P. 1
SUYUAN SA TUBIGAN

SUYUAN SA TUBIGAN

|Views: 5,861|Likes:

More info:

Published by: Sharmaine Fatima Reyes on Jan 24, 2012
Copyright:Attribution Non-commercial

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as DOCX, PDF, TXT or read online from Scribd
See more
See less

09/17/2015

pdf

text

original

SUYUAN SA TUBIGAN hango mula sa maikling kuwento ni Macario Pineda Setting: Sa araruhing tubigan nina Ka Teryo at Ka Albina.

Mga Tauhan: PILANG: Dalagang pamangkin ni KA ALBINA. Pinsan ni NATI. Mahiyain at maganda. PASTOR: Binata. Isa sa mga magsusuyod sa tubigan ni Ka Teryo. May gusto kay PILANG. ORE: Binata. Anak ni Ka Inso. Isa sa mga magsusuyod. May gusto kay Pilang. KA ALBINA: Tiya ni PILANG at ina ni NATI. MILYO: Binata. Malapit na kaibigan ni ORE. Matulungin. PAKITO: Binata. Malapit na kaibigan ni PASTOR. Matuwain. FILO: Binata. Kaibigan ni PASTOR. TONING: Binata. Kaibigan ni ORE. ASYONG: Binata. Kaibigan ni ORE. TINONG: Binata. Kaibigan ni PASTOR. KA IPYONG: kamag-anak ni Ka Teryo at KA ALBINA. FERMIN: anak ni KA ALBINA at Ka Teryo. Kapatid ni NATI. Pinsan ni PILANG. May-asawa KA PUNSO: Isa sa mga pinakamatanda. Ginagalang ng mga kasama. May-asawa.

PASTOR Mabuti ho naman at natuloy. (daliang binababa ang dala at lalapit sa mga babae) Aling Nati, tulungan ko ho kayo sa matong ninyo. Mukhang ang bibigat ng mga dala ninyong pagkain at kubyertas. NATI

(pasigaw) Pilang. May gustong sabihin sa ‘yo si Ore. ORE Ano ba iyan? Anong sasabihin ko? PILANG Ano iyon, Ore? ORE

Salamat na lang ho. Pero kaya ko na ho ito. (binaba ang dala kasabay ng ibang mga babae) Isa pa, tinawag kayo rito upang mag-araro, hindi upang magserbidor. PAKITO Bakit hindi mo alukin ng tulong si Pilang? (binaba ang dala) Si Nati ba talaga ang gusto mo? PASTOR Sige na nga. Pilang, tulungan kita sa dala mo. KA ALBINA Hay naku. Iyang dala mo ang atupagin mo. MILYO

A. E. Na- Nagugutom ako. Ano bang ihahain ninyo para sa amin? PILANG Tiya, ano bang ihahain natin? Nagugutom na daw po si Ore. KA ALBINA Piniritong kamote at kape para pampainit ng tiyan. Pero hindi pa kami tapos sa paghahain dito kaya maghintay-hintay ka pa. ORE A. Ganoon po ba? Salamat po. (kay Milyo) Ano ka ba? Walang paghahanda e sinasabak mo agad ako. MILYO Ayaw mo naman kasing sabihin agad na “Pilang, iniirog kita.” Ang hina naman ng loob mo. ORE Ang dami-daming tao e. Nandiyan pa si Ka Albina. Ang taray-taray pa naman noon. KA ALBINA Ano iyon? Narinig ko ang pangalan ko diyan. ORE Wala ho. Wala. A. Kasi gusto ko lang hong malaman kung ilan ang natawag ninyo? (bibilangin ang mga lalaki) Aanim pa lang kaming nandito. KA ALBINA A ganoon ba? Sabi ni Ipyong, baka raw umabot sa sampu kayong lahat. PAKITO

(dadating sina Milyo, Ore, Pastor, Pakito, Ka Albina, Nati at Pilang, dala-dala ng mga babae ang mga kubyetas, inumin, at pagkain at daladala ng mga lalaki ang mga araro at ang kanilang mga kalabaw. Nauna na sina Ipyong at Fermin sa pag-aararo sa tubigan.) KA ALBINA Ipyong at Fermin talaga. Hindi pa hinintay ang ibang tutulong sa pag-araro. ORE (ibinaba ang dalang araro) Hayaan ho ninyo. Mukhang hindi pa naman ganoon katagal silang nakalusong. MILYO Teka. Nasaan ho si Ka Teryo?

(ibinaba ang dala) (sa manunood) Pastor talaga. Ayaw magpaalata. Alam naman naming si Pilang talaga ang gusto niya. Sa bagay, may iba diyang may gusto din kay Pilang. (lalapit kay Ore) Hindi mo tutulungan si Pilang? ORE Nahihiya pa ako. MILYO Mauunahan ka niyan ni Pastor e. Kailangan nating mag-araro bago umani. Hirap at tiyaga, kaibigan. Hirap at tiyaga. Hayaan mo, tutulungan kita. ORE

KA ALBINA (inihanda ang mga dalang gamit) Ang asawa ko’y hindi makakalusong. Natatakot na ata siya sa tubig. Sinusumpong na naman kasi ng rayuma. Mabuti na lang at nandiyan sina Ipyong at Fermin. Gusto pa ngang iurong ni Teryo ang pasuyo kasi ayaw niyang wala siya dito.

Tulungan ako? Ikaw nga diyan ay hindi makapangligaw-ligaw kapag hindi mo kami kasama ni Toning. MILYO Kaya nga kita tutulungan e. Kasi kasama kita noong binato ako ng walis ni Ka Ferda noong hinarana ko si Yola. O itong tulong ko.

Kaya pala mukhang mabigat ang mga matong na iyan. Kay-rami marail ng pagkain.

FILO Hindi ka namin pinag-uusapan. (dadating sina Ka Punso. MILYO Kasi. Di ba. mayroon na silang baay. (ibinaba ang dala) TONING Magandang umaga mga kaibigan. May gusto rin pala si Pastor kay Pilang. Magdadalawang taon pa lang di ba. Hayan nga naman. TONING Talaga? Anong nangyari? MILYO Nanlamig ang kaibigan natin. makakaisa kayo sa akin. Ore. Kulang na lang na magbigay si Pastor ng bulaklak. Piniritong kamote at kape lang naman ang ihaain. Alam ko. (pause) FILO Tila pusang nanunubok kung humila ang kalabaw ni Fermin a. Baka hindi ninyo matapos ang pagsusuyod ninyo. FERMIN Hoy! Narinig ko ang pangalan ko! Huwag ninyo akong pag-usapan ng masama diyan. Pagkarating sa kaliksihan sa tubigan ay walang tatalo sa aking kalabaw. Matagal akong naligo kanina.KA ALBINA Kayong mga lalaki talaga. Nilapitan na niya Kung hindi ka gagalaw. ASYONG Siyanga! Siyanga? MILYO Kain kasi ng kain ng saging. Mahaba pa ang araw. matatalo ka si Pilang kanina. ‘yong kalabaw mo. Kaya na namin ito ni Nati. PASTOR ORE Huwag na. Ang bango-bango ko ngayon. Ang alaga ni Ore ang pinakamakisig at pinakamagaling. Tama na ang tulong. hindi ka pa naliligo. (ibinaba ang dala) ASYONG ASYONG Aba nandito rin pala si Pilang. ORE Alam ko. Ang tagal kasing tumae ni Filo. Ore. Huwag mo nang kulitin si Ore. Pastor. binibida mo sa akin kung paano mo sinuyod ang buong tubigan ni Ka Auring sa loob ng kalaating oras. ORE Ano? Wala akong… MILYO (sisingit at kakausapin si Ore) Nanonood si Pilang. Puro pagkain ang iniisip. PASTOR Bakit mo naman tinatanggihan ang aking pagtulong? PILANG TONING Siyanga. FILO Pasensiya. PASTOR Pero. Si Osman ang pinakamagaling na kalabaw dito pagkarating sa pag-aararo. PAKITO (sisingit) Mangyari’y nagpagawa naman ng bahay si Fermin. Asyong? Mainam ang mga baraso. Nanlamig. May paglalagyan na rin ang pag-ibig nilang dalawa ni Gundang. tutulungan ka namin. MILYO Kanina pa nga iyang si Pastor e. Ore. Ang lamig nga ng tubig e. (kinakalabit si Ore) Ore. Tinong) MILYO Bakit ngayon lang ho kayo? KA PUNSO Paumanhin. Hayaan mo. Kung hindi. Tuyong-tuyo ang mukha. Magkakaroon ka din ng pagkakataon. Filo. ASYONG Aba. niyan. Talaga namang ibang-iba ang mga hita ng kalabaw na iyan. TONING (lalapitan ang kalabaw ni Asyong) Walang-wala iyang kalabaw ni Fermin sa bagong kalabaw ni Asyong. PASTOR (lalapit sa mga babae) Tulungan na kita Pilang. (tuturo sa tubigan) Mukhang pagod na pagod. Hindi iyan totoo. Ore. Nandito na pala kayo. Tinitibi ata ako e. Baka lalo pa akong mapasama niyan sa mga tulong ninyo. PASTOR Ka Albina naman. Baka magalusan pa ang mga magaganda mong kamay. MILYO Hoy. (magpapatuloy sa ginagawa) ASYONG KA ALBINA O Milyo. Toning. Asyong. Mangyari’y isang buong tag-araw na hindi nilubayan ‘yan sa kariton. Ito na ang pagkakataon mo . Ito ay isang tunay kalabaw. Oo naman. PILANG Huwag na. ASYONG PASTOR Ayos lang.

KA PUNSO Natatandaan ko tuloy noong araw na si Juana ay nililigawan ko. NATI PASTOR (nakasakay sa kalabaw mula sa tubigan) Hayaan ninyo. Pagurin na din ang alaga ko.para sumikat at numingning. Ore? Kalaating oras? Parang mahirap paniwalaan. PILANG Ang lamig naman noon. Pastor. MILYO Nasaan sina Ore at Pastor? (pasigaw) Hoy. (nakasakay sa kalabaw) Kailangan ba natin? Pwede sa susunod na lang? KA IPYONG Mabuti naman at kape na. Ano Ore. Nakahanda na ang kape. Pilang. pareho mong hindian. Ano Tama si Asyong. ORE (babalik sa kainan at pahingahan ang mga lalaki A. NATI Ang pangit naman ng payo ninyo. (kukunin ng mga lalaki ang kanilang mga araro at kalabaw at sila ay susulong sa tubigan) NATI Hoy. maliban kina Ore at Pastor) KA PUNSO Tama na muna iyang pagyayabang ninyo. Kaya mo iyan. PILANG Ano ba ang gagawin ko? Nakakahiya naman kung pipili ako ng isa tapos ipagtatabuyan yung isa. Tara na at tulungan na nating magsuyod sina Ipyong at Fermin sa tubigan. Kung masisindak ka’y masasabi mong mairap labanan sa girian. Inay. ito. Ginawa nyo namang sabong ang panliligaw ng dalawa. Baka mag-away yung dalawa. KA ALBINA E di hayaan mong magbasag-ulo. Tanan. ORE ang ang sasabihin namin sa mga magulang mo? PILANG Wala namang magtatanan a. PASTOR KA ALBINA Totoo ba iyang sinasabi ni Milyo. E. Tama na nga iyan. Pampagising ng kaunti. Gusto kong malaman kung talaga nga bang mas magaling ang alaga ni Ore kaysa sa akin. Ore. TONING ASYONG Maganda ba ang kalabaw niya. Magkape muna tayo. Pastor. Ka Albina. Kanina pang nagpapaalata sina Pastor at Ore a. Ka Punso? Sige. FILO Mamaya na muna. PAKITO Ayan! Mukhang magiging maganda ito a. (pasigaw) Sisiw lang iyan sa ‘yo. MILYO KA PUNSO Maganda ang kalabaw niya. Kaya mo iyan! Patunayan mo ang sarili mo. KA ALBINA A. nagkatagpo kami niyong taga-Dalig sa pasuyo ni Tandang Lucio sa Nabao. Ang gilas ng tindig. Anong pinagkaiba noon? Galingan mo. Manonood muna kami. Tapos piliin mo yung nanalo para tapos ang usapan. Magpainit muna kayo ng tiyan. ASYONG Anong nangyari. Inabot ako ng kalaating araw doon. Nanliligaw sila. Kung wala kang gagawin ay baka hindi ka titigilan ng mga iyan. (pasigaw sa mga nag-aararo) Totoo ang sinasabi ko. Ang kalabaw ko naman ay ibig nang tumigil. Ore? Di ba? Halina kayo. Ore! (bubulong kay Asyong) Matatalo si Ore. Mauna na muna kayo. Ore! (bubulong kay Milyo) Matatalo si Ore? MILYO NATI Ligaw. Sumabay ka na lang sa akin. Sampung likaw na yata ay hindi ko pa nahahalataan ang kalabaw niya. Tatawagin ko na ang mga MILYO lalaki. Mas magandang ideya. PAKITO ORE Oo na! Maggigirian kami ni Pastor. girian tayo? ORE Hay naku. Pagkabalik na pagkabalik nila. Hinamon ako girian. Nagpapakalalaki na naman ang mga iyan. . Alam niyang nililigawan rin si Juana. Siguradong titigilan ka na ng mga iyan. hindi naman totoo iyang sinasabi mo. TONING Ore! Matatalo ka daw! ORE Tumahimik ka! KA ALBINA (Binigyan ng kape sina Fermin at Ipyong) Ano ba ang ginagawa ninyo? Magkape na kayo. Ka Punso? Nagkairitan ba kayo ng mabuti? KA PUNSO Nahuhuli ako. NATI Bakit? May gusto sa isa sa dalawa ano? Ee. Di ba. Ore. E. Hindi ito ang oras para maduwag.

Nauna kaagad. naka-ngiting lalapit ni Pilang si Ore at aabutan si Ore ng kape) Mukhang magiging maganda ang ating araw ngayon. Pastor. Ang laki ng ngiti. Pantay na sila. TONING (sa ika-apat na paglikaw/pag-ikot ay nauna na muli ang si Pastor) Sige pa. FERMIN Ayan. Walang duda. KA PUNSO Oo nga. (pumilantik si Ore sabay ng isang sutsot) O. humahabol na ulit si Ore. ASYONG Ako na ang maglilinis sa alaga mo. (naka-ngiti) Iyan lang ba ang kaya mo. Partida. Pastor. Baka matalo ka niyan. (sa pangalawang paglikaw/pag-ikot ay nauuna pa rin si Pastor at lumaki ang lamang niya kay Ore) Mukhang nahihirapan ang kaibigan ninyo sa paghabol lang. Mukha ngang maganda ang girian na ito a. Hindi ba nahirapan? KA PUNSO Anong hindi nahirapan? Ayaw na ngang tumayo kinabukasan noong ipangsuyod ni Ama. Tutulungan ko si Asyong. MILYO Dali. Pastor! Pakainin mo ng putik! PASTOR Ang galing mo talaga. Handa na ako. (sa ikatlong paglikaw/pag-ikot ay pantay na sina Pastor at Ore) PASTOR Walang sinabi sa ‘yo si Ore. (pipilantik si Ore sa kanyang kalabaw) Ang lakas ng pilantik. bigla ba namang humiga ang alaga niya. (sa unang paglikaw/pag-ikot ay nauna si Pastor ngunit hindi malayo si Ore) MILYO Sugod. Naku. Pero noong pinaltik niya ang kanyang kalabaw. KA IPYONG (dadating sina Pastor at Ore. Bilisan mo. Mag-kape ka na muna. Pero bumubula na ang bunganga. Ore. Ore! Huwag kang magpapatalo! FILO ASYONG Pastor! Ore! Magkalag muna kayo. Ore? Gusto mo mauna ka. FILO Wala kang kapantay. Akala niya ay maiiwan na niya ako. Mas nakakahiya naman kung hindi ko tatanggapin yung hamon niya. Babatiin ng mga kalalakihan si Pastor.) PAKITO .Bumubula na ang bunganga. Kay-lalim ng labak na ginawa. Kaunti na akong hambalusin ng urang ni Ama. Ore! Huwag kang magpahuli! FERMIN (bumubula ang bunganga ng kalabaw ni Ore) Talagang gumagalaw ang kalabaw ni Ore. Magpahinga ka na muna rito. Mag-isa akong pinaghanap ng panggatong ng dalawang buwan para parusa sa akin. Abot na ang hingal. (sabay na sumutsot ang dalawa sa kanilang kalabaw) TONING Ang liksi naman ng kalabaw ni Pastor. Noong dalawampung likaw na kami ay pinilantik ng taga-Dalig. KA PUNSO Mukhang ang kampanteng-kampante si Pastor. TINONG (mula sa tubigan) Handa ka na ba. Akalain ko ba na hahamunin ka ni Pastor? ORE Ayos lang. MILYO Ang kalabaw mo. ORE MILYO Maghintay ka lang. Talagang makisig ang kalabaw ni Pastor. Ore! Habol! (lalapit kay Ore) Pasensiya na Ore. Mag-ingat ka. Salamat. (pumilantik si Pastor) Ayan. lumalayu na ulit ang paggitan. Mag-isang pupunta sa isang tabi si Ore. Pero siya nga ba ang nanalo? (titingin kay Ore. Katapusan PASTOR Salamat. FILO Humahabol na siya. ORE Huwag na. (lalapitan nina Asyong at Toning ang kalabaw ni Ore at huhugasan ito) MILYO (kukuha ng kape mula kay Nati) (sa manunood) Panalo si Pastor sa girian. TINONG Ayan magsisimula na. Humaabol na si Ore. Mauunahan din kita. pumilantik na rin si Pastor. Ka Punso. Swerte’t nanalo ako. Pastor! MILYO (sa ika-limang paglikaw/pag-ikot ay nagpatuloy si Pastor habang tumigil na ang kalabaw ni Ore) A! Tumigil ang kalabaw ni Ore! Tumigil na! (hiyawan) Hay.

You're Reading a Free Preview

Download
scribd
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->