P. 1
Mga Epiko

Mga Epiko

|Views: 759|Likes:
Published by Decena Villanueva

More info:

Published by: Decena Villanueva on Jun 14, 2012
Copyright:Attribution Non-commercial

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as DOCX, PDF, TXT or read online from Scribd
See more
See less

01/27/2013

pdf

text

original

Maragtas

(Epikong Bisaya)
Ang epikong Maragtas ay kasaysayan ng sampung magigiting, matatapang at mararangal na datu. Ang kasaysayan ng kanilang paglalakbay mula Borneo patungo sa pulo ng Panay ay buong kasiyahan at pagmamamalaking isinalaysay ng mga taga-Panay. Ayon sa ilang ulat at pananaliksik na pinagtahi-tahi at pinagdugtung-dugtong, ganito ang mga pangyayari: Ang Borneo noon ay nasa pamumuno ng isang malupit at masamang sultan na si Sultan Makatunao. Kinamkam niya ang lahat ng yaman ng nasasakupan. Kanya ring pinupugayan ng dangal ang mga babae, pati ang mga asawa at anak na dalaga ng mga datu na nasa ilalim niya. Isang araw, si Pabulanan, ang asawa ni Datu Paiborong, ang nais halayin at angkinin ng masamang sultan. Nalaman ni Datu Paiborong ang tangka ni Sultan Makatunao. Nagbalak ang magigiting na datu na manlaban kay Sultan Makatunao. Nag-usap-usap silang palihim. Naisipan sin nilang humingi ng tulong kay Datu Sumakwel. Si Sumakwel ay mabait, magalang at matalino. Alam niya ang kasaysayan ng maraming bansa at marami siyang alam kung tungkol sa paglalayag. Dinalaw ni Datu Paiborong at ni Datu Bangkaya si Sumakwel. Ipinagtapat ng dalawa ang paglaban na nais nilang gawin. Ayaw ni Sumakwel sa balak na paglaban. Pinuntahan ni Sumakwel si Datu Puti. Si Datu Puti ay punong ministro ni Makatunao. Sinabi ni Sumakwel ang suliranin ng mga datu at ang balak na paglaban. Ipinasiya nina Sumakwel at Datu Puti ang palihim na pag-alis nilang sampung datu sa Borneo. Hindi nila magagapi si Makatunao. Maraming dugo ang dadanak at marami ang mamamatay. Ayaw ni Datu Puti na mangyari ang ganoon. Iiwan nila ang kalupitan ni Sultan Makatunao at hahanap sila ng bagong lupain na maaaring pamuhayan nila nang malaya at maunlad. Sila'y mararangal na datu na mapagmahal sa kalayaan. Nagpulong nang palihim ang sampung datu. Sila'y tatakas sa Borneo. Palihim silang naghanda ng sampung malalaking bangka, na ang tawag ay biniday o barangay. Naghanda sila ng maraming pagkain na kakailanganin nila sa malayong paglalakbay. Hindi lamang pagkain ang kanilang dadalhin kundi pati ang mga buto at binhi ng halamang kanilang itatanim sa daratnan nilang lupain. Madalas ang pag-uusap ni Sumakwel at ni Datu Puti. Batid ni Sumakwel ang malaking pananagutan niya sa gagawin nilang paghanap ng bagong lupain. Silang dalawa ni Datu Puti ang itinuturing na puno, ang mga datung hahanap ng malayang lupain. Isang hatinggabi, lulan sa kanilang mga biniday o barangay, pumalaot ng dagat ang sampung datu kasama ang kanilang asawa at mga anak at buong pamilya pati mga katulong. Sa sampung matatapang na datu, anim ang may asawa at apat ang binata. Si Sumakwel ay bagong kasal kay Kapinangan, si Datu Bangkaya ay kasal kay Katorong na kapatid ni Sumakwel. Ang mag-asawang si Datu Paiborong at Pabulanan, si Datu Domangsol at ang asawang si Kabiling, ang magasawang si Datu Padihinog at Ribongsapaw, Si Datu Puti at ang kanyang asawang si Pinampangan. Ang apat na binatang datu ay sina Domingsel, Balensuela, Dumalogdog at Lubay.

Katabi ni Marikudo ang kanyang asawa na si Maniwantiwan. Nakaupo na sa Embidayan si Marikudo kasama ang kanyang mga tauhan. Si Marikudo ay siyang hari ng Aninipay. Siya ay katutubo sa pulong iyon. Nasa unahan ang barangay ni Datu Puti. Dumating mula sa Look ng Sinogbuhan ang mga Bisaya lulan ng sampung barangay. Alam din niya kung gaano kayaman ang pulo. Nakita niya na mabait at magalang ang mga dumating. Ipinakuha ni Datu Puti ang isang gintong salakot at gintong batya mula sa kanilang barangay. Sinabi ni Marikudo na tatawag siya ng pulong. Nagpakita ng maramihang pagsayaw ang mga Ati. Dumating ang takdang araw ng pagkikita ng mga Ati sa pamumuno ni Marikudo at ng mga Bisaya sa pamumuno ni Datu Puti. Ibinigay niya ito kay Marikudo. Nakita niya ang isang Ati. May isang malaking sapad na bato sa baybay dagat. Malakas ang loob nila na pumalaot sa dagat pagkat batid nila ang pagiging bihasa ni Datu Puti at ni Sumakwel sa paglalayag. Pandak. Madaling ibinigay ni Pinampangan ang kuwintas niya kay Maniwantiwan. kung hindi siya magkakaroon ng kuwintas. Kilala rin sila sa pagiging matapat at matulungin sa kapwa. at tambol habang ang mga lalaki naman ay nagsayaw pandigma. Ipinaliwanag ni Datu Puti ang kanilang layong makipanirahan sa pulo ng Aninipay. Dito tinanggap ni Marikudo ang mga panauhin. narating nila ang pulo ng Panay. Siya ay mabuting pinuno. Ang lahat ay nasiyahan. masagana at matahimik na namumuhay. ang kanyang mga tauhan at saka nila pagpapasyahan kung papayagan nilang makipanirahan ang mga dumating na Bisaya. ang sinurog. maitim. panyo at suklay. Nais nilang bilhin ang lupain. Nakita ng mga Ati ang maraming handog ng mga Bisaya. Ang mga babaeng Ati ay binigyan naman ng kuwintas. Ito ang kapulungan ng mga Ati. Ang lahat ay masipag na gumagawa. Ito'y kuwintas na lantay na ginto.Ang mga taga-Borneo ay kilala sa tawag na Bisya o Bisaya. . Pinigil ni Maniwantiwan ang bilihan. Nakita nang minsan ni Sumakwel ang isang pulo makalagpas ang pulo ng Palawan. Ang mga lalaking Ati ay binigyan ng mga Bisaya ng itak. plota. kampit at insenso. Bumaba si Datu Puti at naglakad-lakad. Ito ang Embidayan. Ang lahat sa pulo ay masaya. Sa tulong ng kasama ni Datu Puti na marunong ng wikain ng katutubo ay itinanong niya kung sino ang pinuno sa pulong iyon at kung saan ito nakatira. Ibig ni Maniwantiwan ang ganoon ding kuwintas. Makaraan ang ilang araw at gabi nilang paglalakbay. Ipinabalita ni Datu Puti kay Marikudo na silang mga Bisaya mula sa Borneo ay nais makipagkaibigan. Walang magnanakaw. Tumugtog ang Bisaya sa kanilang solibaw. na pawang mababait at namumuhay nang tahimik. Nagpahanda si Marikudo ng maraming pagkaing pagsasaluhan ng mga Ati at mga Bisaya. Muling nagpulong ang mga Ati at mga Bisaya sa Embidayan. Ang matandang pangalan nito ay Aninipay. Nakita ni Maniwantiwan ang mahabang-mahabang kuwintas ni Pinampangan. Alam niya na ang naninirahan dito ay mga Ati. kulot ang buhok at sapad ang ilong. Nag-usap sina Marikudo at Datu Puti.

Ang sinumang mahuling makipagusap sa prinsipe ay parurusahan. Sumunod na inihatid ni Datu Puti sina Datu Paiborong at asawang si Pabulanon at ang kanyang dalawang anak na si Ilehay at si Ilohay. isang loro ang pumasok. Matapos magpaalam kay Sumakwel. Sila ay sa Malandog naman maninirahan. May mga tauhan ding kasama si Datu Paiborong na kakatulungin niya sa pagtatanim ng mga buto at binhi na iiwan ni Datu Puti at Datu Sumakwel. Sinabi ni Marikudo. at ang dalawa pa ay sa dalawang binatang datu na sina Datu Domingsel at Datu Balensuela. Nag-aalala si Datu Puti tungkol sa kalagayan ng iba pang Bisaya sa Borneo sa ilalim ng pamumuno ng malupit na si Makatunao. Nabuhay na muli si Bantugan at nagdiwang ang buong kaharian pati na si Haring Madali. Isang araw lamang at umalis na sina Datu Puti at Pinampangan upang bumalik sa Borneo. Si Datu Bangkaya kasama ang kanyang asawa na si Katurong at anak na si Balinganga at kanilang mga tauhan at katulong ay tumira sa Aklan. Kanyang pinagbilinan si Sumakwel na pamunuang mahusay ang mga Bisaya. Nang makabalik si Haring Madali. siya'y nagkasakit at namatay sa pintuan ng palasyo ng Kaharian ng Lupaing nasa Pagitan ng Dalawang Dagat. Prinsipe Bantugan (Epikong Mindanao) Si Prinsipe Bantugan ay kapatid ni Haring Madali sa kaharian ng Bumbaran. Nalungkot si Prinsipe Bantugan at siya'y naglagalag. Madaling isinaayos ni Datu Puti ang mga Bisaya. Nagutos siya na ipinagbabawal na makipag-usap ang sinuman kay Prinsipe Bantugan. Dumaong ang tatlong barangay sa Look ng Balayan. ay dumating din si Prinsesa Datimbang na dala naman ang bangkay ni Bantugan.Itinanong ni Datu Puti kung gaano kalaki ang pulo. Samantala. Ang hari rito at ang kapatid niyang si Prinsesa Datimbang ay naguluhan. kay Datu Puti ang isa. ang matapang na kapatid ni Haring Madali. Hindi nila kilala si Bantugan. Sina Lubay. Itinigil ang pagdiriwang at nakilaban ang mga kawal ng . Dahil sa pangyayaring ito. Nagpaalam si Datu Puti kay Sumakwel. Sinabi ng loro na ang bangkay ay si Prinsipe Bantugan na mula naman sa Bumbaran at ibinalita naman ang pangyayari kay Haring Madali. Narating nila ang pulo ng Luzon. Habang sinasangguni nila ang konseho kung ano ang gagawin sa bankay. si Haring Madali ay naiinggit sa kapatid. umalis na ang tatlong barangay. na kung lalakad sa baybay dagat ng pulo simula sa buwang kiling (Abril o buwan ng pagtatanim) ay makababalik siya sa dating pook pagsapit ng buwan ng bagyo-bagyo (Oktubre o buwan ng pag-aani). Nilusob ng mga kawal niya ang Bumbaran. nakarating naman ang balita kay Haring Miskoyaw na namatay si Bantugan. Dumalogdog. Ang prinsipe ay balita sa tapang at kakisigan. Ang lupang kapatagan ay ibinigay ng mga Ati sa mga Bisaya. Dumangsol at Padahinog ay kasama ni Sumakwel. Nalungkot si Haring Madali. Ipinasya ng dalawang datu na dito na sa Taal manirahan kasama ang mga "Tagailog". Ang mga Ati ay lumipat ng paninirahan sa bundok. Ibinigay rin nila ang kanilang mga bahay. Ibinalik ang kaluluwa sa katawan ni Bantugan. Dali-dali siyang lumipad patungo sa langit upang bawiin ang kaluluwa ni Bantugan. dala ang kaluluwa ni Bantugan. kaya't maraming dalaga ang naaakit sa kanya. Tumawag sila ng pulong ng mga tagapayo.

Kung sino ang dalaga ay wala ni isa man ang nakakaalam. doon makikita hanggang sa ngayon ang dalawang bundok kung saan naghamok ang dalawa dahil sa nadaramang pagmamahal ng isang magandang dilag. Nailigtas ni Bantugan ang kaharian ng Bumbaran. Noon din ay may isang balita ng Malaueg. Sa Nangalauatan. subalit nang magbalik ang dati niyang lakas. subalit walang nangyari sa kanya. Dinalaw ni Bantugan ang lahat ng mga prinsesang kanyang katipan. na wari mo’y damo lamang. Nong siya’y labing-walong taong gulang. itinali ang tatlong maliliit na bato sa leeg ng bata. Maging ang kanyang pinagmulan ay hindi nila malaman. nagkaroon ng bagyo sa Malaueg. na may isang binata rin katulad ng pagkatao ni Biuag. Nang siya’y lumaki sinubukan niyang lumangoy sa ilog na tinitirahan ng mga buwaya. at sa pagkakabatid ng ina. siya ay dinayo ng mga tao at sinamba. isang di pangkaraniwang dalaga ang dumalaw. Si Biuag ay katutubo ng Enrile. Dahil sa taglay na kapangyarihan nito. nilagot ni Bantugan ang kanyang gapos at buong ngitngit niyang pinuksa ang mga kawal ni Haring Miskoyaw. Rizal. Nanlaban din si Prinsipe Bantugan subalit dahil sa siya ay nanglalata pa dahil sa bagong galing sa kamatayan. at sa halip.Bumbaran. . May kakayahan siyang bunutin ang isang punungkahoy sa tulong lamang ng kanyang mga kamay. isang nayon sa Rizal ang dako na pinaglabanan nina Biuag at Malana. Biuag at Malana (Epiko ng Cagayan) Ano ang alamat ng dalawang bundok na matatagpuan sa tabing ilog na Matalag? Ang kuwentong ito ay tanyag sa mga Ibanag. Noong siya’y isinilang. Namuhay si Bantugan ng maligaya ng mahabang panahon. At kinakailangan pang tumawid ng ilog na tinitirhan ng maraming buwaya. at ito’y nagdulot ng gutom sa mga tao. Siya ay si Malana. Minsan siya ay nahulog ngunit hindi man lamang ito nasasaktan. kamangha-manghang naihahagis niya ang buong kalabaw sa kanilang burol. Natutuhan niyang mahalin ang isang dalagang tubong Tuao. Nagagawa niyang maging mas mabilis pa sa hangin. Ang tanging inaasahang lugar na pagkukunan ng pagkain ay ang Sto. siya ay nabihag. Niño na malayung-malayo sa kanila. Hindi umimik ang diyosa. Pinakasalan niyang lahat ito at iniuwi sa Bumbaran na tinanggap naman ni Haring Madali nang malugod at buong galak. isang bayan sa Cagayan. Kahit na makapangyarihan si Biuag. Diumano ang isa nito ay magiging sanggalang niya sa masasama. ito ay isang diyosa. Ang dalawang bato ay bagbigay sa kanya ng kakaibang lakas at bilis. Ito ay may kaugnayan sa dalawang matitikas na binata may daang taon na ang nakakaraan. siya ay hindi maligaya. Siya'y iginapos. Ipinagpatuloy ng kaharian ang pagdiriwang. Ang ina ay nanikluhod at nagmakaawang pagkalooban ng mahabang buhay ang kaniyang anak. Gustuhin man ni Biuag na limutin ang dalaga ay hindi makakasama ang dilag habangbuhay. Nang siya ay maglalabing-dalawang taong gulang. ang pinakatimog na bahagi ng Cagayan. Nawala na ang inggit sa puso ni Haring Madali.

ang babaing kapwa natin minamahal ay nasa harap natin. Dinampot ni Malana ang pana. subalit ito ay bumalik sa kanya. biglang sumigaw si Biuag Malana. Siya’y nakatayo sa kabilang bundok tangan ang pana’t isang punong niyog na binunot. Subalit sa tingin ng dalawang magtutuos ay sadyang napakaganda ng dalaga. Tanda ng pagsang-ayon sa hamon ni Biuag. Namangha siya dahil sa dulo nito ay may dalawang batong tulad ng kay Biuag. Sa may di-kalayuan ay ang taga-Malaueg ang dumating. dako ng kinaroroonan ni Malana. Ipinagwalang-bahala ito ni Biuag dahil ang nasa isipan niya’y ang napakagandang dalaga. Si Malana naman ay nasa kabilang bundok. sabi ni Malana. siyan’y nanggalaiti sa matinding galit. Naunang nagsalita si Malana. Nang mapatapat ang dalaga sa kanila. Dinampot niya ito at ibinato sa hangin. Nakarating sa kaalaman ni Biuag ang pagsamba ng mga tao kay Malana. Naglakbay siya hanggang marating ang Sto. Mabilis ang pagsalo ni Malana. Nakiusap itong hingin ang kanyang kamay upang pakasalan siya. Dinig na dinig niya ang malakas na sigaw ng taga-Malaueg para kay Malana. Niño. at hindi sa kalabaw inihagis ang punong niyog kundi sa dako ng nayong Il-Luro sa bayan ng Rizal. Isang araw dinalaw niya ang dalaga. Alam ko na kung bakit mo ako hinahamon. Walang sabi-sabing inihagis ni Biuag ang punong niyog kay Malana. Ibig mong agawin ang minamahal ko. Kung sadyang malakas ka ay humanda ka sa aking regalo na nagbuhat pa sa Enrile. Sumapit ang takdang araw ng kanilang labanan. . Ngunit binigo niya si Biuag at sinabi niyang si Malana ang kanyang tanging minamahal. Si Biuag ay sinamahan ng mga taga-Enrile. Ang mga bundok ay napaligiran ng mga taong nais sumaksi sa paghahamok na iyon ng dalawa. Sa kanilang kinalalagyan sa tuktok ng mga kapwa napansin nila ang pagdating ng isang bangkang tumatawid sa pagitang ng dalawang bundok na lulan ang dalagang pinag-aawayan. Subalit tinatanggap ko ang hamon mo. Sa isip niya’y gusto niyang patayin lahat ang mga tao ni Malana. Nagsabi siyang hindi karapat-dapat si Malana para sa kanya. Sa unahan ay ang matikas at matipunong si Malana. Nang makita si Biuag.Bunga nito. Nagpanting ang tainga ni Biuag sa narinig. Kung nanaisin ng dalagang minamahal ko ay aking ipaglalaban ang pagmamahal ko. Nalungkot ang dalaga sa mga nagaganap. dala ko para sa iyo. Matapos niyang maipamahagi ang mga bigas ay nagpasiya na itong umuwi. nagbunyi ang mga tao alam nilang hindi sila magugutom. Ipinagbabawal ng Diyos ang pag-agaw na kahit ano na hindi mo pag-aari. Nang siya’y makabalik. Ang buong pag-aakala niya ay ang kanyang Ama ang gumawa dito. marami siyang dalang bigas. Pagdating sa kanilang bahay ay isang pana ang nakita ni Malana. at sa kanyang paglalakbay ay ipinagdasal ng mga tao ang kanyang tagumpay. Hindi niya ito tatanggapin. si Malana ay gumawa ng paraan.

siya ay pinugutan ng ulo ng mga Igorot. maging si Malana. matikas na Biuag. ito’y nagmintis. Sa kanyang paglukso mula sa tuktok ng bundok ay sinalubong sa himpapawid ng dalaga si Malana. Ang sanggol ay nagsalita agad at siya na ang pumili ng pangalang Lam-ang at siya na rin ang pumili ng kanyang magiging ninong. ay malakas. Ayaw man siyang payagan ng kanyang ina upang hanapin ang bangkay ng kanyang ama. Nais kong ipaalam sa iyo. Lalong nagngitngit sa galit si Biuag. Ito’y ginawa niya upang hindi mapahamak si Malana. . Isinilang ni Namongan ang kanyang anak. Biag ni Lam-ang (Epiko ng Ilokano) Sa lambak ng Nalbuan sa baybayin ng Ilog Naguilian sa La Union ay may mag-asawang kilala sa pangalang Don Juan at Namongan.Pinaniniwalaan na dito nagsisimula ang maraming niyugan sa lugar na iyon. sumumpa siyang ipaghihiganti niya ito. Tiningnan ng dalaga si Biuag at sinabing : Pinatunayan mong isa kang duwag dahil nagpatulong ka sa isang buwaya. Hindi ka karapat-dapat sa mga bigay sa iyo ng aking diyosang Ina. nilunod ni Biuag ang kanyang sarili sa ilog. Subalit sa kasamaang-palad. nilusob ng tribo ng Igorot ang nayon at pinatay ang maraming tauhan ni Don Juan. At siya ay hindi na nasilayan mula noon. ako ang anak ng diyosang nagkaloob sa iyo ng mga kapangyarihan. Hindi sa puso ni Malana kundi sa ilog tumama ang sibat. ang lahat ng mga taong naroon ay kanyang binasbasan. ay nagpilit din si Lam-ang na makaalis. Nang magpakitang muli si Biuag ay tangan-tangan niya ang pinakamalaking buwaya na siyang ikinamangha ng mga taong sumaksi sa labanang iyon. pumaimbulong sila sa kalangitan kung saan naroon ang kaharian ng hangin at siya ang mahal sa Reyna. Biglang nagkaroon ng malalaking alon na humampas sa malalaking bato at ito ang yumugyog sa bundok na kinatatayuan ni Malana. Hindi na nakabalik si Don Juan sa kanyang nayon. Ang naging balita. sigaw ni Malana. Sa gulang na siyam na buwan pa lamang. Tinanggap ni Malana ang hamong iyon ni Biuag. Pinilit niyang ibuka ang bunganga ng buwaya at hinamon si Malana na lumukso sa ilog. Nang malaman ni Lam-ang ang masakit na nangyari sa kanyang ama. Humanda ka. Sa tindi naman ng pagkapahiya. Ngunit bago matapos ni Malana ang pagsasalita’y biglang lumukso sa ilog sa ibaba si Biuag. Pinaniniwalaan ng mga tagaroon na ang kaluluwa ni Biuag ay namamahay sa dalawang kakatwang bundok ng Il-Luru. nilusob naman ni Don Juan ang mga Igorot upang ipaghiganti ang mga tauhan niya. Sa tulong ng kanyang mahiwagang patpat. Wala nang lahat ang armas mo. Hinugot ang sibat at gustong ipukol kay Malana na inaasahang sa puso nito tatamaan. Nang malapit nang magsilang ng sanggol si Namongan. matipuno at malaking lalaki na siya. Pagkakataon ko naman ngayon. Sa laki ng galit.

Si Ines at si Lam-ang ay ikinasal nang marangya at maringal sa simbahan. Hindi naman tumutol ang mga magulang ni Ines kung magbibigay si Lam-ang ng panhik o bigay-kaya na kapantay ng kayamanan nina Ines. na pinagpapatay niya ang mga nakalaban. Tumilaok ang tandang at tumahol ang aso. Si Lam-ang ay sumisid na sa dagat. bilang pagtupad sa kaugalian ng mga tao sa Kalanutian. Nabuwal ang bahay. Sa daan patungo sa Kalanutian ay nakalaban niya ang higanteng si Sumarang. Sumigaw ng ubos lakas si Lam-ang at nayanig ang mga kabundukan. Pinauwi ng mga Igorot si Lam-ang upang huwag siyang matulad sa ginawa nila kay Don Juan. Inikut-ikutan ng mahiwagang tandang at mahiwagang aso. Muling tumayo ang bahay. ang tangabaran. Dahil sa dungis na nanggaling kay Lam-ang. Napangarap niya ang mga Igorot na pumatay sa kanyang ama na nagsisipagsayaw at nililigiran ang pugot na ulo ng kanyang ama. Umuwi si Lam-ang sa Nalbuan. Nagpadala si Lam-ang ng dalawang barkong puno ng ginto at nasiyahan ang mga magulang ni Ines. Tumahol ang mahiwagang aso ni Lam-ang. Hindi napansin si Lam-ang.Kasama niya sa pagtungo sa lupain ng mga Igorot ang isang mahiwagang tandang. Ipinasisid niya ang mga buto ni Lam-ang. Nang maubusan ng sibat ang mga Igorot ay si Lam-ang naman ang kumilos. namatay ang mga isda sa Ilog Amburayan at nagsiahon ang mga igat at alimasag sa pampang. isang haliging kawayan. Tumilaok ang mahiwagang tandang. Sa tulong ng kanyang talisman ay madali niyang nalakbay ang mga kabundukan at kaparangan. Ipinagtapat ng tandang at aso ang kanilang layunin. Nakikinikinita ni Lam-ang na may mangyayari sa kanya. Kasama ni Lam-ang ang kanyang mahiwagang tandang at mahiwagang aso. Naligo siya sa Ilog Amburayan sa tulong ng mga dalaga ng tribu. Sinunod ni Ines ang bilin ni Lam-ang. . Nakita niya ang ulo ni Don Juan na nasa sarukang. na siya ay makakain ng pating na berkahan. Hinugot niya ang mahaba niyang itak at para lamang siyang tumatabas ng puno ng saging. Matapos mamahinga ay gumayak na si Lam-ang patungo sa Kalanutian upang manligaw sa isang dilag na nagngangalang Ines Kannoyan. Hinamon ni Lam-ang ang mga Igorot. siya ay nakatulog. Ang tinig niyang naghahamon ay narinig ng marami kaya't dumating ang maraming Igorot at pinaulanan si Lam-ang ng kanilang mga sibat. at mahiwagang aso. Pinahipan ni Lam-ang sa hangin si Sumarang at ito ay sinalipadpad sa ikapitong bundok. Nakain siya ng berkahan. Nais pakasalan ni Lam-ang si Ines. Sa tahanan nina Ines ay maraming tao. Ipinagbilin ni Lam-ang ang dapat gawin sakaling mangyayari ito. Napansin si Lam-ang. Hindi man lamang nasugatan si Lam-ang. kailangang manghuli si Lam-ang ng mga isdang rarang. Pagkatapos ng kasalan. Baon rin niya ang kanyang talisman mula sa punong saging. Nagpatuloy si Lamang sa paglalakbay at narating ang pook ng mga Igorot. Tinipon ito at tinakpan ng saya ni Ines. Sa laki ng pagod ni Lam-ang.

Nagtungo naman si Sulayman sa Matutum. Bago umalis si Sulayman. Ipinatawag ni Indarapatra ang kanyang kapatid na si Sulayman. Sa kasamaang palad nabagsakan ng pakpak ng ibon si Sulayman na siya niyang ikinamatay. Nagyakap ang magkapatid dahil sa malaking katuwaan. Nanangis si Indarapatra at nagdasal upang pabaliking muli ang buhay ni Sulayman. kaya pala ay dumating ang halimaw na si Kurita. Sa di kalayua'y may nakita siyang banga ng tubig. Hinanap ni Indarapatra ang kanyang kapatid. Indarapatra at Sulayman (Epiko ng Mindanao) Si Indarapatra ay ang matapang na hari ng Mantapuli. Luminga-linga pa si Sulayman nang biglang magdilim pagkat dumating ang dambuhalang ibong Pah. Napansin niyang nanlata ang halaman at alam niyang namatay si Sulayman.Walang anu-ano'y kumilos ang mga butong may takip na saya. Labis niyang ikinalungkot ang mga nangyayaring ito sa mga naninirahan sa labas ng kaharian ng Mantapuli. Inutusan ni Indarapatra si Sulayman upang puksain ang mga ibon at hayop na namiminsala sa mga tao. Si Sulayman ang nais dagitin ng ibon. napatay rin ni Sulayman si Kurita. Aniya kay Sulayman. Kanyang hinanap ang halimaw na kumakain ng tao. Sa pamamagitan ng halamang ito ay malalaman ko ang nangyayari sa iyo. Ang iba ay nakain na ng mga halimaw at ang natirang iba ay nasa taguan. At namuhay silang maligaya sa mahabang panahon. Kapag namatay ang halamang ito. Nang nanlalata na si Tarabusaw ay saka ito sinaksak ni Sulayman ng kanyang espada. na kilala sa tawag na Tarabusaw. Walang anu-ano ay nayanig ang lupa. Narating niya ang Kabilalan. Nakita niya ang patay na ibong Pah. Sa wakas. Wala rin siyang makitang tao. isang matapang na kawal. Matagal at madugo ang paglalaban ni Sulayman at ni Kurita. Parang nagising lamang ito mula sa mahimbing na pagtulog. Inangat ni Indarapatra ang pakpak ng ibon at nakita ang bangkay ni Sulayman. Sumakay si Sulayman sa hangin. Nagpunta siya sa Kabalalan at nakita niya ang kalansay ni Tarabusaw. nagtanim si Indarapatra ng halawan sa may durungawan. nanganaghulugang ikaw ay namatay. Narating niya ang bundok ng Bita. Wala siyang nakitang tao. Nagbangon si Lam-ang na parang bagong gising sa mahimbing na pagkakatulog. Pumunta si Sulayman sa Bundok ng Bita. Kanilang niyakap din ang aso at tandang. Hinagupit nang hinagupit ni Tarabusaw si Sulayman sa pamamagitan ng punongkahoy. Samantala. Alam niyang napatay ito ng kapatid niya. Agad na sumunod si Sulayman. Ipinagpatuloy ni Indarapatra ang paghahanap niya kay Sulayman. ang halaman ni Sulayman sa Mantapuli ay laging pinagmamasdan ni Indarapatra. . Bumagsak at namatay ang Pah. Nagyakap si Lam-ang at si Ines. Nabalitaan niya ang malimit na pananalakay ng mga dambuhalang ibon at mababangis na hayop sa ibang panig ng Mindanao. sa tulong ng kanyang kris. Winisikan niya ng tubig ang bangkay at muling nabuhay si Sulayman. Mabilis at ubos lakas ng tinaga ito ni Sulayman.

Nagtuloy pa si Indarapatra sa Bundok Gurayu. Ibinalita ni Indarapatra ang mga pakikilaban nilang dalawa ni Sulayman sa mga halimaw at dambuhalang ibon. Sa laki ng pasasalamat ng buong tribu. Sinabi rin niyang maaari na silang lumabas sa kanilang pinagtataguan. Hinanap niya ang mga tao. . May nakita siyang isang magandang dalaga na kumukuha ng tubig sa sapa. Dito'y wala ring natagpuang tao. Mabilis naman itong nakapagtago. Isang matandang babae ang lumabas sa taguan at nakipag-usap kay Indarapatra. Sa tulong ng kanyang engkantadong sibat na si juris pakal ay madali niyang napatay ang ibon.Pinauwi na ni Indarapatra si Sulayman. Ipinagsama ng matandang babae si Indarapatra sa yungib na pinagtataguan ng lahat ng tao sa pook na iyon. ipinakasal kay Indarapatra ang anak ng hari. Nakita niya ang kinatatakutang ibong may pitong ulo. ang magandang babaeng nakita ni Indarapatra sa batisan.

You're Reading a Free Preview

Download
scribd
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->