Mga Gabay sa Wastong Nutrisyon Para sa Pilipino

)
Ang mga Gabay sa Wastong Nutrisyon Para sa Pilipino ay mga pangunahing rekomendasyon upang maitaguyod ang mabuting kalusugan at wastong nutrisyon ng mga Pilipino.

6. Kumain araw-araw ng mga 1. Kumain ng iba’t ibang uri ng pagkain pagkaing niluto sa mantika o edible oil. araw-araw.

7. Uminom ng gatas araw-araw at kumain ng mga produkto nito, mga pagkaing 2. Pasusuhin ang sanggol ng gatas ng ina mayaman sa kalsiyum gaya ng maliliit na isda lamang mula pagkasilang hanggang 6 na buwan (tulad ng dilis) at madahong berdeng gulay. at saka bigyan ng mga angkop na pagkain habang pinapasuso pa.

8. Gumamit ng iodized salt (asin na 3. Panatilihin ang tamang paglaki ng bata sa pamamagitan ng palagiang pagsubaybay may yodo) subali’t iwasan ang masyadong maalat na pagkain. sa kanyang timbang. 9. Kumain ng malinis at ligtas na pagkain.

4. Kumain ng isda, karne, manok, o tuyong butong-gulay.

10. Para sa malusog na pamumuhay at 5. Kumain ng maraming gulay, prutas at wastong nutrisyon, mag-ehersisyo nang lamang-ugat. palagian, huwag manigarilyo, at iwasan ang pag-inom ng alak.

MGA TIPS PARA SA ANAK NA PIHIKAN SA PAGKAIN Tuesday, 16 February 2010 05:34 Kalimitang maririnig sa mga bata ang “ayaw kong kumain”, o “ayaw ko ng pagkain”. Kung kaya kalimitang namang maririnig sa mga magulang ay; “paano mahihikayat ang mga bata

• Huwag pilitin ang bata na kumain. FNRI-DOST sa kanyang email address: mvc@fnri. Para sa karagdagang impormasyon at kaalaman sa pagkain at nutrisyon. • Maging artistic sa paghahanda ng pagkain upang mahikayat ang bata na kumain. Ang pagkain ay kailangan para sa malusog na pangangatawan at ito ang dapat nating ipaunawa sa kanila.na kumain ng ibat-ibang uri ng pagkain lalo na ng gulay at prutas”? Bilang magulang. Narito ang maaaring gawin upang mahikayat ang mga bata na kumain ng sapat: • Ang kaugalian sa pagkain o food habits ay kailangang mahubog habang bata pa. Ang impormasyong ito ay hatid sa inyo ng FNRI-DOST. ang pangunahing ahensiya ng gobyerno sa pananaliksik sa pagkain at nutrisyon. texture. Ang mga bata ay sensitibo sa kulay. lasa. Maaari ding bisitahin ang FNRI website: http://www.dost.fnri. Magiging dahilan lang ito ng lalong pag-ayaw sa pagkain. Siguraduhin na malayo sa oras ng main meals ang merienda.dost. sa dahilan na ang kanilang panlasa ay kaiba sa mga matatanda. Capanzana. Dapat matuto ang mga bata na kumain ng ibat-ibang uri ng pagkain habang bata pa sila.com o sa telepono bilang 8372934/837-3164. laki ng dulot at temperatura ng pagkain. Bilang magulang dapat maging halimbawa o modelo ng kaugalian sa pagkain. Gumamit ng ibat-ibang hugis at kulay kapag naghahanda ng pagkain.gov.ph o mar_v_c@yahoo. sumulat o tumawag kay Dr.ph < Prev Next > . dapat maintindihan na ang pagiging pihikan ng mga bata sa pagkain ay normal lang. Mario V. Direktor. • Limitahan ang pagbibigay ng merienda. Tandaan natin na ang mga bata ay great imitator o magaling manggaya.gov. • Huwag gamitin ang pagkain na premyo o parusa sa bata.

plus dietary fiber or roughage. ay pinapayuhan na kumain ng higit pa sa mga pagkain . seafoods. Sa pangkalahatan. Sa wakas. Sa ang average na. The Therefore. bitamina at mineral. gatas at mga produkto ng pagawaan ng gatas. while fats and oils share the least in volume and bulk. the Filipino diet is lacking in fat. cassava and "gabi". These foods are recommended for moderate consumption as they supply high quality protein. Rice at iba pang mga butil ay sakupin ng mga pangunahing bulk sa pagkain. Ang karaniwang Filipino sa pagkain ay binubuo pangunahin ng kanin . The guide teaches moderation in some while emphasizing the importance of other foods. capped by fruits. ang Filipino sa pagkain ay kulang sa taba. ang mga Pilipino lamang ang pagkuha ng 15% ng ang calories mula sa taba. A viand or "ulam" is a combination of vegetables and fish or other animal protein sources. habang ang mga taba at langis ibahagi ang hindi bababa sa fruits in volume and bulk. Ang mga pagkain na ito ay inirerekomenda para sa katamtaman consumption bilang supply sila ng mga de-kalidad na protina . seafoods. In general. at the tip of the pyramid are the fats and oils that are to be taken just enough.Ang Pagkain at Nutrisyon Research Institute (FNRI) ay nakabuo ng isang pyramid ng pagkain (tingnan ang tayahin sa ibaba). pati na rin tuyo na beans at mani. Ang Food Guide Pyramid ay nagtuturo sa prinsipyo ng pagkain ng iba't-ibang mga pagkain araw-araw sa ang karapatan na halaga. carbohydrate foods are at the base of the pyramid and are for liberal consumption to meet 55 to 70% of energy needs. sa dulo ng ang pyramid ay ang mga taba at langis na na kinuha lamang sapat . It ". as well as dried beans and nuts. magandang . Mga gulay at prutas ay bumubuo sa ikalawang antas ng pyramid. isang simple at madaling-sundin ang pang-araw-araw na pagkain na gabay para sa mga Pilipino. Finally. ang karbohidrat pagkain ay sa base ng pyramid at para sa liberal na consumption upang matugunan ang 55-70% ng mga pangangailangan ng enerhiya. which is one of the reasons why the total caloric intake is very low. Vegetables and fruits constitute the second level of the pyramid. kasama pandiyeta hibla o You are advised to eat more of these foods. The Food Guide Pyramid teaches the principle of eating a variety of foods every day at the right amounts. Rice and other cereals occupy the major bulk in the diet. Maaari mong mapabuti ang pagkainit ng paggamit sa pamamagitan ng ubos sapat na makikita taba tulad ng margarin at mantikilya. however. kamoteng kahoy at "gabi sa pangkalahatan. Vegetables take up a bigger area than kalusugan at nutrisyon. mineral. On the average. pati na rin invisible taba na nakapaloob sa pagkain ng hayop at ilang mga bunga at mani. na kung saan ay isa sa mga dahilan kung bakit ang kabuuang pagkainit ng paggamit ay masyadong mababa. gayunman. Gulay tumagal ng hanggang isang mas malaking lugar kaysa sa mga bunga sa dami at bulk. karne. Gabay na nagtuturo sa moderation sa ilang habang emphasizing ang kahalagahan ng iba pang mga pagkain. mais at rootcrops na tulad ng kamote. milk and dairy products. The food guide pyramid is a graphic translation of the current "Your Guide to Good Nutrition" based on the usual dietary pattern of Filipinos in general. Samakatuwid. Ang gabay ng pyramid ng pagkain ay isang graphic na pagsasalin ng ang kasalukuyang "Ang iyong Gabay sa Mabuting Nutrisyon" batay sa karaniwang pandiyeta pattern ng mga Pilipino usual Filipino diet consists mainly of rice. Ito contributes ng mga pangunahing bahagi ng carbohydrates sa pagkain sa kasama ng tinapay. capped sa pamamagitan ng bunga. Ang ikatlong antas ay binubuo ng mga pagkain ng hayop protina tulad ng isda. Isang ulam o "ulam" ay isang kumbinasyon ng mga gulay at isda o iba pang mga pinagkukunan ng protina ng hayop. The Food Guide Pyramid is but one of the many nutritional and dietary tools and guidelines developed by the FNRI to help the Filipino achieve good health and nutrition. meat. vitamins and minerals. Filipinos are only taking 15% of the calories from fat. poultry. contributes the major part of the carbohydrates in the diet together with bread. You can improve caloric intake by consuming enough visible fats such as margarine and butter. Ang Food Guide Pyramid ay ngunit ang isa sa sa maraming mga nutritional at pandiyeta mga gamit at mga alituntunin na binuo sa pamamagitan ng FNRI sa matulungan ang mga Filipino sa makamit ang dami at bulk. Ikaw The third level consists of animal protein foods like fish. as well as invisible fats contained in animal foods and some fruits and nuts. corn and rootcrops such as sweet potato. Malabay gulay at rich bunga ng bitamina C ay ang pinakamahusay na mga pinagkukunan ng mga bitamina at pagkaing magaspang. manok. Leafy greens and vitamin C rich fruits are the best sources of vitamins and minerals.

Paalala: Ang mga pagkaing mabuti sa atin kung wala tayong sakit ay siya ring makabubuti sa atin kung tayo'y may sakit. Bilang pangkalahatang tuntunin. at mga sakit na may kaugnayan sa ugat. Mas dapat nating isipin ang mga pagkaing makatutulong sa kanya para lumusog at gumaling―halimbawa: prutas. Iwasan ang gma bagay na ito:  Ang alak ay nagiging sanhi o nakapagpapalala ng sakit sa atay. Nagiging sanhi rin ito ng mga problemang panlipunan. sakit sa bituka.' at ayawan ang mainit na pagkain para sa 'mainit' na sakit. o iwasan ang malamig na pagkain para sa 'malamig' na sakit. pero ang iba ay nakasasama kaysa nakabubuti. Makatwiran ang ilan sa mga paniwalang ito. ang mga pagkaing inaakala ng mga tao na dapat nilang iwasan kapag may sakit sila. itlog at isda. Hindi natin dapat gaanong ipagalala ang pagkaing maaaring makasama sa isang maysakit. ay siya mismong mga pagkaing kailangan nila upang gumaling. karne. ang mga bagay na nakasasama sa atin kapag wala tayong sakit ay higit na nakasasama kapag tayo'y may sakit.Mga Bagay na Dapat Iwasan sa Pagkain Maraming tao ang naniniwala na maraming uri ng pagkaing makasasama sa kanila. Mas kailangan ng taong may sakit ang mga pagkaing pampalaki ng katawan kaysa isang taong malusog. o hindi dapat kainin kapag sila ay may sakit. Maaaring isipin nilang ang ibang uri ng pagkain ay 'mainit' at ang iba ay 'malamig. gatas. . gulay. O maaaring maniwala sila na maraming iba't ibang pagkain ang masama para sa isang inang bagong panganak. Madalas. Gayundin naman.

nakabubulok ng ngipin. Halimbawa. Ang ulser sa bituka at diabetes ay nangangailangan din ng mga piling pagkain. Ang paninigarilyo ay higit na masama sa mga taong may sakit sa baga. . maaaring maging sanhi ng sakit sa puso.   Ang paninigarilyo ay maaaring maging sanhi ng paulit-ulit na ubo (pangmatagalan) o kanser sa baga at iba pang karamdaman. sakit sa puso. hika. Gayunman. at brongkitis. Ang labis na mamantika at maanghang na pagkain o labis na kape ay maaaring maging sanhi ng ulser sa tiyan at iba pang problemang kaugnay ng pagtunaw ng pagkain. Ang sobrang asin ay hindi mabuti kahit kaninong tao. tulad ng tuberkulosis. May ilang sakit na nangangailangan ng di-pagkain ng ilang tiyak na pagkain. at maging isa sa mga dahilan ng kanser sa bituka. ang mga taong may alta presyon. ay dapat kumain ng kaunting asin o umiwas sa pagkain nito. Ang labis na asukal at matatamis na pagkain ay nakapagpapawal ng ganang kumain. o namamanas ang paa. may asukal na maaaring makatulong sa pagbibigay ng sustansiya sa isang taong malubha ang sakit o batang kulang na kulang sa sustansiya ang katawan.

minerals . Basically. mineral. at ilang mga macromolecules. and certain macromolecules. Nutrition focuses on the role of nutrients . nutrition consists of diet (what you take in) and metabolism (what happens to it after it enters your body).Nutrisyon ay ang agham na pag-aaral ang proseso sa pamamagitan ng kung aling mga organismo ng buhay kumuha ang lahat ng mga bagay na kailangan para sa kanila upang mabuhay at lumago. Talaga. which are defined as substances that the body cannot make on its own and include things like vitamins . kung saan ay tinukoy bilang mga sangkap na ang katawan ay hindi maaaring gumawa sa sarili nitong at isama ang mga bagay tulad ng mga bitamina. Nutrisyon nakatutok sa ang papel ng mga nutrients. . ang nutrisyon ay binubuo ng pagkain (kung ano ang kumuha sa iyo sa) at metabolismo (kung ano ang mangyayari dito matapos ang nagpasok ng iyong katawan).

.Talaga. ang nutrisyon ay binubuo ng pagkain (kung ano ang kumuha sa iyo sa) at metabolismo (kung ano ang mangyayari dito matapos ang nagpasok ng iyong katawan).

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful