4 teorya ng pagbasa

a. Teoryang Bottom-Up- Ito ay isang traditional na pagbasa. Ito ay bunga ng
teoryang behaviorist na higit na nagbibigay pokus sa kapaligiran sa paglinang ng komprehension sa pagbasa. Ayon sa teoryang ito, ang pagbasa ay pagkilala ng serye ng nakasulat na mga simbolo upang maibigay ang katumbas nitong tunog. Nananalig ang teoryang ito na ang pagkatuto sa pagbasa ay nagsisimula sa pagkilala sa mga titik, salita, parirala, at pangungusap bago malaman ang kahulugan ng teksto. Sinasabi nitong ang pagbasa ay pagkilala ng mga salita, at ang teksto ang pinakamahalaga sa pagbasa. Ang mambabasa ay isang pasib na partisipant lamang sa proseso ng pagbasa dahil ang tangin tungkulin niya ay ulitin ang lahat ng mga detalyeng nakasaad sa tekstong kanyang binasa. Ang proseso ng pag-unawa ayon sa teoryang ito, ay nagsisimula sa teksto (bottom), patungo sa mambabasa (up), kaya tinawag itong bottom up. Tinatawag din itong "outsidein" o "data driven" sapagkat ang impormasyon sa pag-unawa ay hindi nagmula sa tagabasa kundi sa teksto.

b. Teoryang Top-Down- Nabuo ito bilang reaksyon sa naunang teorya. Ito ay dahil
napatunayan ng maraming dalubhasa na ang pag-unawa ay hindi nagsisimula sa teksto kundi sa mambabasa tungo sa teksto. Ito ay impluwensya ng sikolohiyang Gestalt na naniniwalang ang pagbasa ay isang prosesong holistik. Ayon dito, ang mambabasa ay napakaaktib na partisipant sa proseso ng pagbasa, na siya ay may taglay na dating kaalamang nakaimbak sa kanyang isipan ay may sariling kakayahan sa wika na kanyang ginagamit habang nakikipagtalastasan sa may-akda sa pamamagitan ng teksto. Tinatawag din ang teoryang ito na "inside out" o "conceptually-driven" dahil ang kahulugan o impormasyon ay nagsisimula sa mambabasa patungo sa teksto. Ito ay nangyayari dahil ang mambabasa ay gumagamit nga kanyang mga dating kaalaman at ng konseptong nabuo sa kanyang isipan mula sa kanyang mga karanasan at pananaw sa paligid. Bunga nito, nakakabuo siya nga kanyang mga palagay at hinuha na kanyang iuugnay sa mga ideyang inilalahad ng awtor ng isang teksto.

c. Teoryang Interaktib- Bunga naman ito ng pambabatikos ng mga dalubhasa sa
ikalawang teorya. Ayon sa mga proponent nito, ang top-down at maaaring akma lamang sa mga bihasa nang bumasa at hindi sa mga baguhan pa lamang. Higit na angkop daw ang kombinasyong top-down at bottom-up na nagpapahiwatig ng dalawang direksyon ng komprehensyon, itaas-pababa at ibaba-pataas. Ayon sa teoryang ito, ang teksto ay kumakatawan sa wika at kaisipan. Dito nagaganap ang interaksyong awtor-mambabasa at mambabasa-awtor.. kung gayon, ang interaksyon ay may dalawang direksyon o bidirectional. Masasabing ang teoryang ito ay isang pagbibigay-diin sa pag-unawa sa pagbasa bilang isang proseso at hindi bilang produkto. Sa teoryang itong, mahalaga ang larangan ng metakognisyon na nahihinggil sa kamalayan at kabatiran sa taglay na kaalaman at sa angking kasanayan ng mambabasa.

d. Teoryang Iskima- Mahalaga ang tungkuling ginagampanan sa pagbasa ng dating
kaalaman ng mambabasa. Ito ang batayang paniniwala ng teoryang iskima. Bawat bagong impormasyong nakukuha sa pagbabasa ay naidaragdag sa dati nang iskima. Samakatuwid, bago pa man basahin ng isang mambabasa ang teksto, siya ay may taglay nang ideya sa nilalaman ng teksto mula sa kanyang iskima sa paksa. Maaaring binabasa na niya lamang

pag-unawa ng materyal 3. Teoryang Fonetic .ang pagkilala sa materyal o teksto 2.Teoryang iskima 5. Interaktibo 4. Hindi teksto ang iniikutan ng proseso ng pagbasa. Dahil dito. Teoryang top down 3. Teoryang bottom up 2. Iskima iba't .rewriting 4. Teoryang Visually based 6.Teoryang interaktib 4.ang teksto upang mapatunayan kung ang hinuha o hula niya tungkol sa teksto ay tama. Editing Ano ang prosesong sikolohikal na pagbasa? 1.ibang uri ng tekstong akademiko teoryang istraktural at teoryang saykolinggwistika Ano ang apat na yugto ng pagbasa? 1. maaaring sabihin na ang teksto ay isang input lamang sa proseso ng komprehensyon. == Answer == 1.prewriting 2. Bottom-up 2. kundi ang tekstong nabubuo sa isipan ng mambabasa. kulang o dapat baguhin. Top Down 3.at ang layunin sa pagbasa ng teksto Ano ang teorya ng prosesong sikolohikal na pagbasa? 1.writing 3.

2. Pagtingin sa pamagat. 3.Ano ang mga paraan ng pagbasa? 1. Pagbasa ng heding na nakasulat sa ng blue print. o kaya'y pagpili ng materyal na babasahin. halimbawa nito ay pagtingin sa diyaryo upang alamin kung nakapasa sa isang Board Examination. classified ads at sa paghahanap ng numero ng isang taong nais makausap. May iba't ibang bahagdan ang pre-viewing gaya ng mga sumusunod: 1. pagtingin ng winning number ng lotto. Ang ganitong paraan ay makatutulong sa mabilis na pagbasa at pag-unawa sa babasa. Pagbasa sa una at huling talata. ang mahalagang salita ay di binibigyan pansin. Sinusuri muna ang kabuuan at ang estilo at register ng wika ng sumulat. ang mambabasa ay hindi kaagad sa aklat o chapter. pamagat at sub-titles. ISKIMING Ito ay pagsaklaw o mabilisang pagbasa upang makuha ang pangkalahatang ideya o impresyon. Nagagamit ang ganitong pamamaraan sa pagbasa ng mga nilalaman (table of contents). 3. na maaaring makatulong sa pangangailangan tulad ng term paper o pamanahong papel. Ang gumagamit ng kasanayang ito ay pahapyaw na bumabasa ng mga pahiwatig sa seleksyon katulad ng pamagat at paksang pangungusap. Nakatuon ang kanyang mga mata sa partikular na impormasyon sa isang tiyak na pahina ng materyal. Binibigyan pansin ang ganitong pagbasa ang mahalagang mensahe sa pahinang binabasa o tinitingnan. PREVIEWING Sa uring ito. Ang skimming ay pinaraanang pagbasa at pinakamabilis na pagbasang magagwa ng isang tao. Binabasa niya nang pahapyaw ang kabuuan ng seleksyon at nilalaktawan ang mga hindi kawili-wili sa kanya sa sandaling iyon. heding at sub-heding na karaniwang nakasulat ng italik. riserts at iba pa. index. Ginagawa ito ng isang bumabasa sa pamamagitan ng palaktaw-laktaw na pagbuklat sa materyal at pag-uukol ng mabilisang pagsulyap sa mga ito. . Dito. ISKANING Uri ng pagbasa sa kung saan ang nagbabasa ay nagsasagawa ng paggalugad sa materyal na hawak tulad ng pagbasa sa mga susi na salita o key word. Ito rin ay pagtingin o paghanap sa mahalagang impormasyon. 2. Ang scanning ay isang uri ng pagbasa ng nangangailangan hanapin ang isang partikular na impormasyon sa aklat o sa anumang babasahin.

-----------------------------------1. Magaan ang pagbasa tulad halimbawa habang may inaantay o pampalipas ng oras. KASWAL Pagbasa ng pansamantala o di-palagian. 5. Kasama rito ang paggamit ng marker para bigyan ng pansin o highlight ang bahaging mahalaga sa binabasa lalo na't ito'y sariling pag-aari. 4. . Kung may kasamang introduksyon o buod. 6. Ito rin ay pagbasa na may hangarin na mapalawak ang kaalaman. Maaari rin ang pagbasa ng aklat sa layunin masagot ang takdang-aralin. graps at tsart. MATIIM NA PAGBASA Nangangailangan ito ng maingat na pagbasa na may layuning maunawaang ganap ang binabasa para matugunan ang pangangailangan tulad ng report. Pagbasa sa una at huling pangungusap ng mga talata. Isinasagawa ang muling pagbasa upang makabuo ng pag-unawa o masakyan ang kabuuang diwa ng materyal na binasa. larawan. PAGBASANG PANG-IMPORMASYON Ito'y pagbasang may layunin malaman ang impormasyon tulad halimbawa ng pagbasa sa pahayagan kung may bagyo. 3. ito ay binibigyan suri o basa.4. riserts. sa hangarin malaman kung may pasok o wala. at iba pa. Pagtingin at pagbasa ng table of contents o nilalaman. 2. RE-READING O MULING PAGBASA Paulit na binabasa kung ang binabasa ay mahirap unawain bunga ng mahirap na talasalitaan o pagkakabuo ng pahayag. PAGTATALA Ito'y pagbasang may kasamang pagtatala ng mga mahalagang kaisipan o ideya bilang pagimbak ng impormasyon. 5.

Master your semester with Scribd & The New York Times

Special offer for students: Only $4.99/month.

Master your semester with Scribd & The New York Times

Cancel anytime.