain na premyo o parusa sa bata. Gumamit ng ibat-ibang hugis at kulay kapag naghahanda ng pagkain. Capanzana.gov. Direktor. sa dahilan na ang kanilang panlasa ay kaiba sa mga matatanda. Maaari ding bisitahin ang FNRI website: http://www. FNRI-DOST sa kanyang email address: mvc@fnri.

pati na rin tuyo na beans at mani. kamoteng kahoy at "gabi sa pangkalahatan. The Food Guide Pyramid teaches the principle of eating a variety of foods every day at the right amounts. Samakatuwid. Ang gabay ng pyramid ng pagkain ay isang graphic na pagsasalin ng ang kasalukuyang "Ang iyong Gabay sa Mabuting Nutrisyon" batay sa karaniwang pandiyeta pattern ng mga Pilipino usual Filipino diet consists mainly of rice. karne. These foods are recommended for moderate consumption as they supply high quality protein. Ang karaniwang Filipino sa pagkain ay binubuo pangunahin ng kanin . The guide teaches moderation in some while emphasizing the importance of other foods. Ikaw The third level consists of animal protein foods like fish. milk and dairy products. The Therefore. kasama pandiyeta hibla o You are advised to eat more of these foods. as well as dried beans and nuts. poultry. Isang ulam o "ulam" ay isang kumbinasyon ng mga gulay at isda o iba pang mga pinagkukunan ng protina ng hayop. the Filipino diet is lacking in fat. Rice and other cereals occupy the major bulk in the diet. cassava and "gabi". mineral. Filipinos are only taking 15% of the calories from fat. vitamins and minerals. You can improve caloric intake by consuming enough visible fats such as margarine and butter. Ang Food Guide Pyramid ay nagtuturo sa prinsipyo ng pagkain ng iba't-ibang mga pagkain araw-araw sa ang karapatan na halaga. Vegetables take up a bigger area than kalusugan at nutrisyon. sa dulo ng ang pyramid ay ang mga taba at langis na na kinuha lamang sapat . gayunman. pati na rin invisible taba na nakapaloob sa pagkain ng hayop at ilang mga bunga at mani. which is one of the reasons why the total caloric intake is very low. isang simple at madaling-sundin ang pang-araw-araw na pagkain na gabay para sa mga Pilipino. Gabay na nagtuturo sa moderation sa ilang habang emphasizing ang kahalagahan ng iba pang mga pagkain. Ito contributes ng mga pangunahing bahagi ng carbohydrates sa pagkain sa kasama ng tinapay. A viand or "ulam" is a combination of vegetables and fish or other animal protein sources. however. Ang mga pagkain na ito ay inirerekomenda para sa katamtaman consumption bilang supply sila ng mga de-kalidad na protina . Sa ang average na. while fats and oils share the least in volume and bulk. capped sa pamamagitan ng bunga. contributes the major part of the carbohydrates in the diet together with bread. Vegetables and fruits constitute the second level of the pyramid.Ang Pagkain at Nutrisyon Research Institute (FNRI) ay nakabuo ng isang pyramid ng pagkain (tingnan ang tayahin sa ibaba). magandang . It ". gatas at mga produkto ng pagawaan ng gatas. carbohydrate foods are at the base of the pyramid and are for liberal consumption to meet 55 to 70% of energy needs. ang Filipino sa pagkain ay kulang sa taba. corn and rootcrops such as sweet potato. The food guide pyramid is a graphic translation of the current "Your Guide to Good Nutrition" based on the usual dietary pattern of Filipinos in general. ang karbohidrat pagkain ay sa base ng pyramid at para sa liberal na consumption upang matugunan ang 55-70% ng mga pangangailangan ng enerhiya. Gulay tumagal ng hanggang isang mas malaking lugar kaysa sa mga bunga sa dami at bulk. Mga gulay at prutas ay bumubuo sa ikalawang antas ng pyramid. Sa pangkalahatan. On the average. ang mga Pilipino lamang ang pagkuha ng 15% ng ang calories mula sa taba. Finally. as well as invisible fats contained in animal foods and some fruits and nuts. plus dietary fiber or roughage. Sa wakas. ay pinapayuhan na kumain ng higit pa sa mga pagkain . na kung saan ay isa sa mga dahilan kung bakit ang kabuuang pagkainit ng paggamit ay masyadong mababa. at the tip of the pyramid are the fats and oils that are to be taken just enough. seafoods. habang ang mga taba at langis ibahagi ang hindi bababa sa fruits in volume and bulk. bitamina at mineral. Maaari mong mapabuti ang pagkainit ng paggamit sa pamamagitan ng ubos sapat na makikita taba tulad ng margarin at mantikilya. Ang ikatlong antas ay binubuo ng mga pagkain ng hayop protina tulad ng isda. seafoods. mais at rootcrops na tulad ng kamote. Leafy greens and vitamin C rich fruits are the best sources of vitamins and minerals. Ang Food Guide Pyramid ay ngunit ang isa sa sa maraming mga nutritional at pandiyeta mga gamit at mga alituntunin na binuo sa pamamagitan ng FNRI sa matulungan ang mga Filipino sa makamit ang dami at bulk. The Food Guide Pyramid is but one of the many nutritional and dietary tools and guidelines developed by the FNRI to help the Filipino achieve good health and nutrition. capped by fruits. meat. In general. Malabay gulay at rich bunga ng bitamina C ay ang pinakamahusay na mga pinagkukunan ng mga bitamina at pagkaing magaspang. manok. Rice at iba pang mga butil ay sakupin ng mga pangunahing bulk sa pagkain.

. sakit sa bituka. Makatwiran ang ilan sa mga paniwalang ito. o hindi dapat kainin kapag sila ay may sakit. Hindi natin dapat gaanong ipagalala ang pagkaing maaaring makasama sa isang maysakit. karne. O maaaring maniwala sila na maraming iba't ibang pagkain ang masama para sa isang inang bagong panganak. ang mga bagay na nakasasama sa atin kapag wala tayong sakit ay higit na nakasasama kapag tayo'y may sakit. Nagiging sanhi rin ito ng mga problemang panlipunan. Paalala: Ang mga pagkaing mabuti sa atin kung wala tayong sakit ay siya ring makabubuti sa atin kung tayo'y may sakit. Gayundin naman. at mga sakit na may kaugnayan sa ugat. gulay. Maaaring isipin nilang ang ibang uri ng pagkain ay 'mainit' at ang iba ay 'malamig.' at ayawan ang mainit na pagkain para sa 'mainit' na sakit. itlog at isda. ang mga pagkaing inaakala ng mga tao na dapat nilang iwasan kapag may sakit sila. Madalas. Mas kailangan ng taong may sakit ang mga pagkaing pampalaki ng katawan kaysa isang taong malusog.Mga Bagay na Dapat Iwasan sa Pagkain Maraming tao ang naniniwala na maraming uri ng pagkaing makasasama sa kanila. Bilang pangkalahatang tuntunin. ay siya mismong mga pagkaing kailangan nila upang gumaling. pero ang iba ay nakasasama kaysa nakabubuti. Mas dapat nating isipin ang mga pagkaing makatutulong sa kanya para lumusog at gumaling―halimbawa: prutas. gatas. o iwasan ang malamig na pagkain para sa 'malamig' na sakit. Iwasan ang gma bagay na ito:  Ang alak ay nagiging sanhi o nakapagpapalala ng sakit sa atay.

at maging isa sa mga dahilan ng kanser sa bituka. hika. sakit sa puso. Ang labis na mamantika at maanghang na pagkain o labis na kape ay maaaring maging sanhi ng ulser sa tiyan at iba pang problemang kaugnay ng pagtunaw ng pagkain. maaaring maging sanhi ng sakit sa puso. Halimbawa. Ang labis na asukal at matatamis na pagkain ay nakapagpapawal ng ganang kumain. ay dapat kumain ng kaunting asin o umiwas sa pagkain nito. at brongkitis. nakabubulok ng ngipin. Ang sobrang asin ay hindi mabuti kahit kaninong tao. o namamanas ang paa. tulad ng tuberkulosis.   Ang paninigarilyo ay maaaring maging sanhi ng paulit-ulit na ubo (pangmatagalan) o kanser sa baga at iba pang karamdaman. . may asukal na maaaring makatulong sa pagbibigay ng sustansiya sa isang taong malubha ang sakit o batang kulang na kulang sa sustansiya ang katawan. Ang ulser sa bituka at diabetes ay nangangailangan din ng mga piling pagkain. May ilang sakit na nangangailangan ng di-pagkain ng ilang tiyak na pagkain. Ang paninigarilyo ay higit na masama sa mga taong may sakit sa baga. ang mga taong may alta presyon. Gayunman.

which are defined as substances that the body cannot make on its own and include things like vitamins . kung saan ay tinukoy bilang mga sangkap na ang katawan ay hindi maaaring gumawa sa sarili nitong at isama ang mga bagay tulad ng mga bitamina. Talaga. ang nutrisyon ay binubuo ng pagkain (kung ano ang kumuha sa iyo sa) at metabolismo (kung ano ang mangyayari dito matapos ang nagpasok ng iyong katawan). mineral. Nutrisyon nakatutok sa ang papel ng mga nutrients. . nutrition consists of diet (what you take in) and metabolism (what happens to it after it enters your body). and certain macromolecules.Nutrisyon ay ang agham na pag-aaral ang proseso sa pamamagitan ng kung aling mga organismo ng buhay kumuha ang lahat ng mga bagay na kailangan para sa kanila upang mabuhay at lumago. at ilang mga macromolecules. minerals . Basically. Nutrition focuses on the role of nutrients .

ang nutrisyon ay binubuo ng pagkain (kung ano ang kumuha sa iyo sa) at metabolismo (kung ano ang mangyayari dito matapos ang nagpasok ng iyong katawan). .Talaga.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful