MABANGIS NA LUNGSOD

Kwento EFREN R. ABUEG

Sa tabi ng simbahan ng Quiapo may isang batang palaging nagpapalimus sa mga tao.Siya’y galit sa mga taong nandidiri at kinukutya sa kanya.Sa kanyang tabi ay kasama niya si Aling Ebeng sa simbahan na isang pilay na nagmamalimus rin. Silang dalawa ay ginagamit ni Bruno para pagkakakitaan siya’y isang sigang tao na lahat ay takot sa kanya.ang ipinalimus ni Adong at ni Aling Ebeng sa ibinibigay kay Bruno.Nang si Adong ay nagugutom dahil sa lahat ng kanyang pera ay napunta kay Bruno ay pilit niya itong iniiwasan, nang nakita niya si Brun ay tumakas siya,pero sa kasamaang pala nahuli siya at pagkatapos nito ay nalaman niya na walang pakialam ang lungsod sa kanya.

Teoryang Pampanitikan:
HUMANISMO

MABANGIS NA LUNGSOD
EFREN R. ABUEG

May isang taong kinatatakutan nila.si Bruno isang sigang tao na na ginagamit sila para pagkakakitaan.Gutom na gutom si Adong nang kinalog niya ang kanyang pera ay nahulog ito at pagkakita niya ay nandoon si Bruno na galit at pilit niya itong tumakas para hindi siya makita nito. BANAAG AT SIKAT (NOBELA) .Sa kanyang tabi ay may kasama siyang matanda at iyon si aling Ebeng isang pilay at parehong nagmamalimus din. Sa tabi ng simbahan ay galit si Adong sa mga taong nadidiri sa kanya at siya‟y kinukutya pa.Sa simbahan ng Quiapo ay may isang batang pulubi nagngangalang Adong siya‟y musmus pa lamang at walang pakialam tungkol sa buhay.pero sa huli ay nakita siya at nasaisip ni adong na parang ang Diyos ay walang pakialam sa kanya.

5)MENSAHE NG NOBELA SA MAMBABASA: Ang tagumpay ang nais ng lahat 6)KAISIPAN NG NOBELA: Ang kahirapan ay hindi hadlang sa pagkamit ng tagumpay *napapanahon .MAY AKDA: * LOPE K. SANTOS TEORYANG PAMPANITIKAN: * EKSISTENYALISMO MGA PATUNAY SA BAHAGI NG NOBELA 1)KAGANDAHAN NG NOBELA: * makatotohanan 2)KAGALINGAN NG NOBELA: *may-aral *madaling unawain *angkop sa mga mag-aaral * matalinghaga 3)KABULUHAN NG NOBELA: *nangangaraL 4)ARAL NG NOBELA: Maging mabuti sa kapwa maging ano man ang katunayan sa buhay.

Si Don Ramon ay isang taong mayaman at anak niya si Meni na nagging asawa ni Delfin. Si delfin ay isang mahirap.hindi nawala sa kanya ang kahihyan kung kaya’t siya’y tumulak sa ibang bansa.dito tumibay ang kanyang pagiging anarkista. Teoryang pampanitikan: EKSISTENYALISMO MABANGIS NA LUNGSOD KWENTO .Ngunit isang araw nalaman na lang nilang mga kaanak na siya daw ay piñata.Kahit pumayag man siya sa dalawa. Sa libingan ay naiwan ang magkaibigan.Hinangad niya n asana mawala na daw lahat ng mga hari at ang lahat ay magtatamasa ng lubos na kaginhawaan ng buhay.Maging sa huling hantungan dala-dala pa rin ng mayamang pamilya ang ugali ng karangyaan. SANTOS Ang buod ng Banaag At Sikat at lumiligid sa mga paninindigan ng dalawang magkaibigang sina Felipe at Delfin.Hindi niya kasi nagustuhan ang pagpapalakad ng mga mayayaman.tutol din siya sa paraan ng pagpapalakad ng pamahalaan.nag-usap sila at nagpilitan ng mga opinion at paniniwala.Hindi niya gusto na mawala ang pamahalaan ngunit katulad ni Felipe.Siya’y hindi anarkista kundi isang sosyslista.LOPE K. Si Felipe ay isang anak ng mayaman sa kanyang pagkamuhi sa mayayaman.

nakita naman ni aling Ebeng si Bruno. ABUEG May isang bata na pulubi nangangalang Adong. Kumain siya at napawi ang kanyang kumakalam na sikmura. Gabi na ng umulan sa simbahan nagsisitakbuhan ang mga tao habang si Adong ay nagugutom at parang naiinis sa mga taong nandidiri sa kanya. Nahulog ang pera ni adong ng pinupulot niya ito . Tinakbuhan ni Adong si Bruno ngunit nahuli siya nito napilitan siyang ibigay ang pera niya at naramdaman niyang walang pakialam ang diyos o ang lungsod sa kanya. nang kinalog niya ang kanyang bulsa kung may laman kung mayroon pang natitira sa kanyang pera. Teoryang Pampanitikan: HUMANISMO SA PULA SA PUTI Dula .EFREN R.Katabi niya Simbahan si Aling Ebeng at si Bruno naman ang sigang iniiwasan ni Adong.

Nang natapos ang sultada.tinuruan din niya si Kulas ng pandaraya sa pamamagitan ng paglagay ng karayom sa saring tinali upang matalo ito’t lihim na pagpusta sa kalabang manok. TATA SELO .Nang narinig ni Kula sang hiyawan ng sabong ay pilit ibinigay ni Celing ang pera para magsabong muli.Pero si Kulas ay nagsisisi kung bakit naniwala pa siya kay Castor at siya’y natalo muli.kaya’t pintakasi nitong sa ika-8 ng Pebrero magsasabong ngunit siya’y natalo muli.FRANSICO SOC RODRIGO Sa bahay nina Kulas at Celing na malapit sa sabungan sa panahong kasalukuyan ay pinagtatalunan nila ang mga grasya o disgrasya ng mga paniniwalang palatandaang panaginip ni Kulas.tumakbong pauwi at ibinigay ni Teban ang nanalong pusta kay Celing. Nagkataong pumunta ang kaibigan ni Kulas na si Castor na nagsabing magsasabong muli si Kulas. Inutusan ni Celing si Teban na mahina ang ulo upang pumusta sa kalaban ni Kulas ng patago.nagtataka si Kulas na pagpilitang nanalo siya na hindi naman.Tulad ng dati’y nagpusta si Celing kay Teban ng parehong halaga sa kalabang manok. Nang umuwi na si Celing galing sa tindahan ay hiningan ito ni Kulas ng pera na nangangahalagang dalawangpung piso (na malaki na sa kanila noon).Isinusumpa ni Kulas na hindi na siya magsasabong muli.Laking pasasalamat ni Celing na sa wakas ay hinding-hindi na si Kulas magsasabong muli.ngunit hindi nag-alala si Celing sapagkat matalo man siya ay dehadong panalo naman si Kulas.At ngayon naman ay hinabol siya ng puting kalabaw na pinagpipilitang pera ang ibig sabihin.Dahil dito ay nagkabukingan na sila ni Kulas at si Celing. Nangako siyang ito na ang huling pagsasabong niya at ipinatestigo pa niya si Sioning na pakakatay niyang ang lahat ng kanyang mga tinali.at ipinaihaw ni Celing ang lahat ng tinali ni Kulas na makon.upang matalo si Kulas ay nanalo naman si Celing.Na ang una ay ahas na numero 8. Pinagdudahan nila si Teban na kumuha ng pera na umaming pinataya siya ni Celing sa kalabang manok ni Kulas at natalo.

pinatawag si Saling nang Alkalde sa kanilang tanggapan at pinuntahan niya iyon at hindi nakinig ang ama nito. subalit tinungkod ito ng tinungkod ng Kabesa sa noo dahil sag alit ni Tata Selo ay napilitan niyang tagain ang Kabesang Tano. Nang makalawang araw.Naisip na lang ni Tata Selo na pauwiin si Saling sa kadahilang wala na silang magagawa. Ipinaliwanag niya ang trahedyang nagawa niya sa isang batang lalaki na anak ng pinakamayamang propitaryo.Kwento ROGELIO R. Hindi na lang inalintana ni Tata Selo at sinabi nalang nito na "inagaw sa kanya ang lahat” Teoryang Pampanitikan: SOSYOLOHIKAL . Nagawa iyon ni Tata Selo dahil sa kadahilanang pinaaalis siya nito ni Kabesang Tano. dumalaw ang akanyang anak niyang si Saling na dati'y nakatira at nanilbihan sa Kabesa. subalit umuwi ito sa kadahilanang nagkasakit ito makalawang araw bago ang insidente. pero siya’y tumanggi at pinagpilitan ni Tata Selo na malakas pa siya at kaya pa niyang magsaka. na ayon sa kanya ay pag-aari niya noon subalit naisanla niya at naembargo ito. SIKAT Sa isang istaked ay pinagkakaguluhan nila si Tata Selo dahil sa kadahilanang napatay nito ang Kabesang Tano na nagmamay-ari ng lupang sinasakahan ni Tata Selo.

ANG KALUPI .Habang siya’y nasa palengke bigla siyang binunggo ng isang bata.Biglang tumakbo ang bata at nabundol ito ng isang sasakyan.Sabi ng bata sa huli niyang hininga Kahit kapkapan niyo pa ako wala pa rin kayong makikitang kalupi.Nawala agad ang kalupi ni Aling Marta. Nang nakita ni Aling Marta ang bata ay dinala niya ito agad sa presinto.pero sabi lamang ng bata na wala sa kanya ang kalupi ni Aling Marta dahil namimili lamang siya ng pagkain para sa kanilang pananghalian.at pinagbintangan niya ang bata na inakala niya nasa bata ang kanyang kalupi.Namalengke si Aling Marta dahil sa pagtatapos ng kanyang anak sa sekandarya.

dahil kinuha ito ng kanyang asawa pero nakalimutan niya itong isuli.pero ang pitaka ni Aling Marta ay naiwan sa kanialng bahay .Habang si Aling Marta bumibili ay nalaman niyang nawala sa kanya ang kanyang kalupi.PASCUAL Mataas na ang araw at namalengke si Aling Marta upang may pananghalian sialng mag-anak.maliksi siyang lumapit at binatak ang bata sa liigat tiyakan ang kanyang pagsasabi na ang musmusing bata ang kumuha ng kanyang kalupi. Tanghali na nang nakauwi si Aling Marta sa kanilang bahay ngunit sumungaw ang payat na mukha ng kanyang asawa na tinatanong kung saan si Aling Marta kumuha ng pera para sa kanyang ipinamili at sinagot naman ito ni Aling Marta “saan pa kundi sa aking pitaka”.dali-dali siyang tumakbo palabas upang hanapin ang bata.Ninais ng bata na tumakas sa kamay ni Aling Marta at nang nabigyan siya ng pagkakataon ay bigla siyang tumakbo palabas ng presinto at ito‟y hinabol ng pulis at ni Aling Marta pero sa „di inaasahan ay nabundol ang bata ng isang sasakyan.Naisaisip ni Aling marta na ang musmusing bata ang kumuha ng kanyang kalupi dahil binangga ito sa kanyang dibdib. Habang namimili si Aling Marta ay biglang humahangos ang isang batang lalaki at ang nataan si Aling Marta sa dibdib ng siko ng bata at bigla niya itong pinagalitan.BENJAMIN P.dahil ito ay isang di pangkaraniwang araw para sa kanila dahil ito ang araw ng pagtatapos ng kanyang anak na babae sa sekandarya. .

Habang namimili nito ay biglang nabunggo siya ng isang batang lalaki na tumama sa kanyang dibdib.Namamalengke si Aling Marta upang mamili ng pananghalian ito ay hindi pangkaraniwang araw ng mag-anak dahil ito ang pagtatapos ng kanyang anak sa High School.Pero tumakbo ito at nabundol. Nang bumili na si Aling Marta ay biglang nawala ang kanyang kasiyahan sa kanyang mukha ito pala ay nawala ang kanyang Kalupi.nag-iisip siya ng ilang minuto at biglang napasok sa kanyang isipan ang batang lalaki na nabunggo sa kanya.Nasaisip ni Aling Marta ang nabundol na bata nang malaman niyang ang kanyang kalupi ay nasa asawa pala niya.Pumunta sina Aling Marta sa presinto kasama na ang batang lalaki.Hinanap niya ito at binatak sa liig ni Aling Marta.pilit niyang pinaamin ang bata na siya ang kumuha ng kanyang pitaka. BANAAG AT SIKAT .

sa pamamagitan ng gradwal na pagpapasok sa Pilipinas ng mga simulain ng sosyalismo . ANG KALUPI Akda: BENJAMIN P. bagamat hindi kasing radikal nito.Nais ni Felipe ang maagang pagtatamo ng kanilang layunin.Samantala siya’y nakatira sa bahay ng amang-kumpil na si Don Ramon. samantalang ang hangad ni Delfin ay dahan-dahang pag-akay sa mga tao upang mapawi ang kamangmangan ng masa at kasakiman ng iilang mayayaman. punumbayan at alagad ng batas.Nobela LOPE K.pero hindi niya hinangad na mawala ang pamahalaan katulad rin k ay Felipe. ang lahat ng tao’y magkakapantay-pantay at magtatamasa ng lubos na kalayuan at patas na ginhawa sa buhay. nagtitiis at namamatay sa karalitaan. SANTOS Ang nobelang ito ay nagsasaad ng adikain ng dalawang magkaibigan sina Delfin at Felipe. sukdang ito’y daanin sa marahas na paraan. Siya’y isang mahirap na ulilang pinalaki sa isang ale (tiya). Si Delfin naman ay hindi isang anarkista kundi sosyalista.si Delfin ay tutol din sa pagkakaipon ng kayamanan sa ilang taong nagpapasasa sa ginhawa samantalang libu-libo ang nagugutom. Kaibigan siya at kapanalig ni Felipe. Habang nag-aaral ng abogasya ay naglilingkod siya bilang manunulat sa isang pahayagan.Siya’y pumasok bilang isang manggawa at nanligaw sa isang mabait na dalaga na si Tentay. dahil sa kanyang pagkakamuhi sa pagpapayaman ng kanyang ama at sa kalupitan nito ay itinalikod niya ang kayamanan nito.Ang paraan ni Don Ramon sa pagpapayaman ay ang mababang pagtingin sa mga mahihirap at pang-aapi niya sa mga pinamumunuan ay talagang ikinamuhi ni Felipe sa lahat ng mga mayayaman at ipinagpatibay niya ang pagiging anarkista. PASCUAL . Pinangarap niya ang araw na mawawala ang mga hari.Si Felipe ay isang anak ng mayaman.

ABUEG Teoryang pampanitikan:HUMANISMO Uri:KWENTO TATA SELO Akda:ROGELIO R. SIKAT Teoryang pampanitikan:SOSYOLOHIKAL URI:KWENTO . SANTOS Teoryang pampanitikan:EKSISTENYALISMO Uri:NOBELA MABANGIS NA LUNGSOD Akda:EFREN R.Teoryang Pampanitikan: FORMALISMO Uri :KWENTO SA PULA SA PUTI Akda:FRANSISCO SOC RODRIGO Teoryang pampanitikan:EKSISTENYALISMO URI:DULA BANAAG AT SIKAT Akda:LOPE K.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful